IV SO/Wr 42/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. B. o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej w Twardogórze za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: I. wymierzyć Dyrektorowi Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej w Twardogórze grzywnę w kwocie 200 (słownie: dwieście) złotych; II. zasądzić od Dyrektora Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej w Twardogórze na rzecz J. B. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia 30 grudnia 2024 r. J. B. (dalej: wnioskodawczyni) wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu o wymierzenie Dyrektorowi Zakładowi Gospodarki Mieszkaniowej w Twardogórze (dalej: organ, Dyrektor) grzywny za nieprzekazanie Sądowi skargi z dnia 5 grudnia 2024 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Do wniosku załączono skargę wraz z Urzędowym Poświadczeniem Przedłożenia, z którego wynika, że skarga została wniesiona przez wnioskodawczynię do organu przez e-PUAP w dniu 5 grudnia 2024 r. W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny z dnia 31 stycznia 2025 r. organ wniósł o odrzucenie, względnie oddalenie wniosku w całości. Uzasadniając swoje stanowisko organ podniósł, że w dniu 27 stycznia 2025 r. otrzymał wezwanie Sądu do udzielenia odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny, z którego wynikało, że wnioskodawczyni wniosła za pośrednictwem platformy e-PUAP wniosek o udostępnienie informacji publicznej, a następnie skargę na bezczynność organu w przedmiocie rozpatrzenia tego wniosku. Organ wskazał, że powyższa korespondencja nie została zarejestrowana w biurze podawczym jednostki. Na skutek postępowania wyjaśniającego ustalono, że wnioskodawczyni faktycznie przesłała na adres skrzynki odbiorczej Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej w Twardogórze (dalej: ZGM) w dniu 19 listopada 2024 r. wniosek o udostępnienie informacji publicznej, natomiast w dniu 5 grudnia 2024 r. skargę na bezczynność organu, jednak pisma te nie zostały odebrane przez pracownika sekretariatu odpowiedzialnego za odbieranie korespondencji elektronicznej. Dyrektor wyjaśnił, że obecnie wymieniony pracownik przebywa na zwolnieniu lekarskim, dlatego nie jest możliwe bezpośrednie wyjaśnienie przyczyn braku wydrukowania i prawidłowej dekretacji pism złożonych drogą elektroniczną przez wnioskodawczynię. Odnosząc się do treści wniosku, organ podniósł, że ZGM jest jednostką organizacyjną działającą w formie samorządowego zakładu budżetowego, powstałą na podstawie uchwały Rady Miejskiej w Twardogórze z dnia 30 września 2015 r. w sprawie przekształcenia Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Twardogórze poprzez likwidację i utworzenie samorządowego zakładu budżetowego pod nazwą Zakład Gospodarki Mieszkaniowej oraz spółki z o.o. pod firmą Z. Spółka z o.o. Organ poinformował, że ZGM wykonuje zadania o charakterze użyteczności publicznej, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspakajanie potrzeb ludności w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych, w szczególności w zakresie: gospodarowania gminnym zasobem mieszkaniowym, gospodarowania gminnymi lokalami użytkowymi, budynkami użytkowymi i gminnymi ogródkami przydomowymi oraz innych zadań zleconych przez Gminę Twardogóra na podstawie i w granicach obowiązującego prawa. W związku z powyższym - zdaniem organu - nie można uznać, że jest on organem w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 lub 6 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 54 ust. 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024, poz. 935 ze zm., dalej: u.p.p.s.a.), a zatem zarówno wniosek o wymierzenie grzywny, jak i skarga na bezczynność organu powinny zostać oddalone lub odrzucone. Z informacji znanych Sądowi z urzędu wynika, że skarga na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 19 listopada 2024 r. wpłynęła do tutejszego Sądu wraz z odpowiedzią na skargę w dniu 10 lutego 2025 r. i została zarejestrowana pod sygn. akt IV SAB/Wr 182/25. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek strony o wymierzenie organowi grzywny zasługiwał na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 54 § 1 u.p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 u.p.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 55 § 1 u.p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 u.p.p.s.a. Zakreślenie przez ustawodawcę ram czasowych dopełnienia czynności przewidzianych w art. 54 § 2 u.p.p.s.a. stanowi odrębny, choć związany z pozostałymi powinnościami wskazanymi w tym przepisie, obowiązek działania organu administracji publicznej, który wyklucza jakąkolwiek swobodę w tym zakresie. Wprawdzie potencjalne przekroczenie terminu nie spowoduje bezskuteczności dokonanej czynności, ale ma ono kluczowe znaczenie z punktu widzenia art. 55 § 1 u.p.p.s.a. i określonego tam przedmiotu postępowania o wymierzenie grzywny (por. postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt I OZ 996/10, dostępne w bazie orzeczeń NSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W związku z tym, że przedmiotem niniejszej sprawy jest nieprzekazanie skargi z zakresu dostępu do informacji publicznej, należało wziąć pod uwagę treść art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 902 ze zm., dalej: u.d.i.p.), będącego przepisem szczególnym w odniesieniu do u.p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, przekazanie sądowi akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Podkreślić należy, że grzywna, o jakiej mowa w art. 55 § 1 u.p.p.s.a., ma charakter mieszany dyscyplinująco-restrykcyjny. Ma ona bowiem na celu, oprócz dyscyplinowania organu, stanowić sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez zbędnej zwłoki. Czynność przekazania skargi do sądu administracyjnego jest czynnością z zakresu postępowania sądowego w sprawie sądowoadministracyjnej i ma istotny wpływ na sprawność tego postępowania. Jakkolwiek powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny - kwestia ta jak i wysokość grzywny pozostawiona jest uznaniu sądu orzekającego (z zastrzeżeniem maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.) - to przekroczenie terminu na przekazanie skargi sądowi administracyjnemu warunkuje wymierzenie organowi grzywny, bowiem wyłączną przesłanką orzeczenia takiego środka wobec organu jest uchybienie ustawowemu terminowi przekazania dokumentacji do sądu administracyjnego. Sąd nie może przy tym zadziałać w tej kwestii z urzędu, bez stosownego wniosku skarżącego. W okolicznościach faktycznych sprawy nie ulega wątpliwości, że Dyrektor Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej w Twardogórze należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, a także że organ ten nie wywiązał się z ustawowego obowiązku przekazania do sądu administracyjnego skargi wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami w terminie określonym w art. 21 pkt 1 u.d.i.p. Jak wynika z przedłożonego przez wnioskodawczynię do akt sprawy Urzędowego Poświadczenia Przedłożenia, skarga została wniesiona do organu za pośrednictwem platformy e-PUAP w dniu 5 grudnia 2024 r. Tym samym, zgodnie z treścią art. 21 pkt 1 u.d.i.p., organ powinien był przekazać skargę do Sądu w terminie 15 dni od dnia jej otrzymania, tj. najpóźniej w dniu 20 grudnia 2024 r., czego jednak nie uczynił. Skarga została przekazana do tutejszego Sądu wraz z odpowiedzią na skargę dopiero w dniu 10 lutego 2024 r. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd uznał wniosek strony za uzasadniony i wymierzył organowi grzywnę w wysokości dwustu złotych. Określając wysokość grzywny, Sąd miał na uwadze treść wniosku, charakter sprawy będący przedmiotem skargi (bezczynność) oraz okres zwłoki organu. Skarga wraz z odpowiedzią na skargę zostały bowiem przekazane dopiero wskutek złożenia przez stronę wniosku o wymierzenie organowi grzywny. Sąd wziął jednak pod uwagę, że organ tylko nieznacznie uchybił terminowi, o którym mowa w art. 21 pkt 1 u.d.i.p. Ponadto z oświadczenia organu wynika, że opóźnienie w przekazaniu skargi było niezamierzone, spowodowane błędem pracownika sekretariatu, który zaniedbał swoje obowiązki i nie odebrał przesłanych przez wnioskodawczynię pism, w tym skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, przesłanych do ZGM za pośrednictwem platformy e-PUAP. W ocenie Sądu grzywna w ww. wysokości pozwala na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany. Z powyższych względów, na podstawie art. 55 § 1 i art. 154 § 6 u.p.p.s.a., orzeczono jak w pkt I sentencji postanowienia. O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt II sentencji postanowienia na podstawie art. 200 w zw. z art. 64 § 3 u.p.p.s.a.