IV SO/Wr 43/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 grudnia 2021 r. wniosku M. T. o wymierzenie grzywny Wojewodzie Dolnośląskiemu w przedmiocie nieprzekazania skargi postanawia: I. wymierzyć Wojewodzie Dolnośląskiemu grzywnę w kwocie 200 (słownie: dwieście) złotych, II. zasądzić od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz skarżącej kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia 8 czerwca 2021 r. M. T. (dalej: wnioskodawca, skarżąca) wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu o wymierzenie Wojewodzie Dolnośląskiemu (dalej: organ) grzywny za nieprzekazanie Sądowi skargi z dnia 2 lutego 2021 r. wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy. Uzasadniając żądanie, pełnomocnik wnioskodawcy wskazał, że w dniu 2 lutego 2021 r. złożył skargę na przewlekłe prowadzenie postępowanie przez Wojewodę Dolnośląskiego (dalej: organ) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, za pośrednictwem tegoż organu. Z wydruku ze strony Poczty Polskiej zawierającego informacji o doręczeniu przesyłki wynika, że została ona doręczona organowi w dniu 3 lutego 20201r. Zatem winna zostać przekazana do tut. Sądu do dnia 3 marca 2021r. Według skarżącej, do dnia złożenia niniejszego wniosku skarga nie wpłynęła do Sądu, co potwierdziła informacja uzyskana z Sekretariatu WSA we Wrocławiu. Zdaniem skarżącej, organ rażąco uchybił ustawowemu terminowi, co uzasadnia wymierzenie grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Jednocześnie skarżąca wniosła o rozpoznanie sprawy na podstawie przesłanego odpisu skargi, na podstawie art. 55 § 2 p.p.s.a., jeżeli organ nie przekaże skargi na wezwanie Sądu. W odpowiedzi na powyższy wniosek, pismem z dnia 18 czerwca 2021 r. (złożony osobiście w siedzibie tut. Sądu w dniu 22 czerwca 2021r.) pełnomocnik organu wskazał, że przedmiotowa skarga wpłynęła do organu w dniu 3 lutego 2021 r., natomiast pismem z dnia 18 czerwca 2021 r. organ przekazał skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do Sądu. Uzasadniając przekroczenie terminu dokonania powyższej czynności, wskazano na nadmierne obciążenie organu ilością składanych przez cudzoziemców wniosków, konieczność procedowania w wielu różnych sprawach oraz odpływ pracowników merytorycznych przy braku możliwości szybkiego uzupełnienia niedoborów kadrowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Zakreślenie przez ustawodawcę ram czasowych dopełnienia czynności przewidzianych w art. 54 § 2 p.p.s.a. stanowi odrębny, choć związany z pozostałymi powinnościami wskazanymi w tym przepisie, obowiązek działania organu administracji publicznej, który wyklucza jakąkolwiek swobodę w tym zakresie. Wprawdzie potencjalne przekroczenie terminu nie spowoduje bezskuteczności dokonanej czynności, ale ma ono kluczowe znaczenie z punktu widzenia art. 55 § 1 p.p.s.a. i określonego tam przedmiotu postępowania o wymierzenie grzywny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2011 r. sygn. akt I OZ 996/10). Celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko funkcja dyscyplinująca (mająca na celu doprowadzenie do wykonania przez organ administracji ciążącego na nim obowiązku procesowego), ale również funkcja represyjna. Ta druga służy ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym, grzywna pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie nią służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ administracji, jak i przez inne organy administracji. W wymiarze indywidualnym ukarany organ administracji będzie wszak chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 3 listopada 2009 r. sygn. akt II GPS 3/09 i postanowienie NSA z dnia 11 maja 2012 r. sygn. akt I OZ 328/12). Wskazać należy, że powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny. Kwestia ta pozostawiona jest jego uznaniu, o czym świadczy użycie sformułowania "sąd może" orzec o wymierzeniu organowi administracji grzywny. Oznacza to, że przy rozstrzygnięciu wniosku o wymierzenie grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku wypełnił obowiązek i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Wymierzenie organowi administracji grzywny ma bowiem na celu nie tylko jego dyscyplinowanie, lecz ma również stanowić sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdził, że jak wynika z akt sprawy, skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ, została nadana za pośrednictwem operatora pocztowego na adres organu w dniu 2 lutego 2021 r. Natomiast zarówno odpowiedź na skargę, akta sprawy jak i odpowiedź na powyższy wniosek zostały złożone osobiście w biurze podawczym tut. Sądu w dniu 22 czerwca 2021r. W wyniku powyższego skarga została zarejestrowana pod sygn. akt. IV SAB/Wr 1596/21. W rozpoznawanej sprawie okoliczność bezsporną stanowi fakt, że wnioskodawca wniósł skargę do tutejszego Sądu za pośrednictwem organu (data wpływu: 3 lutego 2021 r.) Tym samym, zgodnie z treścią art. 54 § 2 p.p.s.a., organ powinien przekazać tę skargę do WSA we Wrocławiu w terminie 30 dni od jej wniesienia, tj. do dnia 5 marca 2021r. Zatem należy stwierdzić, że termin ten został znacznie przekroczony, skoro organ przekazał skargę dopiero w dniu 22 czerwca 2021 r. tj. z ponad trzymiesięcznym opóźnieniem. Mając na uwadze opisane wyżej okoliczności, Sąd uznał wniosek strony za uzasadniony i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 200 zł. Określając wysokość grzywny w niniejszej sprawie, Sąd miał na względzie zarówno treść wniosku oraz charakter sprawy będący przedmiotem skargi (przewlekłość), okres uchybienia terminowi przekazania skargi, jak również fakt, że w dacie rozpoznawania wniosku skarga strony została już przekazana Sądowi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi sprawy, a organ w odpowiedzi na wniosek wyjaśnił powody zwłoki w przekazaniu skargi. W ocenie Sądu, grzywna w ww. wysokości pozwala na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany. Z powyższych względów, na podstawie art. 55 § 1 i art. 154 § 6 p.p.s.a., orzeczono jak w punkcie I sentencji postanowienia. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania, zawarte w punkcie II sentencji postanowienia, wynika z art. 200 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a.