IV SO/Wr 46/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Marta Pająkiewicz-Kremis po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV wniosku A. Y. o wymierzenie Wojewodzie Dolnośląskiemu grzywny za nieprzekazanie sądowi skargi postanawia: I. wymierzyć Wojewodzie Dolnośląskiemu grzywnę w kwocie 500 (słownie: pięćset) złotych; II. zasądzić od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz wnioskodawcy kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 17 maja 2021 r. (z odnotowanym wpływem do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej: WSA) we Wrocławiu w dniu 24 maja 2021 r.) skarżąca A. Y. wniosła o wymierzenie Wojewodzie Dolnośląskiemu grzywny za nieprzekazanie skargi wniesionej do tego organu w dniu 10 marca 2021 r. oraz za nieprzesłanie jej do WSA we Wrocławiu wraz z aktami sprawy. Do wniosku strona dołączyła skargę na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w rozpoznaniu wniosku z dnia 24 listopada 2020 r. o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Wojewoda Dolnośląski, pomimo wezwania Sądu (k. 17 akt sądowych), nie udzielił odpowiedzi na wniosek strony o wymierzenie grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Wniosek strony o wymierzenie organowi grzywny zasługiwał na uwzględnienie. W myśl art. 3 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jego kontrola ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: p.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 ustawy). Stosownie zaś do art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy. Podkreślić należy, że celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej (mającej na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku procesowego, o czym organ winien pamiętać), ale również funkcji represyjnej. Ta druga funkcja służy bowiem ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym grzywna ta pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie nią służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W wymiarze indywidualnym ukarany organ będzie wszak chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwała 7 sędziów NSA z 3.11.2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, ONSAiWSA 2010/1/2, post. NSA z 11.05.2012 r., sygn. akt I OZ 328/12, Lex nr 1164456). Jednakże powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny. Kwestia ta pozostawiana jest uznaniu sądu orzekającego. Sąd bowiem "może" orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Oznacza to, że przy rozstrzygnięciu wniosku o wymierzenie organowi grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił, wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Wymierzenie organowi grzywny ma bowiem na celu nie tylko dyscyplinowanie organu, lecz również ma stanowić sankcję - co już zostało przez Sąd podkreślone - za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Z treści złożonego przez stronę wniosku o wymierzenie grzywny Wojewodzie Dolnośląskiemu za nieprzekazanie do Sądu jej skargi wraz aktami sprawy wynika, że w dniu 10 marca 2021 r. strona wniosła do Wojewody Dolnośląskiego skargę na bezczynność w rozpoznaniu jej wniosku z dnia 24 listopada 2020 r. o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Dołączone do wniosku o wymierzenie grzywny kserokopie dowodu potwierdzenia nadania tej skargi do Wojewody Dolnośląskiego potwierdzają twierdzenia strony. Wojewoda Dolnośląski nie ustosunkował się do zarzutów wnioskodawcy. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że zakreślenie przez ustawodawcę ram czasowych dopełnienia czynności przewidzianych w art. 54 § 2 p.p.s.a. stanowi odrębny, choć związany z pozostałymi powinnościami wskazanymi w tym przepisie, obowiązek działania organu administracji publicznej, który wyklucza jakąkolwiek swobodę organu w tym zakresie. Wprawdzie potencjalne przekroczenie terminu nie spowoduje bezskuteczności dokonanej czynności, ale ma ono kluczowe znaczenie z punktu widzenia art. 55 § 1 p.p.s.a. i określonego tam przedmiotu postępowania o wymierzenie grzywny (postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt I OZ 996/10, dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Uwzględniając powyższe, Sąd uznał wniosek strony za uzasadniony i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 500 zł. Określając wysokość grzywny, Sąd miał na uwadze treść wniosku, brak realizacji obowiązku przekazania skargi aż do dnia wydania postanowienia w sprawie, a nadto również, niewyjaśnienie przez organ okoliczności usprawiedliwiających taki stan rzeczy. Z tych wszystkich względów oraz mając na uwadze dyscyplinująco - restrykcyjny charakter omawianej instytucji Sąd stwierdził, że celowym i zasadnym jest nałożenie na organ grzywny za nieprzekazanie skargi, odpowiedzi na skargę i akt w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Wymiar grzywny został wyliczony na podstawie art. 154 § 6 p.p.s.a. (pkt I postanowienia). O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a. (pkt II postanowienia).