IV SO/Wr 68/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: asesor WSA Marta Pająkiewicz-Kremis (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV sprawy z wniosku A. V. o wymierzenie Wojewodzie Dolnośląskiemu grzywny za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: I. wymierzyć Wojewodzie Dolnośląskiemu grzywnę w kwocie 500 (słownie: pięćset) złotych; II. zasądzić od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz strony skarżącej kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych. Pismem z dnia 17 listopada 2021 r. (z odnotowanym wpływem do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej: WSA) we Wrocławiu w dniu 23 listopada 2021 r.) A. V. wniosła o wymierzenie Wojewodzie Dolnośląskiemu grzywny za nieprzekazanie skargi na bezczynność (wraz z aktami sprawy), złożonej do Wojewody w dniu 10 czerwca 2021 r., czyli za niewykonanie przez ten organ obowiązku wynikającego z art. 154 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej: p.p.s.a.). Do wniosku strona dołączyła kserokopię dowodu nadania skargi na adres Wojewody Dolnośląskiego. Wojewoda Dolnośląski, pomimo wezwania Sądu (k. 9 akt sądowych), nie udzielił odpowiedzi na wniosek strony o wymierzenie grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Wniosek strony o wymierzenie organowi grzywny zasługiwał na uwzględnienie. W myśl art. 3 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jego kontrola ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: p.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 ustawy). Stosownie zaś do art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy. Podkreślić należy, że celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej (mającej na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku procesowego, o czym organ winien pamiętać), ale również funkcji represyjnej. Ta druga funkcja służy bowiem ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym grzywna ta pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie nią służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W wymiarze indywidualnym ukarany organ będzie wszak chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwała 7 sędziów NSA z 3.11.2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, ONSAiWSA 2010/1/2, post. NSA z 11.05.2012 r., sygn. akt I OZ 328/12, Lex nr 1164456). Jednakże powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny. Kwestia ta pozostawiana jest uznaniu sądu orzekającego. Sąd bowiem "może" orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Oznacza to, że przy rozstrzygnięciu wniosku o wymierzenie organowi grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił, wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Wymierzenie organowi grzywny ma bowiem na celu nie tylko dyscyplinowanie organu, lecz również ma stanowić sankcję - co już zostało przez Sąd podkreślone - za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Z treści złożonego przez stronę wniosku o wymierzenie grzywny Wojewodzie Dolnośląskiemu za nieprzekazanie do Sądu jej skargi wraz aktami sprawy wynika, że w dniu 10 czerwca 2021 r. strona wniosła do Wojewody Dolnośląskiego skargę na bezczynność w rozpoznaniu jej wniosku. Dołączona do wniosku o wymierzenie grzywny kserokopia dowodu nadania tej skargi do Wojewody Dolnośląskiego wskazuje, że skargę nadano w dniu 16 czerwca 2021 r. Z ustaleń Sądu na podstawie oględzin akt sprawy o sygn. akt IV SAB/Wr 106/22 (sprawa ze skargi A. V. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę) wynika, że skarga ta wpłynęła do Wojewody Dolnośląskiego w dniu 21 czerwca 2021 r. Wojewoda przesłał do Sądu odpis skargi strony wniesionej na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy dopiero w dniu 26 stycznia 2022 r. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że zakreślenie przez ustawodawcę ram czasowych dopełnienia czynności przewidzianych w art. 54 § 2 p.p.s.a. stanowi odrębny, choć związany z pozostałymi powinnościami wskazanymi w tym przepisie, obowiązek działania organu administracji publicznej, który wyklucza jakąkolwiek swobodę organu w tym zakresie. Wprawdzie potencjalne przekroczenie terminu nie spowoduje bezskuteczności dokonanej czynności, ale ma ono kluczowe znaczenie z punktu widzenia art. 55 § 1 p.p.s.a. i określonego tam przedmiotu postępowania o wymierzenie grzywny (postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt I OZ 996/10, dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Uwzględniając powyższe, Sąd uznał wniosek strony za uzasadniony i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 500 zł. Określając wysokość grzywny, Sąd miał na uwadze czas jaki upłynął między datą złożenia skargi a nadesłaniem przez organ odpisu tej skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy do Sądu. Wymiar grzywny został wyliczony na podstawie art. 154 § 6 p.p.s.a. (pkt I postanowienia). Określając wysokość grzywny, Sąd miał na uwadze czas jaki upłynął między data złożenia skargi a nadesłaniem przez organ odpisu tej skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy do Sądu. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a. (pkt II postanowienia).