3 CR 1020/61
PostanowienieIzba Cywilna1962-02-09
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd pracy może kontrolować zaszeregowanie pracownika do grupy uposażenia określonej w układzie zbiorowym pracy, jeśli takie zaszeregowanie nie przyznaje pracownikowi prawa podmiotowego do wyższego wynagrodzenia?Ratio decidendi
Ocena, do której grupy pracownik powinien być zaszeregowany zgodnie z układem zbiorowym pracy, należy do zakładu pracy i nie podlega kontroli sądu. Pracownik może kwestionować zaszeregowanie w ramach wewnętrznych procedur zakładu pracy lub z pomocą organizacji związkowej, ale nie może dochodzić wyższego zaszeregowania przed sądem, jeśli układ zbiorowy nie przyznaje mu takiego prawa podmiotowego.Stan faktyczny
Powód Iwan F. domagał się zapłaty należności za pracę, w tym różnicy w wynagrodzeniu wynikającej z jego zaszeregowania do niższej grupy uposażenia niż kierownik budowy. Sąd Wojewódzki zasądził niewielką kwotę za dwa miesiące różnicy w wynagrodzeniu, oddalając pozostałe żądania. Powód wniósł rewizję, kwestionując m.in. zaszeregowanie do grupy III zamiast wyższej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił rewizję powoda, utrzymując w mocy wyrok Sądu Wojewódzkiego.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Bryl. Sędziowie: K. Kwapiszewski, P. Stępień (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Władysława K. przeciwko Zakładom Przemysłu Gumowego w D. o zapłatę 7.840 zł, po rozpoznaniu rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu Powiatowego w Dębicy z dnia 16 czerwca 1961 r.,uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Powiatowemu w Dębicy do rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneW pozwie z dnia 18 listopada 1959 r. powód wniósł o zasądzenie od pozwanych Zakładów kwoty 7.840 zł tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych.Sąd Powiatowy postanowieniem z dnia 28 listopada 1960 r. pozew odrzucił, a w uzasadnieniu tego orzeczenia stwierdził, że zajmowane przez powoda w pozwanych Zakładach stanowisko kierownika stołówki nie jest stanowiskiem kierowniczym w rozumieniu uchwały Nr 201 Rady Ministrów z dnia 24 kwietnia 1954 r., wobec czego sprawa podlega rozpoznaniu przez zakładową komisję rozjemczą i droga sądowa jest niedopuszczalna.Niezależnie od powyższej sprawy powód w dniu 10 września 1960 r. skierował wniosek o to samo roszczenie do Zakładowej Komisji Rozjemczej przy Zakładach Przemysłu Gumowego w D. Komisja ta uchwałą z dnia 26 kwietnia 1961 r. stwierdziła, że sprawa nie została rozstrzygnięta w postępowaniu przed komisją rozjemczą, i na wniosek powoda, zgłoszony w dniu 9 maja 1961 r., skierowała sprawę do Sądu Powiatowego w Dębicy.Sąd Powiatowy, powołując się na art. 207 § 1 k.p.c., zaskarżonym wyrokiem pozew odrzucił z założenia, że spór między tymi samymi stronami i o to samo roszczenie został prawomocnie osądzony postanowieniem Sądu z dnia 28 listopada 1960 r. w sprawie C 526/60. Wyrok ten, wobec jego niezaskarżenia, uprawomocnił się.Wyrok powyższy zaskarża rewizją nadzwyczajną Minister Sprawiedliwości, który wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Powiatowemu w Dębicy celem merytorycznego rozpoznania. Rewizja nadzwyczajna zarzuca zaskarżonemu wyrokowi naruszenie art. 207 § 1 k.p.c. oraz art. 10 pkt 2 dekretu z dnia 24 lutego 1954 r. o zakładowych komisjach rozjemczych.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zaskarżony wyrok narusza powołane na wstępie przepisy. Pomijając błędną formę odrzucenia pozwu wyrokiem zamiast postanowieniem, stwierdzić przede wszystkim należy, że nie jest trafny pogląd Sądu Powiatowego, iż wydane w sprawie C 526/60 postanowienie o odrzuceniu pozwu stwarza powagę rzeczy osądzonej. Powagę rzeczy osądzonej ma tylko wyrok, którym Sąd orzekł co do istoty sprawy, tj. rozstrzygnął o żądaniach stron. Postanowienia odrzucające pozew lub umarzające postępowanie oraz wszelkie inne postanowienia wydane w toku procesu nie stwarzają powagi rzeczy osądzonej co do istoty sprawy. Postanowienie bowiem odrzucające pozew lub umarzające postępowanie nie wyłącza ponownego wniesienia pozwu w tej samej sprawie z jednoczesnym zachowaniem przesłanek, przy których pozew jest dopuszczalny.Taką przesłanką, która otworzyła powodowi drogę sądową w niniejszej sprawie, było podjęcie przez Zakładową Komisję Rozjemczą uchwały stwierdzającej, iż sprawa nie została rozstrzygnięta w postępowaniu przed tą Komisją, a to stosownie do art. 10 pkt 2 dekr. z dnia 24 lutego 1954 r. o zakładowych komisjach rozjemczych (Dz. U. Nr 10, poz. 35) oraz § 45 pkt 2 i § 48 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 kwietnia 1954 r. (Dz. U. Nr 18, poz. 68). W tych warunkach, skoro powód w myśl wyżej powołanych przepisów zażądał w terminie 14 dni skierowania sprawy na drogę sądową i Zakładowa Komisja Rozjemcza przesłała sprawę Sądowi, droga sądowa była dopuszczalna i Sąd Powiatowy obowiązany był sprawę rozpoznać.Naruszenie przez Sąd Powiatowy powołanych na wstępie przepisów jako "istotnych" w rozumieniu art. 396 § 2 k.p.c. i pozbawienie w ten sposób powoda możności dochodzenia roszczeń ze stosunku pracy uzasadnia wniosek rewizyjny o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy Sądowi Powiatowemu celem jej rozpoznania.Z tych względów należało orzec jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I PK 365/03 2003-11-19Czy sąd pracy, w przypadku stwierdzenia niezgodności zakładowego układu zbiorowego pracy (zuzp) z ponadzakładowym układem zbiorowym pracy (puzp), może samodzielnie ustalić nowe stawki wynagrodzenia, zastępując strony ukł…
- I PK 182/05 2006-02-23Czy sąd pracy może zastępować strony układu zbiorowego pracy i wprowadzać zmiany do systemu wynagradzania przewidzianego w tym układzie?
- I PKN 360/97 1997-11-17Czy umowa o pracę zawarta z pracownikiem, który zgodnie z przepisami powinien być zatrudniony na podstawie mianowania, przez organ do tego uprawniony, powinna być traktowana jako mianowanie, i czy stosunek pracy z mianow…
- I PZP 44/77 1977-11-07Czy organy rozpoznające spory o roszczenia pracowników ze stosunku pracy są uprawnione do kwestionowania wysokości stawek wynagrodzenia ustalonych w załącznikach do układów zbiorowych pracy, jeśli nie są one niższe od mi…
- II UKN 477/00 2001-07-19Czy sąd może odmiennie interpretować przepisy układu zbiorowego pracy dotyczące zasad wynagradzania pracowników niż uczyniły to strony układu, a jeśli tak, to w jakich okolicznościach?
Powołane przepisy
art. 207 § 1 KPCart. 10 pkt 2art. 396 § 2 KPC§ 1§ 45 pkt 2§ 48 pkt 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026.