4 CR 1209/58

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Janiny G. przeciwko Stefanowi J. i Ministerstwu Obrony Narodowej (D.O.W. w B.J. W.) o odszkodowanie i rentę, po rozpoznaniu rewizji pozwanego Ministerstwa Obrony Narodowej od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Bydgoszczy - Ośrodek w Toruniu z dnia 26 czerwca 1958 r., zaskarżony wyrok w stosunku do obu pozwanych w ten sposób zmienił, że zasądzoną na rzecz powódki kwotę 20 768 zł 3 gr z odsetkami obniża do kwoty 10 768 zł 3 gr z 8% odsetkami od dnia 12 grudnia 1957 r.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki zasądził solidarnie od pozwanych Stefana J. i Ministerstwa Obrony Narodowej kwotę 20 768 zł 3 gr, w tym 20 000 zł tytułem zadośćuczynienia w związku ze śmiercią męża powódki.W rewizji Ministerstwo Obrony Narodowej wnosi o zmianę wyroku i obniżenie zadośćuczynienia do kwoty 10 000 zł.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Po myśli art. 158 § 1 k.z., wysokość odszkodowania jest ustalana z uwzględnieniem wszelkich zachodzących okoliczności, a m.in. kwestii winy. Z reguły wina nie ma jednak znaczenia przy przyznawaniu zadośćuczynienia na podstawie art. 166 k.z. Zasądzenie zadośćuczynienia wchodzi bowiem w rachubę w razie pogorszenia się sytuacji życiowej uprawnionego. Znaczny zaś stopień winy sprawców szkody oraz brak winy poszkodowanego zazwyczaj zwiększa tylko ból moralny uprawnionego, nie pogarsza natomiast jego sytuacji życiowej. Sąd Wojewódzki nie ustalił niczego co wskazywałoby, że między znacznym stopniem winy pozwanych i brakiem winy poszkodowanego a pogorszeniem się sytuacji życiowej powódki, zachodzi związek przyczynowy. Przeto kwestia winy nie uzasadniała podwyższenia zadośćuczynienia.Dalsze wywody Sądu Wojewódzkiego co do tego, jakoby zadośćuczynienie winno być określone w wysokości przekraczającej roczne zarobki męża powódki, i to przy uwzględnieniu wzrostu zarobków, jaki by miał miejsce, jeśliby mąż powódki nie uległ wypadkowi - są nie tylko dowolne, ale i sprzeczne z tym co w związku ze stale zalecanym umiarkowaniem Sąd Najwyższy w utrwalonej już judykaturze przyznaje.Ustalenia Sądu Wojewódzkiego odnośnie niepokrytego rentą pogorszenia sytuacji życiowej powódki nie uzasadniały wysnucia wniosku prawnego, by w rozumieniu art. 166 k.z., "stosowną" tytułem zadośćuczynienia sumę pieniężną stanowiła kwota wyższa od 10 000 zł.Przeto zaskarżony wyrok musiał ulec zmianie w sposób wskazany w sentencji (art. 381, 386 k.p.c).