C 1612/51

PostanowienieIzba Cywilna1951-12-18

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę o wznowienie postępowania podlega dalszemu zaskarżeniu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania jest ostateczne i nie podlega dalszemu zaskarżeniu. Wynika to ze zmiany systemu postępowania cywilnego na dwuinstancyjny, gdzie orzeczenia sądów drugiej instancji są z zasady ostateczne.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Krakowie odrzucił skargę o wznowienie postępowania, a następnie odrzucił zażalenie na to postanowienie. Przeciwnicy wniosku wnieśli zażalenie na postanowienie o odrzuceniu zażalenia. Sąd Najwyższy rozpoznał to zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie przeciwników wniosku na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Krakowie z dnia 16 czerwca 1951 r.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia dr J. Jodłowski (sprawozdawca). Sędziowie: S. Gross, J. Kamiński.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z wniosku Julii K., Salomei B. i Marii Rz. przeciwko Józefowi M., Amelii M. i Karolowi G. o rozgraniczenie, ze skargi przeciwników wniosku o wznowienie postępowania, na skutek zażalenia przeciwników wniosku na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Krakowie z dnia 16 czerwca 1951 r.,zażalenie odrzucił.Uzasadnienie faktycznePostanowieniem z dnia 9 maja 1951 r. Sąd Wojewódzki w Krakowie odrzucił skargę Józefa i Amelii M. oraz Karola G, o wznowienie postępowania w sprawie z wniosku Julii K., Salomei B. i Marii Rz. o rozgraniczenie, a postanowieniem z dnia 16 czerwca 1951 r. odrzucił zażalenie wniesione przez pełnomocnika skarżących na powyższe postanowienie. Sąd Wojewódzki uznał, że postanowienie wydane w przedmiocie wznowienia postępowania, zakończonego prawomocnym orzeczeniem sądu drugiej instancji, jest ostateczne i nie podlega dalszemu zaskarżeniu.W zażaleniu na to ostatnie postanowienie pełnomocnik skarżących wnosi o zmianę zaskarżonego postanowienia i dopuszczenie wznowienia postępowania, względnie o jego uchylenie i odesłanie sprawy Sądowi Wojewódzkiemu do wydania ponownego orzeczenia. W odpowiedzi na zażalenie pełnomocnik wnioskodawców wnosi o oddalenie zażalenia i przyznanie kosztów postępowania zażaleniowego.Jak wynika z akt sprawy, w toczącej się między stronami sprawie o rozgraniczenie zapadło postanowienie Sądu Grodzkiego w Myślenicach z dnia 6 grudnia 1949 r., a następnie postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 17 maja 1950 r., zmieniające częściowo postanowienie Sądu Grodzkiego. Skarga kasacyjna przeciwnika wniosku na postanowienie Sądu Okręgowego została oddalona postanowieniem Sądu Najwyższego - Ośrodek sesji wyjazdowych w Krakowie z dnia 28 listopada 1950 r.W tym stanie Sąd Wojewódzki w Krakowie, rozpoznając wniesioną przez przeciwników postępowania skargę o wznowienie postępowania, działał z mocy art. 405 k.p.c. jako sąd drugiej instancji, w miejsce b. Sądu Okręgowego w Krakowie, który ostatni orzekał co do istoty sprawy. W świetle art. 16 § 2 ustawy z dnia 20 lipca 1950 r. o zmianie przepisów postępowania w sprawach cywilnych (Dz. U. R. P. Nr 38, poz. 349) należy uznać, że postępowanie ze skargi o wznowienie postępowania wniesionej po dniu 31 grudnia 1950 r., nawet w sprawie, w której orzeczenie uprawomocniło się przed wejściem w życie k.p.c. w nowym brzmieniu, tj. przed dniem 1 stycznia 1951 r., toczy się według nowych przepisów. Pod rządem zaś przepisów k.p.c. w brzmieniu ustawy z dnia 20 lipca 1950 r., w związku ze zmianą dawnego systemu trójinstancyjnego na system dwuinstancyjny, wszelkie orzeczenia sądów drugiej instancji są ostateczne. Wprawdzie art. 391 § 1 k.p.c. przewiduje w pkt 11) zażalenie na postanowienie odrzucające skargę o wznowienie postępowania, ale stosownie do zdania pierwszego wymienionego przepisu, zażalenia do sądu rewizyjnego służą tylko od postanowień sądu pierwszej instancji.W tym stanie rzeczy zasadnie Sąd Wojewódzki odrzucił postanowieniem z dnia 16 czerwca 1951 r. zażalenie na postanowienie odrzucające skargę o wznowienie postępowania.Postanowienie z dnia 16 czerwca 1951 r., jako wydane przez sąd rewizyjny, jest również ostateczne i nie podlega zaskarżeniu. Art. 391 § 1 pkt 14) k.p.c. w związku z treścią ustępu pierwszego tego przepisu dotyczy jedynie przypadków odrzucenia przez sąd pierwszej instancji zażalenia na postanowienie tegoż sądu, nie może zaś dotyczyć postanowienia sądu rewizyjnego odrzucającego zażalenie na orzeczenie tegoż sądu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 405 KPCart. 16 § 2art. 391 § 1 KPCArt. 391 § 1 pkt 14§ 2§ 1§ 1 pkt 14

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.