I CNP 118/24
PostanowienieIzba Cywilna2026-04-22
Skład orzekający: Grzegorz Misiurek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli nie zawiera uprawdopodobnienia szkody i nie wykazano braku możliwości wzruszenia orzeczenia innymi środkami prawnymi?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, ponieważ nie spełniała ona wymogów formalnych określonych w art. 4245 § 1 k.p.c. Skarżący nie uprawdopodobnił w sposób należyty wyrządzenia szkody oraz nie wykazał w sposób wyczerpujący, że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Brak któregokolwiek z elementów konstrukcyjnych skargi jest brakiem istotnym, nieusuwalnym, skutkującym jej odrzuceniem a limine.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie z dnia 12 lipca 2022 r., wydanego w sprawie o zapłatę. Skarga została odrzucona przez Sąd Najwyższy z powodu niespełnienia wymogów formalnych. W szczególności skarżący nie uprawdopodobnił należycie szkody, wskazując jedynie kwoty zapłacone na podstawie wyroku, w tym koszty procesu, które nie stanowią szkody uzasadniającej skargę. Ponadto, skarżący nie wykazał w sposób wyczerpujący, że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia i zasądził od skarżącego na rzecz powódki zwrot kosztów postępowania wywołanego skargą.Pełny tekst orzeczenia
I CNP 118/24
POSTANOWIENIE
22 kwietnia 2026 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Grzegorz Misiurek
na posiedzeniu niejawnym 22 kwietnia 2026 r. w Warszawie
w sprawie ze skargi P. B.
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku
Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie
z 12 lipca 2022 r., IV Ca 375/22,
wydanego w sprawie z powództwa A. spółki akcyjnej w W.
przeciwko P. B.
o zapłatę,
odrzuca skargę i zasądza od pozwanego na rzecz powódki
tytułem zwrotu kosztów postępowania wywołanego skargą kwotę
240,00 (dwieście czterdzieści) zł z odsetkami w wysokości
odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia
pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia
pozwanemu odpisu postanowienia do dnia zapłaty.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 4245 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego orzeczenia powinna zawierać: oznaczenie wyroku, od którego jest
wniesiona, ze wskazaniem, czy jest on zaskarżony w całości lub w części (pkt 1),
przytoczenie jej podstaw oraz ich uzasadnienie (pkt 2), wskazanie przepisu prawa,
z którym zaskarżony wyrok jest niezgodny (pkt 3), uprawdopodobnienie
I CNP 118/24 2
wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie wyroku, którego skarga dotyczy
(pkt 4), wykazanie, że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków
prawnych nie było i nie jest możliwe (pkt 5) oraz wniosek o stwierdzenie
niezgodności wyroku z prawem (pkt 6).
W judykaturze przyjmuje się, że wszystkie wymogi skargi wymienione w art.
4245 § 1 k.p.c. muszą być spełnione, aby pismo strony mogło być uznane za
skargę (zob. postanowienie SN z 13 listopada 2007 r., III CNP 78/07, nie publ.).
Brak któregokolwiek z elementów konstrukcyjnych skargi jest brakiem istotnym,
nieusuwalnym w postępowaniu naprawczym i powoduje jej odrzucenie a limine
(zob. np. postanowienie SN z 18 stycznia 2006 r., III CNP 26/05, nie publ.).
Przedstawiona skarga przedmiotowym wymogom nie odpowiada, a jej wady
mają charakter nieusuwalny. Skarga nie spełnia bowiem wymagań określonych w
art. 4245 § 1 pkt 4 i 5 k.p.c.
Uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody spowodowanej przez wydanie
wyroku, którego skarga dotyczy, polega na przedstawieniu wyodrębnionego
wywodu przekonującego, że szkoda została wyrządzona oraz określającego czas
jej powstania, postać i związek przyczynowy z wydaniem wyroku niezgodnego z
prawem (zob. m. in. postanowienia SN: z 31 stycznia 2006 r., IV CNP 38/05, OSNC
2006, nr 7 - 8, poz. 141; z 22 listopada 2005 r., I CNP 19/05, nie publ.; z 11 sierpnia
2005 r., III CNP 4/05, OSNC 2006, nr 1, poz. 16). Skarżący powinien przy tym
przedstawić dowody lub inne środki uwiarygodniające jego twierdzenie (zob. m.in.
postanowienia SN: z 25 lipca 2006 r., III CNP 40/06, nie publ.; z 23 marca 2006 r.,
IV CNP 23/06, Biuletyn SN 2006, nr 6, s. 8).
Tak rozumianego obowiązku skarżący nie spełnił. Wskazał, że szkodę
stanowią kwoty, które uiścił trzema przelewami z tytułu realizacji wyroku Sądu
drugiej instancji oddalającego apelację pozwanego od wyroku Sądu pierwszej
instancji, zasądzającego te kwoty. […] Wprawdzie skarżący powołał się na
dokumenty, którymi zamierzał wykazać szkodę, należy jednak zauważyć, że
określonej przez niego szkody nie powiązał ściśle z treścią wydanych wyroków. […]
Skarżący nie wykazał zatem korelacji tych kwot z określonym przez niego
rozmiarem szkody, tym bardziej, że część z zasądzonych kwot to koszty procesu,
I CNP 118/24 3
zaś koszty te, którymi strona została obciążona, nie stanowią szkody
uzasadniającej wniesienie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego orzeczenia (postanowienie SN z 29 marca 2019 r., IV CNP 33/18,
wraz z licznym i utrwalonym orzecznictwem powołanym w jego uzasadnieniu).
Skarżący zatem nie określił precyzyjnie rozmiarów szkody, uogólniając jej kwotę.
Wobec jej kilku części składowych nie wyodrębnił ich i nie uzasadnił oddzielnie, co
powoduje, że kwota wskazywana w skardze jest niespójna z kwotą orzeczoną.
Zgodnie z art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., skarżącego obciąża obowiązek
przedstawienia wyczerpującej i przekonywającej analizy prawnej przepisów
dotyczących środków zaskarżenia, których zastosowanie jest niedopuszczalne lub
z innych przyczyn nie mogłoby odnieść skutku. Skarżący powinien wykazać, że od
zaskarżonego wyroku nie przysługuje środek prawny, przy pomocy którego
mogłoby nastąpić wzruszenie zaskarżonego orzeczenia. Oznacza to obowiązek
przeprowadzenia analizy przepisów dotyczących środków prawnych, których
zastosowanie jest niedopuszczalne lub które z innych przyczyn nie mogłyby
odnieść skutku. Skarżący musi "wykazać", a więc nie "wskazać", "przytoczyć", czy
"uwiarygodnić", że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków
prawnych nie było i nie jest możliwe. Wykazanie w skardze o stwierdzenie
niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, że wzruszenie zaskarżonego
orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe polega
na ujawnieniu i przedstawieniu tej okoliczności w sposób wyczerpujący i
niebudzący wątpliwości oraz na dowiedzeniu jej istnienia i przekonującym
uzasadnieniu (zob. postanowienie SN z 27 stycznia 2006 r., III CNP 23/05, OSNC
2006, nr 7 - 8, poz. 140).
Skarżący wykazał, że nie przysługuje mu w niniejszej sprawie skarga
kasacyjna, a jego starania o wniesienie skargi nadzwyczajnej okazały się
bezskuteczne. Twierdzenie o tym, iż zaskarżony wyrok nie podlega wzruszeniu, w
drodze innych środków prawnych nie było i nie jest to możliwe, gdyż brak jest
ustawowej podstawy do złożenia skargi o wznowienie postępowania z powodu
nieważności postępowania (art. 401 k.p.c.) lub z powodów restytucyjnych
wznowienia (art. 403 k.p.c.), nie może też w trybie powództwa
przeciwegzekucyjnego zostać pozbawiony wykonalności (art. 840 k.p.c.), jest
I CNP 118/24 4
jednak zbyt ogólnikowym spostrzeżeniem, którego nie można uznać za niezbędną
w tym zakresie analizę prawną, przy pomocy której skarżący wykazałby tą
okoliczność.
Zatem nie można uznać, że przesłanka z art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c. została
spełniona.
Ze względów wskazanych powyżej Sąd Najwyższy uznał, że skarga nie
spełnia wymagań przewidzianych w art. 4245 k.p.c. i orzekł jak w sentencji (art.
4248 § 1 k.p.c.).
Grzegorz Misiurek
(A.T.)
[r.g.]
Powiązane orzeczenia
- I CNP 19/25 2026-05-28Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił wyrządzenia szkody i nie wykazał niemożności wzruszenia zaskarżonego wyroku innymi środkami pr…
- I CNP 35/17 2017-11-30Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił wyrządzenia szkody oraz nie wykazał niemożności wzruszenia zaskarżonego wyroku innymi środkami…
- V CNP 46/17 2018-03-30Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli nie uprawdopodobniono szkody i nie wykazano braku możliwości wzruszenia orzeczenia innymi środkami prawnymi?
- I CNP 182/22 2023-10-20Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli nie zostały spełnione wymogi dotyczące uprawdopodobnienia szkody i wykazania niemożliwości wzruszenia orzeczenia innymi śro…
- IV CNP 27/19 2021-01-22Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli nie zawiera uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody i nie wykazano niemożności wzruszenia orzeczenia innymi środkami prawnymi…
Powołane przepisy
art. 4245 § 1 KPCart.
4245 § 1 KPCart. 4245 § 1 pkt 4art. 4245 § 1 pkt 5 KPCart. 401 KPCart. 403 KPCart. 840 KPCart. 4245 KPCart.
4248 § 1 KPC§ 1§ 1 pkt 4§ 1 pkt 5
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy