I CNP 161/22
Izba Cywilna2023-09-11
Skład orzekający: Grzegorz Misiurek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 4245 § 1 k.p.c., w szczególności w zakresie uprawdopodobnienia szkody i wykazania niemożności wzruszenia orzeczenia innymi środkami prawnymi?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 4245 § 1 k.p.c., w szczególności w zakresie uprawdopodobnienia szkody (pkt 4) i wykazania niemożności wzruszenia orzeczenia innymi środkami prawnymi (pkt 5). Brak któregokolwiek z elementów konstrukcyjnych skargi jest brakiem istotnym, nieusuwalnym, skutkującym jej odrzuceniem a limine.Stan faktyczny
A. M. wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z 23 grudnia 2020 r., wydanego w sprawie o zapłatę. Skarga dotyczyła wyroku, który zapadł w sprawie z powództwa spółki A. przeciwko A. M. Sąd Najwyższy odrzucił skargę z powodu niespełnienia wymogów formalnych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, uznając, że nie spełnia ona wymogów formalnych określonych w kodeksie postępowania cywilnego.Pełny tekst orzeczenia
I CNP 161/22 POSTANOWIENIE 11 września 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Grzegorz Misiurek na posiedzeniu niejawnym 11 września 2023 r. w Warszawie w sprawie ze skargi A. M. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z 23 grudnia 2020 r., X Ga 1140/20, wydanego w sprawie z powództwa A. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej w P. przeciwko A. M. o zapłatę, odrzuca skargę. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 4245 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia powinna zawierać: oznaczenie wyroku, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest on zaskarżony w całości lub w części (pkt 1), przytoczenie jej podstaw oraz ich uzasadnienie (pkt 2), wskazanie przepisu prawa, z którym zaskarżony wyrok jest niezgodny (pkt 3), uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie wyroku, którego skarga dotyczy (pkt 4), wykazanie, że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe (pkt 5) oraz wniosek o stwierdzenie niezgodności wyroku z prawem (pkt 6).
I CNP 161/22 2 W judykaturze przyjmuje się, że wszystkie wymagania skargi wymienione w art. 4245 § 1 k.p.c. muszą być spełnione, aby pismo strony mogło być uznane za skargę (por. postanowienie SN z 13 listopada 2007 r., III CNP 78/07, nie publ.). Brak któregokolwiek z elementów konstrukcyjnych skargi jest brakiem istotnym, nieusuwalnym w postępowaniu naprawczym i powoduje jej odrzucenie a limine (zob. np. postanowienie SN z 18 stycznia 2006 r., III CNP 26/05, nie publ.). Przedstawiona skarga przedmiotowym wymogom nie odpowiada, a jej wady mają charakter nieusuwalny. Skarga nie spełnia bowiem wymagań określonych w art. 4245 § 1 pkt 4 i 5 k.p.c. Uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody spowodowanej przez wydanie wyroku, którego skarga dotyczy, polega na przedstawieniu wyodrębnionego wywodu przekonującego, że szkoda została wyrządzona oraz określającego czas jej powstania, postać i związek przyczynowy z wydaniem wyroku niezgodnego z prawem (por. m. in. postanowienia SN: z 31 stycznia 2006 r., IV CNP 38/05, OSNC 2006, nr 7 - 8, poz. 141; z 22 listopada 2005 r., I CNP 19/05, nie publ.; z 11 sierpnia 2005 r., III CNP 4/05, OSNC 2006, nr 1, poz. 16). Skarżący powinien przy tym przedstawić dowody lub inne środki uwiarygodniające jego twierdzenie (por. np. postanowienia SN: z 25 lipca 2006 r., III CNP 40/06, nie publ.; z 23 marca 2006 r., IV CNP 23/06, Biuletyn SN 2006, nr 6, s. 8). Tak rozumianego obowiązku skarżąca nie spełniła. Wskazała, że poniosła szkodę w związku z wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Należy podkreślić, że okoliczność, iż wydano orzeczenie niekorzystne dla strony, nieuwzględniające jej żądania lub zajętego w sprawie stanowiska, nie jest równoznaczne z poniesieniem szkody w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c. Nieuzyskanie przez stronę w postępowaniu sądowym oczekiwanej ochrony prawnej nie zawsze musi prowadzić do powstania uszczerbku majątkowego. Poniesienie takiego uszczerbku w związku z nieuwzględnieniem roszczenia strona powinna wykazać, czego skarżąca nie uczyniła (zob. np. postanowienia SN: z 29 czerwca 2016 r., IV CNP 2/16, nie publ. i z 5 grudnia 2016 r., I CNP 15/16, nie publ.). Zgodnie z art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., skarżącego obciąża obowiązek przedstawienia wyczerpującej i przekonywającej analizy prawnej przepisów
I CNP 161/22 3 dotyczących środków zaskarżenia, których zastosowanie jest niedopuszczalne lub z innych przyczyn nie mogłoby odnieść skutku. Skarżący powinien wykazać, że od zaskarżonego wyroku nie przysługuje środek prawny, przy pomocy którego mogłoby nastąpić wzruszenie zaskarżonego orzeczenia. Oznacza to obowiązek przeprowadzenia analizy przepisów dotyczących środków prawnych, których zastosowanie jest niedopuszczalne lub które z innych przyczyn nie mogłyby odnieść skutku. Skarżący musi "wykazać", a więc nie "wskazać", "przytoczyć", czy "uwiarygodnić", że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Wykazanie w skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe polega na ujawnieniu i przedstawieniu tej okoliczności w sposób wyczerpujący i niebudzący wątpliwości oraz na dowiedzeniu jej istnienia i przekonującym uzasadnieniu (zob. postanowienie SN z 27 stycznia 2006 r., III CNP 23/05, OSNC 2006, nr 7 - 8, poz. 140). Skarżąca analizy takiej nie przedstawiła. Wskazała na niedopuszczalność skargi kasacyjnej, skargi o wznowienie postępowania i skargi nadzwyczajnej. Nie odniosła się do powództwa przeciwegzekucyjnego. Zatem nie można uznać, że przesłanka z art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c. została spełniona. Ze względów wskazanych powyżej Sąd Najwyższy uznał, że skarga nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 4245 k.p.c. i orzekł jak w sentencji (art. 4248 § 1 k.p.c.). (M.K.) [ms]
I CNP 161/22 4
Powiązane orzeczenia
- I CNP 117/23 2025-10-30Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli nie uprawdopodobniono szkody lub gdy zarzuty dotyczą oceny dowodów lub ustaleń faktycznych?
- I CNP 21/16 2016-12-13Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia podlega odrzuceniu, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił szkody lub nie wykazał, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnyc…
- IV CNP 56/15 2016-04-14Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 4245 § 1 k.p.c., w szczególności w zakresie uzasadnienia podstaw skargi,…
- III CNP 11/07 2007-07-06Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił szkody oraz nie wykazał, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnyc…
- II CNP 67/11 2012-01-31Czy skarga o stwierdzenie niezgodności prawomocnego orzeczenia z prawem została prawidłowo sporządzona i czy spełnia wymogi formalne określone w art. 424(5) § 1 k.p.c. w zakresie wskazania przepisu, z którym orzeczenie j…
Powołane przepisy
art. 4245 § 1 KPCart. 4245 § 1 pkt 4art. 4241 § 1 KPCart. 4245 § 1 pkt 5 KPCart. 4245 KPCart. 4248 § 1 KPC§ 1§ 1 pkt 4§ 1 pkt 5
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy