I CNP 50/16
Izba Cywilna2016-12-13
Skład orzekający: Dariusz Dończyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być wniesiona od wyroku sądu pierwszej instancji, jeśli strona skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, a także czy niedopuszczalność skargi uzasadnia oddalenie wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu?Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie przysługuje od wyroku sądu pierwszej instancji, jeśli strona skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, takich jak apelacja. Wniesienie niedopuszczalnej skargi nie stanowi udzielenia pomocy prawnej i nie uzasadnia przyznania od Skarbu Państwa wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu.Stan faktyczny
Powodowie wnieśli skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego. Skarżyli oni wyrok Sądu Rejonowego, od którego apelacja została oddalona wyrokiem Sądu Okręgowego. Skarga została wniesiona od wyroku sądu pierwszej instancji, mimo skorzystania przez stronę z przysługujących jej środków prawnych. Ponadto, pełnomocnik procesowy nie przedstawił dokumentu potwierdzającego umocowanie do wniesienia skargi w imieniu powodów od wskazanego wyroku.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę jako niedopuszczalną i oddalił wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CNP 50/16 POSTANOWIENIE Dnia 13 grudnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Dończyk w sprawie ze skargi T. G. i Ł. K. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w W. z dnia 6 czerwca 2013 r., sygn. akt I C (…), wydanego w sprawie z powództwa T. G. i Ł. K. przeciwko D. spółce z o.o. w W. o ustalenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 grudnia 2016 r., 1) odrzuca skargę; 2) oddala wniosek radcy pr. A.Ś.G. o zasądzenie na jej rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodom z urzędu. UZASADNIENIE
2 Powodowie T. G. i Ł. K. wnieśli skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w W. z dnia 6 czerwca 2013 r. wydanego w sprawie I C (…) (w skardze błędnie wskazano sygnaturę akt jako I C (…)). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, gdy przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Wyjątek od wskazanej zasady przewidziano w art. 4241 § 2 k.p.c. W sytuacji, w której strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, dopuszczalność skargi uzależniona jest od kumulatywnego spełnienia dwóch przesłanek: istnienia wyjątkowego wypadku oraz występowania niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela. W przedmiotowej sprawie skarżący zaskarżyli wyrok Sądu Rejonowego apelacją, która następnie została oddalona wyrokiem Sądu Okręgowego w W. z dnia 12 czerwca 2014 r., sygn. akt V Ca (…). Powodowie skorzystali zatem z przysługujących im środków prawnych, co wyłącza możliwość zaskarżenia wyroku sądu pierwszej instancji na podstawie art. 4241 § 2 k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 grudnia 2007 r., II CNP 205/07, nie publ. oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 października 2008 r., II CNP 85/08, nie publ.), a tym samym uzasadnia odrzucenie wniesionej skargi jako niedopuszczalnej (art. 4248 § 2 k.p.c.). Ponadto wskazać należy, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia podlega również odrzuceniu ze względu na niewykonanie przez radcę prawnego A. Ś. G., pod rygorem odrzucenie skargi, zobowiązania Sądu Rejonowego w W. z dnia 7 lipca 2016 r. (k. 97 akt) do przedstawienia stosownego dokumentu zawierającego umocowanie do wniesienia
3 w imieniu powodów skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku wydanego przez Sąd w dniu 6 czerwca 2013 (sygn. akt I C (…)). Wskazane bowiem przez radcę prawnego (k. 107 akt), w odpowiedzi na wezwanie sądu, pismo z dnia 23 czerwca 2015 r. (k. 43 akt) dotyczyło umocowania jej jako pełnomocnika z urzędu do wniesienia w imieniu powodów skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 12 czerwca 2014 r., sygn. akt V Ca (…), a nie od zaskarżonego skargą wyroku Sądu Rejonowego w W. z dnia 6 czerwca 2013 r. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 4248 § 1 i 2 k.p.c. odrzucił wniesioną skargę. W konsekwencji oddaleniu podlegał wniosek pełnomocnika skarżących o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zgodnie bowiem z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, wniesienie niedopuszczalnej skargi nie jest udzieleniem pomocy prawnej i nie uzasadnia przyznania od Skarbu Państwa wynagrodzenia ustanowionemu przez sąd pełnomocnikowi (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 18 października 2007 r., III CSK 336/07, z dnia 2 października 2014 r., IV CZ 64/14, z dnia 29 kwietnia 2015 r., III CNP 2/15 - nie publ.). jw
Powiązane orzeczenia
- V CNP 59/14 2015-06-12Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji dotyczącego rozstrzygnięcia o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu?
- I CNP 23/26 2026-05-25Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być wniesiona od orzeczenia sądu pierwszej instancji, od orzeczenia o kosztach procesu, oraz czy skarżący uprawdopodobnił szkodę i wystąpienie…
- II CNP 85/08 2008-10-30Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od wyroku sądu pierwszej instancji, jeśli strona skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, a apelacja została oddalona wyrokie…
- I CNP 13/13 2013-06-13Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu pierwszej instancji może być uwzględniona, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków zaskarżenia z przyczyn, które ją obciążają?
- II CNP 32/07 2007-03-15Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu pierwszej instancji, które nie zostało zaskarżone, może zostać uwzględniona, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych…
Powołane przepisy
art. 4241 § 1 KPCart. 4241 § 2 KPCart. 4248 § 2 KPCart. 4248 § 1§ 1§ 2
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 30.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy