I CR 179/65

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia S. Gross. Sędziowie: M. Grudziński, Z. Trybulski (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Ryszarda Z. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowo-Budowlanej w W. o uchylenie uchwały walnego zgromadzenia, na skutek rewizji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego dla m. st. Warszawy z dnia 5 lutego 1965 r.,uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Sądowi Wojewódzkiemu dla m.st. Warszawy do ponownego rozpatrzenia.Uzasadnienie faktycznePowód żądał uchylenia uchwały walnego zgromadzenia Spółdzielni Mieszkaniowo-Budowlanej w W. z dn. 15.III.1964 r. o skreśleniu go z listy członków tej Spółdzielni. Powód twierdził, że w porozumieniu z zarządem Spółdzielni poniósł wydatki w kwocie przeszło 58.000 zł na instalację CO w budynku Spółdzielni przy ul. C. 46. Sumę tę pozwana wypłaciła wprost wykonawcy robót M., który ich nie zwrócił powodowi mimo wyroku zasądzającego. Z tych względów powód nie był w stanie wpłacić kwoty 51.405 zł tytułem akumulacji, wskutek czego skreślono go z listy członków.Pozwana Spółdzielnia wnosiła o oddalenie powództwa zarzucając, że ewentualne rozliczenia między powodem a wykonawcą robót nie mogą mieć wpływu na obowiązki powoda wobec Spółdzielni. Skoro więc powód nie wpłacił w terminie wkładu w kwocie 51.405 zł, były podstawy do skreślenia go z listy członków.Sąd Wojewódzki oddalił powództwo ustaliwszy, że powód nie wpłacił w terminie wkładu w kwocie 51.405 zł, co uprawniało powódkę do wykreślenia go z rejestru członków Spółdzielni. Sąd uznał, że błędny jest pogląd powoda, iż niemożność uzupełnienia przezeń akumulacji do pełnej wysokości została zawiniona przez Spółdzielnię, która zleciwszy mu finansowanie robót prowadzonych przez M., nie dokonała rozliczenia z powodem, lecz wprost z M. Sąd ustalił, że powód finansował te roboty na podstawie umowy zawartej z M., a nie ze Spółdzielnią.Od wyroku tego powód wniósł rewizję i powołując w niej podstawy rewizyjne z art. 368 pkt 1, 4 i 5 k.p.c., żądał zmiany tegoż wyroku i uwzględnienia powództwa albo uchylenia wyroku i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Słuszny jest zarzut rewizji, że ustalając, iż powód finansował roboty CO w budynku Spółdzielni przy ul. C. 46 jedynie na podstawie umowy spółki zawartej przez niego z M., Sąd Wojewódzki nie rozważył całego materiału dowodowego zebranego w sprawie. Mianowicie Sąd nie rozważył "upoważnienia" wydanego przez Spółdzielnię powodowi w dniu 2.VIII.1960 r., pisma M. do Spółdzielni z dn. 3.VIII.1960 r., pism Spółdzielni do powoda z dn. 21.IX.1960 r. i z dnia 5.III.1963 r., a w szczególności treści tego ostatniego pisma, które może wskazywać na to, że finansowanie tych robót przez powoda odbywało się nie tylko w porozumieniu ze Spółdzielnią, lecz także w jej interesie i miało na celu zapewnienie ciągłości pilnych robót i terminowego wykonania, czego sam wykonawca już nie gwarantował.Uchybienie to ma istotne znaczenie, bo gdyby się okazało, że powód posiadane środki finansowe w wysokości wystarczającej na uzupełnienie wkładu zużył - w porozumieniu ze Spółdzielnią - na inwestowanie robót wykonywanych dla Spółdzielni przez M. (który otrzymawszy od Spółdzielni całą należność, nie zwrócił tych sum powodowi), to należałoby uznać, że brak jest przesłanek z § 26 ust. 2 statutu do pozbawienia powoda członkostwa przez wykreślenie go z rejestru członków. Przepis ten może być stosowany jedynie wówczas, gdy niezawiniona przyczyna niewykonania przez członka spółdzielni obowiązków zachodzi po jego stronie, na co wskazują przykładowo wskazane w tym przepisie okoliczności. Sytuacja taka nie zachodziłaby wówczas, gdyby członek spółdzielni nie wykonał obowiązków statutowych z przyczyn zachodzących po stronie osoby trzeciej, a w szczególności wówczas, gdyby przyczyną tą było niewykonanie przez tę osobę wobec członka spółdzielni zobowiązania zaciągniętego w porozumieniu ze spółdzielnią i w jej interesie.Ponieważ ocena tych dowodów może wymagać przeprowadzenia dalszych dowodów (z przesłuchania świadków lub stron), należało w myśl art. 388 § 1 k.p.c. orzec jak w sentencji.