I CR 221/61

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Ignatowicz.Sędziowie: L. Konic, F. Szczepański.SentencjaWykładnia art. 160 k.z. w powojennym orzecznictwie Sądu Najwyższego nie jest jednolita. Rozbieżność ta dotyczy chwili, jaka powinna być decydująca dla ustalenia wysokości odszkodowania i w orzecznictwie Sądu Najwyższego spotkać można zarówno orzeczenia, wedle których za miarodajną dla ustalenia wysokości odszkodowania należy przyjąć chwilę wyrządzenia szkody, jak i takie, które uznają za miarodajną w tym względzie datę wyrokowania. Orzecznictwo Sądu Najwyższego do art. 160 k.z. zostało powołane w odsyłaczach do obszernej i wyczerpującej glosy Aleksandra Woltera do orzeczenia Sądu Wojewódzkiego dla miasta stołecznego Warszawy z dnia 2 kwietnia 1958 r. III Cr 208/58 (OSPiKA 1958/12 poz. 315). W glosie tej Autor krytykuje tezę orzeczenia Sądu Wojewódzkiego, według której za ceny rynkowe w rozumieniu art. 160 k.z. należy przyjąć ceny z daty wyrządzenia szkody, i wyraża pogląd, że decydujące dla wysokości zasądzenia odszkodowania są ceny z daty wyrokowania.Z orzeczeń Sądu Najwyższego nie powołanych w glosie Aleksandra Woltera stanowisko glosy podzielają orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 5 marca 1947 r. C II 756/46 (Państwo i Prawo 1947/11 str. 175), z dnia 19 maja 1958 r. 1 CR 557/57 (Ruch Prawniczy i Ekonomiczny 1959/4 poz. 26) i z dnia 15 września 1958 r. 1 CR 125/58 (OSP 1959/11 poz. 292). Dwa ostatnie z wymienionych orzeczeń wiążą wykładnię art. 160 k.z. z treścią art. 157 § 1 k.z., który wymaga aby odszkodowanie pokrywało w całości uszczerbek majątkowy, jaki poniósł poszkodowany w związku z wyrządzeniem mu szkody. W konsekwencji tego stanowiska chwila powstania szkody może być miarodajną dla orzeczenia wysokości odszkodowania tylko wówczas, gdy dłużnik spełnia świadczenia niezwłocznie po powstaniu zobowiązania. Jeżeli natomiast z okoliczności sprawy wynika, że wysokość odszkodowania, ustalonego według oceny z chwili wyrządzenia szkody, nie pokryłaby w pełni (art. 157 § 1 k.z.) wyrządzonej szkody - decydującą dla ustalenia wysokości odszkodowania powinna być chwila wydania wyroku.Z uwagi na istniejące w orzecznictwie rozbieżności prawidłowa wykładnia art. 160 k.z. była przedmiotem narady roboczej Izby Cywilnej Sądu Najwyższego w dniu 28 maja 1960 r., na której jednakże nie osiągnięto jednomyślności.