I CSK 117/19
WyrokIzba Cywilna2019-09-20
Skład orzekający: Krzysztof Pietrzykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy art. 3 ust. 2 ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów stosuje się do wszelkich umów mających za przedmiot zmianę zastawu oraz umów, z których wynika nabycie wierzytelności zabezpieczonej zastawem?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że zagadnienie prawne podniesione w skardze nie spełnia kryteriów określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Wskazano, że art. 3 ust. 2 ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, w związku z art. 3 ust. 1 tej ustawy, jednoznacznie odnosi się do umowy zastawniczej, czyli umowy o ustanowienie zastawu, a nie do wszelkich umów związanych z zastawem czy nabyciem wierzytelności zabezpieczonej zastawem. Sąd podkreślił, że przepis ten ustanawia normę szczególną co do wymagań dotyczących formy, której nie można stosować szerzej ani analogicznie.Stan faktyczny
Wnioskodawca, Narodowy Bank Polski, złożył wniosek o zmianę wpisu. Uczestniczki postępowania, D. G. i L. spółka z o.o. w W., wniosły skargi kasacyjne od postanowienia Sądu Okręgowego w W. Skarga L. sp. z o.o. została odrzucona z powodu braku wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia sądu drugiej instancji. Skarga D. G. nie została przyjęta do rozpoznania, ponieważ Sąd Najwyższy uznał, że podniesione w niej zagadnienie prawne nie spełnia kryteriów istotności wymaganych do przyjęcia skargi do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną L. sp. z o.o. i odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej D. G., zasądzając od uczestniczek na rzecz wnioskodawcy koszty postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 117/19 POSTANOWIENIE Dnia 20 września 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z wniosku Narodowego Banku Polskiego przy uczestnictwie Syndyka masy upadłości […] Banku […] w W. w upadłości likwidacyjnej, D. G. i L. spółki z o.o. w W. o zmianę wpisu, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 września 2019 r., na skutek skarg kasacyjnych uczestniczek D. G. i L. spółki z o.o. w W. od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 10 października 2018 r., sygn. akt XXIII Ga (…), 1. odrzuca skargę kasacyjną uczestniczki L. spółki z o.o. w W.; 2. odmawia przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej uczestniczki D. G.; 3. zasadza od uczestniczek L. spółki z o.o. w W. i D. G. na rzecz wnioskodawcy kwoty po 540 (pięćset czterdzieści) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE
2 Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W niniejszej sprawie dwóch uczestników postępowania wniosło skargi kasacyjne. Jednakże L. sp. z o.o. nie wystąpiła wcześniej z wnioskiem o sporządzenie i doręczenie jej uzasadnienia postanowienia Sądu II instancji, zatem jej skarga kasacyjna podlega odrzuceniu na podstawie art. 3986 § 2 i 3 k.p.c. Rozważeniu podlega więc tylko skarga kasacyjna wniesiona przez D. G.. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania wskazano na występowanie na tle tej skargi istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego tego, czy art. 3 ust. 2 ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów stosuje się do wszelkiego rodzaju umów mających za przedmiot zmianę zastawu i umów, z których wynika nabycie wierzytelności zabezpieczonej zastawem. Zagadnienie to nie budzi jednak wątpliwości. Po pierwsze, jednoznaczna jest wykładnia językowa art. 3 ust. 2 w zw. z art. 3 ust. 1 ustawy o zastawie – wynika z niej, że szczególne rygory co do treści umowy dotyczą umowy zastawniczej, a więc umowy o ustanowienie zastawu. Po drugie, niewątpliwie z tego przepisu wynika norma szczególna co do wymagań dotyczących formy, zatem nie jest dopuszczalne szersze bądź analogiczne jej stosowanie. Po trzecie, Sąd Najwyższy wyjaśnił, że wątpliwość co do zakresu obowiązywania art. 3 ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, w tym stosowania tego przepisu do umowy przelewu wierzytelności zabezpieczonej zastawem rejestrowym, nie przedstawia się jako istotna, wymagająca wypowiedzi Sądu Najwyższego, ponieważ zakres stosowania przepisu wynika z jego treści. Przepis dotyczy umowy zastawniczej, a ta, zgodnie z art. 2 ustawy, dotyczy ustanowienia zastawu i jest zawierana pomiędzy osobą uprawnioną do rozporządzania przedmiotem zastawu (zastawcą) a wierzycielem (zastawnikiem). W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie nie została wykazana żadna z okoliczności wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c., dlatego Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.
3 aj
Powiązane orzeczenia
- I CSK 716/19 2020-05-07Czy art. 3 ust. 2 ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów należy stosować do umów mających za przedmiot zmianę zastawu oraz umów, z których wynika nabycie wierzytelności zabezpieczonej zastawem rejestrowym?
- I CSK 454/19 2019-11-05Czy w przypadku zmiany podmiotowej po stronie zastawnika w istniejącej umowie przelewu wierzytelności zabezpieczonej zastawem rejestrowym, zachodzi potrzeba spełnienia wymogów określonych w art. 3 ust. 2 ustawy o zastawi…
- V CSK 555/18 2019-09-11Czy umowa zastawnicza, która nie określa stosunku prawnego, z którego wynika zabezpieczana wierzytelność, spełnia wymogi ustawowe dla wpisu zastawu do rejestru zastawów?
- I CSK 139/19 2019-10-31Czy z art. 3 ust. 2 ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów należy wywodzić obowiązek spełnienia wymogów w nim wymienionych do wszelkiego rodzaju umów mających za przedmiot zmianę zastawu oraz umów z których w…
- II CSK 499/17 2017-12-21Czy skarga kasacyjna dotycząca wykładni art. 3 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, w kontekście umów stanowiących podstawę wpisu zmian w rejestrze, w tym umów nabycia wierzytelności zabez…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3986 § 2art. 3 ust. 2art. 3 ust. 1art. 3art. 2§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy