I CSK 1219/22

WyrokIzba Cywilna2022-10-20

Skład orzekający: Mariusz Łodko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy jej uzasadnienie opiera się na polemice z rozstrzygnięciem sądu drugiej instancji i nie wykazuje w sposób oczywisty kwalifikowanego naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy skarżący nie wykazał w sposób oczywisty kwalifikowanego naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, które doprowadziłoby do wydania oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sama polemika z rozstrzygnięciem sądu drugiej instancji i powielanie uzasadnienia podstaw skargi nie stanowi wystarczającej podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni A. K. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Kaliszu, które zmieniało postanowienie Sądu Rejonowego w Jarocinie w sprawie o zniesienie współwłasności. Skarżąca powołała się na oczywistą zasadność skargi z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od wnioskodawczyni A. K. na rzecz E. K. i B. K. zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 1219/22 POSTANOWIENIE Dnia 20 października 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mariusz Łodko w sprawie z wniosku A. K. i A. K.1 z udziałem B. K. i E. K. o zniesienie współwłasności, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 października 2022 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawczyni A. K. od postanowienia Sądu Okręgowego w Kaliszu z dnia 21 stycznia 2021 r., sygn. akt II Ca 96/20, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od A. K. na rzecz E. K. i B. K. kwoty po 2 700 (dwa tysiące siedemset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wnioskodawczyni A. K. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Kaliszu z 21 stycznia 2021 r., zmieniającego częściowo postanowienie Sądu Rejonowego w Jarocinie z 10 grudnia 2019 r., znoszącego współwłasność zabudowanej nieruchomości, przez podwyższenie należnej wnioskodawcom spłaty wartości ich udziałów. Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołała się na jej oczywistą zasadność (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, wskazanych w uzasadnieniu skargi. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 2 Skarga kasacyjna ukształtowana została w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Instytucja tzw. przedsądu służy selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu, w ramach którego, Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny sprawy przedstawionej mu ze skargą kasacyjną. Zakres przeprowadzanego badania jest ograniczony do kontroli, czy w sprawie występują przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c. okoliczności uzasadniające przyjęcie skargi do rozpoznania (zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18). Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi - bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań - w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa. Zasadność skargi kasacyjnej jest oczywista, a więc dostrzegalna prima vista dla każdego prawnika, który bez przeprowadzania wnikliwej analizy powinien dojść do wniosku, że zaskarżone orzeczenie jest jaskrawo nieprawidłowe (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 lipca 2015 r., IV CSK 17/15). Powołując się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej należy wykazać, że popełnione przy ferowaniu zaskarżonego orzeczenia uchybienia w zakresie stosowania prawa miały charakter kwalifikowany i nie podlegały różnym ocenom (zob. postanowienia SN: z 12 grudnia 2000 r., V CKN 1780/00; z 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, i z 10 kwietnia 2018 r. I CSK 730/17). Przy czym, o ile dla uwzględnienia skargi kasacyjnej wystarczy, że jej podstawa jest usprawiedliwiona, to dla jej przyjęcia do rozpoznania konieczne jest wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (zob. postanowienie SN z 28 stycznia 2022 r., I CSK 947/22). 3 Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie spełnia powyższych wymogów. Skarżąca nie przedstawiła odpowiedniej argumentacji, na podstawie której wykazałaby oczywistą zasadność skargi kasacyjnej. Nie można uznać za skuteczną przyczynę kasacyjną powołanie się w ramach uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania na naruszenie przepisów wskazanych w ramach podstaw kasacyjnych. Są to dwa odrębne elementy konstrukcyjne skargi kasacyjnej. Przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (postanowienia Sądu Najwyższego: z 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02; z 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07; z 11 kwietnia 2008 r., I UK 46/08, i z 9 czerwca 2008 r., II UK 37/08). Przedstawiona przez skarżącą argumentacja stanowi w rzeczywistości zwykłą polemikę z rozstrzygnięciem Sądu drugiej instancji i odzwierciedla jej stanowisko w sprawie, nie zaś rzeczywiste naruszenia prawa w postaci na tyle rażącej, że prowadzące do oczywistej zasadności skargi. Powielając uzasadnienie podstaw skargi, w uzasadnieniu wskazanej przyczyny kasacyjnej skarżąca nie zawarła odpowiedniej argumentacji świadczącej o jej oczywistej zasadności. Argumentacja skarżącej zawarta w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania nie przekonuje, że Sąd Okręgowy naruszył prawo materialne i procesowe w sposób, który prima facie przekłada się na konieczność uchylenia lub zmiany zaskarżonego orzeczenia. Skarżąca nie wykazała, że zastosowanie powołanych w zarzutach kasacyjnych przepisów prawa, których naruszenie miałoby wskazywać na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej, było oczywiście błędne lub doprowadziło to tego, że zaskarżone postanowienie jest oczywiście nieprawidłowe. Z powyższych względów, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie znajdując również okoliczności, które w ramach przedsądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu, w szczególności nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.). 4 O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 520 § 3 k.p.c. oraz § 5 pkt 6 w zw. z § 2 pkt 7 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (jedn. tekst Dz.U. z 2018 r. poz. 265). [as]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 3 KPCart. 520 § 3 KPC§ 1 pkt 4§ 1 pkt 1§ 2§ 1 pkt 3§ 3§ 5 pkt 6§ 2 pkt 7

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy