I CSK 143/23
WyrokIzba Cywilna2023-08-23
Skład orzekający: Mariusz Załucki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie, oparta na zarzucie naruszenia art. 339 i 340 k.c. poprzez niezastosowanie domniemań prawnych samoistności i ciągłości posiadania, może zostać przyjęta do rozpoznania na podstawie przesłanki oczywistej zasadności, jeśli jej uzasadnienie stanowi polemikę z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy jej uzasadnienie stanowi niedopuszczalną polemikę z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji, co ma miejsce w sytuacji, gdy skarżący zarzuca naruszenie domniemań prawnych dotyczących posiadania, podczas gdy sąd ustalił, że nieruchomość była publicznie dostępna i nie stwierdził posiadania przez wnioskodawcę. Przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa, widocznej prima facie, bez konieczności głębszej analizy i polemiki z ustaleniami faktycznymi.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, które oddaliło apelacje wnioskodawcy i uczestnika postępowania w sprawie o zasiedzenie. Skarżący zarzucił naruszenie art. 339 i 340 k.c. poprzez niezastosowanie domniemań prawnych samoistności i ciągłości posiadania. Sąd Okręgowy ustalił, że nieruchomość objęta wnioskiem była publicznie dostępna, a droga przez nią przebiegała, z której korzystała bliżej niesprecyzowana liczba osób. Sąd Najwyższy uznał, że argumentacja skarżącego stanowi polemikę z ustaleniami faktycznymi.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i ustalił, że każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem.Pełny tekst orzeczenia
I CSK 143/23 POSTANOWIENIE 23 sierpnia 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Mariusz Załucki na posiedzeniu niejawnym 23 sierpnia 2023 r. w Warszawie, w sprawie z wniosku L. S. z udziałem K. S., R. S. i Skarbu Państwa - Prezydenta miasta stołecznego Warszawy o zasiedzenie, na skutek skargi kasacyjnej L. S. od postanowienia Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie z 13 maja 2022 r., IV Ca 462/22, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. ustala, że każdy uczestnik postępowania ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. UZASADNIENIE Wnioskodawca L. S. złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z 13 maja 2022 r., którym oddalono apelacje wnioskodawcy L. S. i uczestnika postępowania K. S. od postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy – Pragi Południe w Warszawie z 2 grudnia 2021 r., wydanego w sprawie o zasiedzenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów
I CSK 143/23 2 prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Skarżący powołał się na przesłankę oczywistej zasadności skargi, którą uzasadnił naruszeniem art. 339 i 340 k.c. poprzez niezastosowanie wynikających z nich domniemań prawnych samoistności i ciągłości posiadania. Wskazał, że po zajęciu sąsiedniej nieruchomości wraz z żoną, władał samowolnie nieruchomościami objętymi wnioskiem, podejmując w różnych ich częściach działania, jakie w danej chwili wydawały mu się uzasadnione. Tak uzasadniony wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie mógł odnieść oczekiwanego skutku. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) spełniona jest wówczas, gdy zachodzi niewątpliwa, widoczna na pierwszy rzut oka, tj. bez konieczności głębszej analizy, sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa nie podlegającymi różnej wykładni. Przy czym, o ile dla uwzględnienia skargi kasacyjnej wystarczy, że jej podstawa jest usprawiedliwiona, to dla jej przyjęcia do rozpoznania konieczne jest wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej. Skarżący powinien uzasadnić tę oczywistość, wskazując jedynie na argumenty mieszczące się w zakresie kognicji Sądu Najwyższego. Nie może więc powoływać się na wadliwość ustaleń faktycznych, ani opierać na innych faktach niż stanowiące podstawę rozstrzygnięcia. (zob. np. postanowienia SN z 11 stycznia 2022 r., II USK 384/21; z 22 grudnia 2021 r., II CSK 390/21; z 31 maja 2021 r., III CSK 152/20; z 13 maja 2021, III USK 103/21 oraz z 9 marca 2021 r., IV CSK 412/20). Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania nie spełniło tych wymagań. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia Sądu Okręgowego wynika bowiem, że nieruchomość objęta wnioskiem o zasiedzenie była publicznie dostępna, m.in. przebiegała przez nią droga, z której korzystała nieograniczona, bliżej niesprecyzowana liczba osób. Prowadzi to do wniosku, że sąd rozpoznający
I CSK 143/23 3 sprawę w ogóle nie ustalił, że przedmiotowe działki były przedmiotem posiadania wnioskodawcy i jego małżonki. Nie stwierdziwszy z kolei posiadania, Sąd nie miał podstaw, by zastosować domniemania dotyczące tej instytucji prawnej. Argumentacja wnioskodawcy stanowi zatem niedopuszczalną na mocy art. 3983 § 3 k.p.c. polemikę z ustaleniami okoliczności faktycznych sprawy. Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, o kosztach postępowania kasacyjnego orzekł zaś na podstawie art. 520 § 1 k.p.c. AD [ms]
Powiązane orzeczenia
- II CSK 537/16 2017-02-15Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie nieruchomości może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli jej oczywista zasadność opiera się na zarzucie wadliwości uzasadnienia orzeczenia sądu drugiej instancji uniemożliwiaj…
- I CSK 3451/24 2024-10-31Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy zarzuty dotyczą naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych, a ich zasadność…
- I CSK 827/15 2016-10-14Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli skarżący powołuje się na oczywistą zasadność skargi, ale nie wykazuje kwalifikowa…
- IV CSK 431/20 2021-05-21Czy skarga kasacyjna oparta na przesłance oczywistej zasadności, wynikającej z błędnego przyjęcia przez sąd odwoławczy, że niewniesienie środka zaskarżenia przez poprzedniego właściciela nie było tożsame z utratą posiada…
- IV CSK 600/16 2017-05-22Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie nabycia prawa własności przez zasiedzenie może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli jej uzasadnienie opiera się jedynie na twierdzeniu o prawnej wadliwości zaskarżonego post…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 339art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 3989 § 1art. 13 § 2 KPCart. 520 § 1 KPC§ 1§ 1 pkt 4§ 3§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy