I CSK 1662/24

I CSK 1662/24 POSTANOWIENIE 8 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Ewa Stefańska na posiedzeniu niejawnym 8 stycznia 2025 r. w Warszawie w sprawie z wniosku A. R. z udziałem J. M., E. L., T. R., A. R.1, G. K., R. R., A. R.2, M. S., T. K., R. K., P. L. i Wspólnoty Gruntowej wsi B. o zasiedzenie, na skutek skargi kasacyjnej A. R. od postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie z 5 października 2023 r., V Ca 3365/22, 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od wnioskodawczyni na rzecz uczestniczki E. L. 2 700 zł (dwa tysiące siedemset) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Postanowieniem z 5 października 2023 r. Sąd Okręgowy w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy z wniosku A. R. z udziałem J. M., E. L., T. R., A. R.1, G. K., R. R., A. R.2, M. S., T. K., R. K., R. R., A. R.2, P. L., Wspólnoty Gruntowej wsi B. o zasiedzenie, oddalił apelacje A. R. i A. R.2 od postanowienia Sądu Rejonowego w Piasecznie z 19 sierpnia 2022 r. i orzekł o kosztach postępowania. Wnioskodawczyni wniosła skargę kasacyjną, w której zaskarżyła postanowienie Sądu drugiej instancji w części, tj. w zakresie punktu I orzeczenia, I CSK 1662/24 2 oraz wniosła o uchylenie tego postanowienia w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi uczestniczka E. L. wniosła o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z treścią art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: (1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne; (2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów; (3) zachodzi nieważność postępowania lub (4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony – co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie obejmuje zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania I CSK 1662/24 3 wskazano oczywistą zasadność skargi. W ocenie wnioskodawczyni Sąd Okręgowy nie poczynił ustaleń co do tego, jaki charakter miało posiadanie nieruchomości przez wnioskodawczynię, a także zaniechał dokonania ustaleń co do tego, jaki stan świadomości co do własności przedmiotowej nieruchomości rolnej miała wnioskodawczyni w chwili uzyskania przez nią posiadania nieruchomości. Przewidziana w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. oczywista zasadność skargi kasacyjnej zachodzi wówczas, gdy z jej treści, bez potrzeby głębszej analizy oraz szczegółowych rozważań, wynika, że przytoczone podstawy kasacyjne uzasadniają uwzględnienie skargi. W wypadku, gdy strona skarżąca twierdzi, że jej skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, powinna przedstawić argumentacje prawną, wyjaśniającą w czym ta oczywistość się wyraża oraz uzasadnić to twierdzenie. Powinna w związku z tym wykazać kwalifikowaną postać naruszenia prawa materialnego i procesowego, polegającą na jego oczywistości prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (zob. postanowienia SN: z 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02; z 14 lipca 2005 r., III CZ 61/05; z 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06). W analizowanej skardze kasacyjnej nie wykazano tak rozumianej oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Podniesione zarzuty stanowią jedynie polemikę z wykładnią przepisów prawa dokonaną przez sąd. Ponadto skarżąca kwestionuje ustalenia faktyczne i ocenę dowodów dokonaną w toku instancji, co uchyla się spod kognicji Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym. Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i § 11 k.p.c. w związku z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c., z uwzględnieniem § 2 pkt 8 w zw. z § 5 pkt 1 i § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r., poz. 1964). I CSK 1662/24 4 [wr] [r.g.]