I CSK 1805/22

WyrokIzba Cywilna2022-05-26

Skład orzekający: Teresa Bielska-Sobkowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli skarżący nie przedstawił wystarczających argumentów prawnych uzasadniających istnienie istotnego zagadnienia prawnego lub oczywistą zasadność skargi?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy skarżący nie spełnił wymogów formalnych określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Wymaga to precyzyjnego sformułowania istotnego zagadnienia prawnego, wskazania argumentów prawnych prowadzących do rozbieżnych ocen lub wykazania oczywistej sprzeczności orzeczenia z przepisami prawa. Lakoniczne stwierdzenia o naruszeniach przepisów nie są wystarczające.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w O. o stwierdzenie nabycia spadku. Wniosła o przyjęcie skargi do rozpoznania, powołując się na oczywistą zasadność i występowanie istotnego zagadnienia prawnego. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 1805/22 POSTANOWIENIE Dnia 26 maja 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Teresa Bielska-Sobkowicz w sprawie z wniosku A. B. z udziałem A. N. i W. A. R. o stwierdzenie nabycia spadku, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 maja 2022 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestniczki W. A. R. od postanowienia Sądu Okręgowego w O. z dnia 18 czerwca 2021 r., sygn. akt IX Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE W. A. R. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w O. z dnia 18 czerwca 2021 r., wnosząc o jej przyjęcie do rozpoznania z uwagi na oczywistą zasadność i występowanie istotnego zagadnienia prawnego. Odnosząc się do tego wniosku, Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć 2 rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca oparła na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. Przesłanki te nie zostały spełnione. Powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, a więc zagadnienia, które wiąże się z określonym przepisem prawnym i którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw. Chodzi przy tym o zagadnienie nowe, którego wyjaśnienie przyczyni się do rozwoju jurysprudencji. Od skarżącego wymaga się precyzyjnego sformułowania zagadnienia i wskazania argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen (zob. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11). Temu wymaganiu skarżąca nie sprostała, nie przedstawiając w uzasadnieniu wniosku argumentacji prawnej przemawiającej za jego występowaniem. Skarżąca poprzestała na twierdzeniu o potrzebie rozważenia, czy ustalenie ważności testamentu jest obowiązkiem sądu z urzędu oraz jaka jest granica tego badania. Wskazała na brak jednolitej praktyki oraz na wagę społeczną zagadnienia i konieczność uszanowania woli zmarłego. Brak natomiast jakiejkolwiek argumentacji prawnej, czy też wskazania choćby przykładów owej niejednolitej praktyki, nie jest zaś rzeczą Sądu Kasacyjnego wyszukiwanie argumentów w uzasadnieniu podstaw kasacyjnych. Kwestia ta była wielokrotnie wyjaśniana przez Sąd Najwyższy i nie ma potrzeby szczegółowego wyjaśniania po raz kolejny różnicy pomiędzy uzasadnieniem wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, a uzasadnieniem podstaw kasacyjnych. 3 Powołanie się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej wymaga zaś wykazania niewątpliwej, widocznej na pierwszy rzut oka, bez konieczności głębszej analizy, sprzeczności orzeczenia z przepisami prawa niepodlegającymi różnej wykładni (por. m. in.: postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100, z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49). W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania ograniczono się do stwierdzenia o występowaniu szeregu naruszeń przepisów postępowania skutkujących rozstrzygnięciem niezgodnym z prawem i poczuciem sprawiedliwości. Ten lakoniczny wywód nie wystarcza dla przekonania Sądu Najwyższego o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. a.s.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy