I CSK 188/23
WyrokIzba Cywilna2023-10-05
Skład orzekający: Jacek Grela
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o ustalenie nieważności umowy kredytu mieszkaniowej, gdzie skarżący powołuje się na potrzebę wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.), istnieją podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał spełnienia przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Wskazano, że powołanie się na tę przesłankę wymaga nie tylko wskazania przepisu budzącego wątpliwości, ale także wykazania poważnego charakteru tych wątpliwości i rozbieżności w orzecznictwie, czego w niniejszej sprawie nie uczyniono. Problemy prawne dotyczące umowy kredytu zostały już rozstrzygnięte w orzecznictwie Sądu Najwyższego i Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.Stan faktyczny
Powodowie domagali się ustalenia nieważności umowy kredytu mieszkaniowego. Sąd Okręgowy uwzględnił powództwo, stwierdzając nieważność umowy. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok jedynie w zakresie kosztów, oddalając apelację w pozostałym zakresie. Pozwany wniósł skargę kasacyjną, powołując się na potrzebę wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.).Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanego na rzecz powodów koszty postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
I CSK 188/23 POSTANOWIENIE 5 października 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Jacek Grela na posiedzeniu niejawnym 5 października 2023 r. w Warszawie w sprawie z powództwa G. K. i A. K. przeciwko Bank spółce akcyjnej w W. o ustalenie nieważności umowy, na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 19 sierpnia 2022 r., I ACa 1666/21, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od pozwanego na rzecz powodów 2700 (dwa tysiące siedemset) zł kosztów postępowania kasacyjnego z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego orzeczenia zobowiązanemu do dnia zapłaty. [S.J.]
I CSK 188/23 2 UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim wyrokiem z 29 września 2021 r., wydanym w sprawie z powództwa G. K. i A. K. przeciwko Bank Spółce Akcyjnej z siedzibą w W. stwierdził, że umowa kredytu mieszkaniowego zawarta 16 lutego 2006 r. pomiędzy powodami a pozwanym jest nieważna w całości. Wyrokiem z 19 sierpnia 2022 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi zmienił wyrok Sądu Okręgowego jedynie w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach i oddalił apelację w pozostałym zakresie. W skardze kasacyjnej pozwany, jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazał na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Zdaniem skarżącego, w sprawie występuje potrzeba wykładni przepisów prawa budzących poważne wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów to jest art. 3531 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W judykaturze już wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18). Wskazano tam m.in., że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania
I CSK 188/23 3 przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Powołanie się na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. wymaga wskazania przepisu prawa, którego wykładnia budzi wątpliwości, określenia zakresu koniecznej wykładni, wykazania, że wątpliwości interpretacyjne mają poważny charakter i wymagają zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy, a jeżeli podstawą wniosku w tym zakresie jest twierdzenie o występujących w orzecznictwie sądowym rozbieżnościach wynikających z dokonywania przez sądy różnej wykładni przepisu, konieczne jest wskazanie rozbieżnych orzeczeń, dokonanie ich analizy i wykazanie, że rozbieżność wynika z różnej wykładni przepisu (zob. m.in. postanowienia SN: z 15 października 2002 r. II CZ 102/02; z 28 marca 2007 r., II CSK 84/07; z 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07 i z 8 lipca 2008 r., I CSK 111/08). Szczegółowa analiza sprawy prowadzi do wniosku, że powyższa przesłanka nie została wykazana. W skardze kasacyjnej nie powołano argumentów, które mogłyby świadczyć, że w sprawie spełniona została któraś z przesłanek przyjęcia sprawy do rozpoznania, a przedstawione problemy prawne, dotyczące umowy kredytu, zostały już rozstrzygnięte w wyrokach Sądu Najwyższego: z 18 maja 2022 r., II CSKP 972/22; z 18 maja 2022 r., II CSKP 1030/22 i z 17 marca 2022 r., II CSKP 474/22 oraz w wyroku TSUE z 8 września 2022 r. (C-80/21, C-81/21, C-82/21, Deutsche Bank Polska i Bank Millennium). Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej, nie znajdując też okoliczności, które obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu w ramach przedsądu. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 w zw. z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. [S.J.] [ał]
I CSK 188/23 4
Powiązane orzeczenia
- I CSK 2268/24 2025-09-25Czy w niniejszej sprawie występują przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c.?
- I CSK 502/23 2024-01-12Czy w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, o których mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.?
- I CSK 779/23 2024-04-17Czy w niniejszej sprawie występują przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, o których mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.?
- I CSK 2871/23 2024-11-07Czy w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, zgodnie z art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.?
- I CSK 5026/22 2024-01-30Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 3531 KPCart. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 108 § 1art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1 pkt 2§ 1 pkt 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy