I CSK 2195/23

WyrokIzba Cywilna2024-07-18

Skład orzekający: Jacek Grela

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania na podstawie przesłanki oczywistej uzasadnionosci, gdy jej uzasadnienie sprowadza się do polemiki z zaskarżonym orzeczeniem, a nie do wykazania kwalifikowanego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawiając przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania stwierdził, że przesłanka oczywistej uzasadnionosci (art. 398(9) § 1 pkt 4 k.p.c.) wymaga wykazania kwalifikowanego i widocznego od razu naruszenia prawa, a nie polemiki z orzeczeniem sądu drugiej instancji. Uzasadnienie skargi kasacyjnej, które stanowi próbę kolejnej weryfikacji ustaleń faktycznych i oceny prawnej, nie spełnia tej przesłanki.
Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty zadośćuczynienia i odszkodowania. Sąd Okręgowy zasądził część dochodzonych kwot. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok, oddalając powództwo w zakresie odsetek ustawowych za określone okresy oraz w zakresie części żądania odszkodowania. Pozwany złożył skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania na podstawie przesłanki oczywistej uzasadnionosci.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 398(9) § 2 k.p.c.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 2195/23 POSTANOWIENIE 18 lipca 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Jacek Grela na posiedzeniu niejawnym 18 lipca 2024 r. w Warszawie w sprawie z powództwa K. L. przeciwko E. O. i M. O. - poprzednio K. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej M. O. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 6 września 2022 r., VI ACa 808/21, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z 29 czerwca 2021 r. Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie: zasądził od M. K. na rzecz K. L. 80 000 zł tytułem zadośćuczynienia wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty; zasądził od M. K. na rzecz K. L. tytułem odszkodowania: 110 265 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 26 marca 2015 r. do dnia zapłaty, 44 941,95 zł od 20 stycznia 2021 r. do dnia zapłaty; oddalił powództwo w stosunku do M. K. w pozostałej części oraz oddalił powództwo w stosunku do E. O. w całości. Wyrokiem z 6 września 2022 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie zmienił wyrok Sądu Okręgowego: w punkcie pierwszym w ten sposób, że oddalił powództwo co do odsetek ustawowych za opóźnienie od wskazanej tam kwoty za okres od I CSK 2195/23 2 1 stycznia 2016 r. do 2 sierpnia 2016 r.; w punkcie drugim podpunkt a) w ten sposób, że oddalił powództwo co do odsetek ustawowych za opóźnienie od wskazanej tam kwoty za okres od 26 marca 2015 r. do 2 sierpnia 2016 r.; w punkcie drugim podpunkt b) w ten sposób, że oddalił powództwo co do żądania zapłaty 44 941,95 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od tej kwoty od 20 stycznia 2021 r. do dnia zapłaty oraz oddalił apelację w pozostałej części. W skardze kasacyjnej pozwany, jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazał na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Zdaniem skarżącego skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W judykaturze już wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18). Wskazano tam m.in., że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., gdy w sprawie doszło do kwalifikowanego: oczywistego naruszenia prawa, widocznego od razu, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy. Konieczne było zatem wykazanie, że Sąd drugiej I CSK 2195/23 3 instancji w sposób oczywisty naruszył przepis jasny i jednoznaczny, którego wykładnia i stosowanie nie budzi żadnych wątpliwości (zob. m.in. postanowienia SN: z 8 marca 2002 r. I PKN 34/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100; z 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49 i z 11 stycznia 2008 r. I UK 285/07). Wywody zawarte w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, sprowadzają się do polemiki z zaskarżonym orzeczeniem, nie zaś wykazania, że przy jego ferowaniu popełniono uchybienia w zakresie stosowania prawa, które miały charakter kwalifikowany i nie podlegały różnym ocenom. Uzasadnienie wniosku stanowi w istocie próbę zaangażowania Sądu Najwyższego do kolejnej weryfikacji instancyjnej prawidłowości dokonania przez Sąd drugiej instancji ustaleń faktycznych i oceny prawnej w sprawie, co nie jest celem postępowania kasacyjnego i nie może skutecznie uzasadniać wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej, nie znajdując też okoliczności, które obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu w ramach przedsądu. [SOP] (r.g.)

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 4§ 1 pkt 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy