I CSK 224/19

WyrokIzba Cywilna2019-10-17

Skład orzekający: Krzysztof Pietrzykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w kontekście konwencji z Lugano, określenie „miejsce, gdzie nastąpiło zdarzenie wyrządzające szkodę” odnosi się do miejsca, gdzie szkoda została wyrządzona, czy miejsca, gdzie ujawniły się jej skutki, a także czy szkoda wynikająca z nadużycia formy prawnej spółki jest szkodą bezpośrednią czy pośrednią?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że kwestia określenia miejsca zdarzenia wyrządzającego szkodę na gruncie konwencji z Lugano jest już ugruntowana w orzecznictwie TSUE i nie budzi wątpliwości, wskazując na miejsce, gdzie szkoda została wyrządzona. Ponadto, Sąd uznał, że zagadnienie dotyczące charakteru szkody (bezpośrednia czy pośrednia) wynikającej z nadużycia formy prawnej spółki nie wymaga rozważania w niniejszej sprawie, gdyż kluczowe jest miejsce wystąpienia zdarzenia wyrządzającego szkodę, które miało miejsce w Szwajcarii.
Stan faktyczny
Powód (Miasto W.) wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Apelacyjnego w sprawie o zapłatę przeciwko pozwanemu (C.K.). Jako podstawę wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania powód wskazał potrzebę wykładni art. 5 pkt 3 konwencji z Lugano dotyczącej określenia „miejsca, gdzie nastąpiło zdarzenie wyrządzające szkodę” oraz zagadnienie prawne dotyczące charakteru szkody (bezpośrednia czy pośrednia) wynikającej z nadużycia formy prawnej spółki.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 12 500 złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 224/19 POSTANOWIENIE Dnia 17 października 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z powództwa Miasta W. przeciwko C.K. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 października 2019 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od postanowienia Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 22 listopada 2018 r., sygn. akt V ACz (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 12 500 (dwanaście tysięcy pięćset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W niniejszej sprawie powód wniósł skargę kasacyjną, a jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania wskazał na potrzebę wykładni przepisów budzących wątpliwości na tle tej sprawy oraz na występowanie na tle tej sprawy istotnego 2 zagadnienia prawnego. Potrzeba wykładni dotyczy art. 5 pkt 3 konwencji z Lugano co do określenia „miejsca, gdzie nastąpiło zdarzenie wyrządzające szkodę”. W ocenie powoda nie jest jasne, czy chodzi o miejsce, gdzie szkoda została wyrządzona (w tym przypadku Szwajcaria), czy o miejsce, gdzie ujawniły się jej skutki (w tym przypadku Polska). Jednak wbrew twierdzeniom powoda kwestia ta aktualnie nie budzi już wątpliwości. Rzeczywiście dawniej taki problem występował, a nawet doprowadził on do rozbieżności w orzecznictwie różnych sądów. W najnowszym orzecznictwie TSUE przyjmuje jednak, że chodzi wyłącznie o miejsce, gdzie szkoda została wyrządzona, co wyraźnie wynika z brzmienia stosownego przepisu, w którym w ogóle nie ma mowy w kontekście miejsca o szkodzie, lecz o zdarzeniu ją wyrządzającym. Nie jest przy tym trafne twierdzenie powoda, że skoro orzecznictwo ukształtowało się na kanwie rozporządzenia UE, a nie konwencji z Lugano, to polski Sąd Najwyższy powinien je kształtować na kanwie konwencji. Identyczność brzmienia i funkcji obu tych aktów powoduje, co w doktrynie przyjmuje się jednoznacznie, w braku istotnych argumentów przeciwnych, których nie wskazuje sam skarżący, na brak uzasadnienia dla odmiennego ujmowania tej kwestii na tle rozporządzenia i konwencji. Natomiast istotne zagadnienie prawne mające uzasadnić przyjęcie skargi do rozpoznania dotyczy tego, czy jeżeli dojdzie do wyrządzenia wierzycielowi spółki szkody przez nadużycie formy prawnej spółki, to jest to szkoda bezpośrednia (powstająca w przypadku tej sprawy w Polsce), czy szkoda pośrednia (powstająca w tej sprawie w Szwajcarii). Na tle tej sprawy to zagadnienie nie wymaga jednak rozważania, skoro, co wskazano, istotne jest, gdzie wystąpiło zdarzenie wyrządzające szkodę, a nie gdzie szkoda się zmaterializowała - tymczasem nie budzi wątpliwości, że zdarzenie wystąpiło w Szwajcarii. W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie nie została wykazana żadna z okoliczności wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c., dlatego Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. as] jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 5 pkt 3§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy