I CSK 2400/22
WyrokIzba Cywilna2022-09-20
Skład orzekający: Mariusz Załucki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 18 czerwca 2007 r. i art. 6 ustawy z dnia 18 grudnia 2009 r. wyłączają powstanie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, jeśli spółdzielnia mieszkaniowa nie posiada własności gruntu lub prawa użytkowania wieczystego do gruntu, a jedynie rodzą roszczenie o przyszłe uzyskanie tego prawa?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że zagadnienie prawne podniesione przez skarżącego nie spełnia wymogów nowości. Problem prawny dotyczący skutków braku własności gruntu przez spółdzielnię mieszkaniową dla powstania spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu został już dostatecznie wyjaśniony w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2013 r., III CZP 104/12. Obecnie nie występują rozbieżności w wykładni przepisów w tym zakresie, a wspomniana uchwała zapadła w celu ujednolicenia wcześniejszego niejednolitego orzecznictwa.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, które oddaliło apelację od postanowienia Sądu Rejonowego. Sąd Rejonowy oddalił wniosek o założenie księgi wieczystej dla spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu. Skarżący powołał się na istotne zagadnienie prawne dotyczące skutków braku własności gruntu przez spółdzielnię dla powstania tego prawa oraz na rozbieżność orzeczniczą.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 2400/22 POSTANOWIENIE Dnia 20 września 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mariusz Załucki w sprawie z wniosku J. M. i J. M.1 z udziałem Spółdzielni Mieszkaniowej […] w W. o założenie księgi wieczystej dla spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 września 2022 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy J. M. od postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 13 maja 2021 r., sygn. akt XXVII Ca 319/21, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wnioskodawca J. M. skierował do Sądu Najwyższego skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie z 13 maja 2021 r., oddalającego apelację wnioskodawców od postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie z 24 marca 2020 r., którym oddalono wniosek o założenie księgi wieczystej dla spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu. Skarga została złożona także w imieniu J. M., ale jako niedopuszczalna została wcześniej odrzucona. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących
2 rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Skarżący powołał się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, czy art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 18 czerwca 2007 r. i art. 6 ustawy z dnia 18 grudnia 2009 r. - w sytuacji nieprzysługiwania spółdzielni mieszkaniowej własności bądź współwłasności gruntu lub prawa użytkowania wieczystego do gruntu - wyłączają nastąpienie skutku w postaci powstania spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, a powodują uzyskanie przez członka spółdzielni jedynie roszczenia o przyszłe, niepewne i nieokreślone w czasie uzyskanie tego prawa (ekspektatywę prawa). Wskazał przy tym na rozbieżność orzeczniczą pomiędzy uchwałami SN z 30 maja 1994 r., III CZP 79/94 oraz z 24 maja 2013 r., III CZP 104/12. Powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) powinno spełniać wymagania stawiane zagadnieniu prawnemu przedstawianemu Sądowi Najwyższemu przez sąd drugiej instancji w razie powstania poważnych wątpliwości (art. 390 § 1 k.p.c. – zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2014 r., I UK 361/13, z dnia 14 września 2012 r., I UK 218/12 – nie publ.), których nie można rozwiązać za pomocą powszechnie przyjętych reguł wykładni prawa (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 maja 2015 r., III CZP 16/15, z dnia 24 października 2012 r., I PK 129/12 – nie publ.). Wspomniane wątpliwości muszą znajdować się w związku przyczynowym z rozstrzygnięciem sprawy (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 2014 r., III CZP 79/14, BSN 2014, nr 11, s. 7), który powinien wynikać z uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 listopada 2013 r., III CZP 71/13, nie publ.). Istotne zagadnienie prawne należy zatem postawić w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, by mogło być rozpatrywane w oderwaniu od konkretnego stanu faktycznego, a wątpliwości z nim związane muszą mieć charakter wyłącznie prawny, czyli nie mogą obejmować elementów stanu faktycznego sprawy (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2012 r., III CZP 14/12, z dnia 9 kwietnia 2015 r., V CSK 547/14, z dnia 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14 – nie publ.).
3 Uzasadnienie przedstawione przez skarżącego nie spełnia wymagania nowości. Zarysowany problem został już dostatecznie wyjaśniony w uchwale SN z 24 maja 2013 r., III CZP 104/12 i obecnie nie występują rozbieżności w wykładni tych przepisów. Należy zwrócić uwagę na to, że uchwała ta zapadła w składzie siedmiu sędziów Sądu Najwyższego, a jej celem było ujednolicenie dotychczasowego niejednolitego orzecznictwa, na które składała się między innymi druga uchwała wymieniona przez skarżącego. Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. [as]
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 272/13 2013-10-24Czy rozbieżności w orzecznictwie sądów dotyczące wykładni przepisów art. 3 ust. 2 i art. 32a ustawy o własności lokali, w kontekście możliwości włączenia nieruchomości sąsiednich do nieruchomości wspólnej, uzasadniają pr…
- IV CSK 720/13 2014-05-28Czy w sytuacji, gdy spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu użytkowego stanowi jedyny lokal w budynku, a jego właściciel domaga się przekształcenia tego prawa w prawo własności, spółdzielnia może żądać dodatkowej opłat…
- II CSK 625/14 2015-05-15Czy założenie księgi wieczystej dla spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego jest uzależnione od posiadania przez spółdzielnię prawa własności lub użytkowania wieczystego do nieruchomości, na której zna…
- I CSK 226/06 2006-11-10Czy spółdzielnia mieszkaniowa, która zobowiązała się do ustanowienia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, może odmówić jego ustanowienia po wejściu w życie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, powołując się…
- II CSK 663/13 2014-05-29Czy przepisy art. 1714 i art. 52 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych dają podstawę prawną do roszczenia o nieodpłatne przeniesienie prawa własności (wieczystego użytkowania) gruntu i posadowionego na nim budynku, gdy…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 7 ust. 2art. 6art. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 390 § 1 KPCart. 3989 § 1art. 13 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy