I CSK 2602/23
WyrokIzba Cywilna2024-05-22
Skład orzekający: Krzysztof Wesołowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania, gdy jej podstawą są zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych i oceny dowodów, pod pozorem naruszenia przepisów prawa materialnego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący opiera ją na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych lub oceny dowodów, nawet jeśli pod pozorem kwestionowania błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania przepisów prawa materialnego. Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona jedynie w przypadku kwalifikowanego, oczywistego naruszenia prawa, widocznego prima facie, a nie w celu korygowania błędów w indywidualnych sprawach.Stan faktyczny
Powodowie domagali się zapłaty. Pozwani wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, opierając ją na zarzutach naruszenia prawa procesowego i materialnego, w tym art. 65 k.c. dotyczącego wykładni oświadczeń woli. Skarżący argumentowali, że naruszenia te miały charakter oczywisty i skutkowały błędnymi ustaleniami faktycznymi oraz wadliwą subsumpcją pod przepisy prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanych solidarnie koszty postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
I CSK 2602/23 POSTANOWIENIE 22 maja 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Krzysztof Wesołowski na posiedzeniu niejawnym 22 maja 2024 r. w Warszawie w sprawie z powództwa D. P. przeciwko M. A. i P. A. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej M. A. i P. A. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 7 lutego 2023 r., I ACa 767/21, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od pozwanych solidarnie tytułem kosztów postępowania kasacyjnego 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia postanowienia pozwanym do dnia zapłaty. [SOP] UZASADNIENIE W związku ze skargą kasacyjną pozwanych M. i P. A. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 7 lutego 2022 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
I CSK 2602/23 2 Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparli na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Przesłanka ta nie została spełniona. Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., gdy w sprawie doszło do kwalifikowanego, tj. oczywistego naruszenia prawa, widocznego od razu (prima facie), przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy jurydycznej. Chodzi więc o szczególne, kwalifikowane przypadki naruszenia prawa przez sąd drugiej instancji, dostrzegalne w sposób oczywisty dla przeciętnego prawnika, a więc o sytuację, w której wyrok może być uznany za błędny lub wadliwy. Konieczne jest zatem wykazanie w skardze - w formule wyodrębnionego wywodu prawnego - w czym przejawia się oczywistość naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego. Powołując się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej należy wykazać, że popełnione przy ferowaniu zaskarżonego orzeczenia uchybienia w zakresie
I CSK 2602/23 3 stosowania prawa miały charakter kwalifikowany i nie podlegały różnym ocenom, były więc dostrzegalne w sposób oczywisty dla przeciętnego prawnika (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2000, V CKN 1780/00, OSNC 2001, nr 3, poz. 52, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia z 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001, nr 10, poz. 156). Skarżący przyjęli, że o oczywistej zasadności ich skargi kasacyjnej świadczą „naruszenia prawa procesowego, których również dopuścił się Sąd Apelacyjny, konsekwentnie jako skutek wcześniejszych naruszeń natury procesowej Sądu I instancji. Warto w tym miejscu wskazać, iż naruszenia natury procesowej, pozostają w tym przypadku w ścisłym związku z naruszeniem prawa materialnego, a to z uwagi na jego specyfikę, bowiem art. 65 k.c. dotyczy sposobu wykładni oświadczeń woli stron umowy, a zatem jego prawidłowe zastosowanie, ma w istocie niebagatelne znaczenie dla ustaleń faktów, które w spornej sprawie, zostały poczynione z pominięciem dyrektyw wykładni, a zatem kolejno dokonana na ich podstawie subsumpcja pod przepisy prawa, została dokonana błędnie i przedwcześnie.” Bliższa analiza uzasadnienia wniosku o przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej nie pozwala przyjąć, by była ona – w rozumieniu art. 398 9 § 1 pkt 4 k.p.c.– oczywiście uzasadniona. Skarżący nie wykazali, że zastosowanie wskazanych przez nich przepisów, których naruszenie w ich ocenie ma skutkować oczywistą zasadnością skargi, było wadliwe lub spowodowało, że zaskarżony wyrok jest oczywiście nieprawidłowy. Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów bądź oceny dowodów. Każdy zarzut kasacyjny, który ma na celu polemikę z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji bądź zmierza do podważanie tej oceny, chociażby pod pozorem kwestionowania błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania określonych przepisów prawa materialnego, z uwagi na jego sprzeczność z art. 3983 § 3 k.p.c. jest a limine niedopuszczalny (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z 23 września 2005 r., III CSK 13/05, OSNC 2006, nr 4, poz. 76 i z 12 czerwca 2006 r., IV CSK 100/06).
I CSK 2602/23 4 Treść uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie pozostawia żadnych wątpliwości co do tego, że pozwani w istocie oparli swą skargę na niedopuszczalnych zarzutach dotyczących kwestionowania poczynionych ustaleń faktycznych oraz ocenie dowodów. Skarżący skoncentrowali się w skardze na podważaniu kluczowych w sprawie ustaleń Sądów obu instancji i pod pozorem zarzutu naruszenia art. 65 k.c. forsowali alternatywne w stosunku do przyjętych okoliczności faktyczne sprawy. Taka taktyka procesowa jest niedopuszczalna na etapie postępowania kasacyjnego, a w szczególności nie może świadczyć o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Wobec powyższego, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c. M.L. [ms]
Powiązane orzeczenia
- I CSK 2578/22 2023-02-09Czy skarga kasacyjna może być oparta na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów, a jeśli tak, to w jakich okolicznościach?
- I CSK 4661/22 2024-01-12Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, jeśli skarżący kwestionuje ustalenia faktyczne i ocenę dowodów?
- II CSK 181/19 2019-10-18Czy skarga kasacyjna może być oparta na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów, a jeśli tak, to w jakich okolicznościach można ją przyjąć do rozpoznania?
- II CSK 614/16 2017-03-24Czy skarga kasacyjna oparta na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawie przesłanki oczywistej zasadności?
- I CSK 2195/22 2022-12-08Czy skarga kasacyjna może być oparta na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów, a jeśli nie, to czy takie zarzuty mogą stanowić podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na jej oczy…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 65 KCart. 398art. 3983 § 3 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 4§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy