I CSK 2612/23

I CSK 2612/23 POSTANOWIENIE 3 października 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Marcin Łochowski na posiedzeniu niejawnym 3 października 2023 r. w Warszawie w sprawie z powództwa M. R. przeciwko T. spółce akcyjnej w W. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej M. R. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 31 stycznia 2023 r., VII AGa 706/22, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Powód M. R. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 31 stycznia 2023 r., zaskarżając ten wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ewentualnie o uchylenie i zmianę zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenie co do istoty sprawy przez oddalenie apelacji pozwanego. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał, że w sprawie zachodzi nieważność postępowania z uwagi na rozpoznanie sprawy przez Sąd Apelacyjny w składzie jednego sędziego. Ponadto, zdaniem skarżącego, skarga kasacyjna jest również oczywiście uzasadniona wobec oczywistego naruszenia przez Sąd Apelacyjny art. 805 k.c. w zw. z art. 3851 k.c. przez oparcie rozstrzygnięcia o zapisy OWU, które należy uznać za abuzywne. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: I CSK 2612/23 2 Odnosząc się w pierwszej kolejności do przesłanki kasacyjnej opartej na zarzucie nieważności postępowania, Sąd Najwyższy zauważa, że twierdzenia skarżącego są na tej płaszczyźnie całkowicie chybione. Zdaniem skarżącego, w sprawie zachodzi nieważność postępowania w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. (skład sądu orzekającego sprzeczny z przepisami prawa) z uwagi na rozpoznanie sprawy w składzie jednego sędziego. Jak jednak wynika z art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich, w sprawach rozpoznawanych według przepisów Kodeksu postępowania cywilnego w pierwszej i drugiej instancji sąd rozpoznaje sprawy w składzie jednego sędziego; prezes sądu może zarządzić rozpoznanie sprawy w składzie trzech sędziów, jeżeli uzna to za wskazane ze względu na szczególną zawiłość lub precedensowy charakter sprawy. Rozpoznanie sprawy przez Sąd Apelacyjny w składzie jednego sędziego było zatem zgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Orzekanie przez sąd drugiej instancji w składzie trzech sędziów było bowiem fakultatywne. Wykładnia przepisów, do których odwołuje się skarżący we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, przyjęta w mającej moc zasady prawnej uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 26 kwietnia 2023 r., III PZP 6/22, obowiązuje od dnia podjęcia tej uchwały. Wskazana uchwała nie mogła mieć zatem wpływu na zaskarżony wyrok, bowiem Sąd Apelacyjny orzekał przed jej podjęciem. Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, jeżeli zaskarżone nią orzeczenie zapadło wskutek oczywistego naruszenia prawa, zaś oczywiste naruszenie prawa powinno być rozumiane jako widoczna, bez potrzeby dokonywania pogłębionej analizy jurydycznej, sprzeczność wykładni lub stosowania prawa z jego brzmieniem albo powszechnie przyjętymi regułami interpretacji (zob. postanowienia SN: z 26 lutego 2001 r., I PKN 15/01, i z 17 października 2001 r., I PKN 157/01). Skarżący powinien wykazać kwalifikowaną postać naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, widoczną prima facie, przy I CSK 2612/23 3 wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (postanowienie SN z 11 grudnia 2009 r., II PK 223/09). Ma to być przy tym zasadność łatwo dostrzegalna już nawet przy pobieżnej lekturze skargi (postanowienie SN z 7 maja 2010 r., V CSK 459/09). Skarżący nie wykazał, że skarga jest oczywiście uzasadniona. Po pierwsze, nie może być skuteczny zabieg, którym posłużył się powód, powołując się w ramach uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania na naruszenie przepisów wskazanych w ramach podstaw kasacyjnych. Są to przecież dwa odrębne elementy konstrukcyjne skargi kasacyjnej. Przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (postanowienia SN: z 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02; z 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07; z 11 kwietnia 2008 r., I UK 46/08, i z 9 czerwca 2008 r., II UK 37/08). Po drugie, nie jest jasne, jakie przepisy zostały zdaniem skarżącego naruszone przez Sąd drugiej instancji w sposób kwalifikowany. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania został wskazany jedynie art. 805 § 1 k.c. (k. 16-17 skargi kasacyjnej). Zgodnie z tym przepisem przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę. Przepis ten zawiera definicję umowy ubezpieczenia określając jej elementy przedmiotowo istotne. Skarżący nie wyjaśnia, w jaki sposób przepis ten został naruszony, skoro Sądy meriti przyjęły, że strony łączyła ważna umowa ubezpieczenia. Sporne było jedynie, czy w świetle postanowień OWU pozwany zobowiązany był do zapłaty odszkodowania w dochodzonej pozwem wysokości. Jednocześnie skarżący nie powołał w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania żadnego innego przepisu prawa materialnego ani procesowego. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. I CSK 2612/23 4 (D.Z.) [ał]