I CSK 2682/24
WyrokIzba Cywilna2024-10-23
Skład orzekający: Jacek Grela
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna, której uzasadnienie sprowadza się do polemiki z zaskarżonym orzeczeniem i próby kolejnej weryfikacji instancyjnej, może zostać przyjęta do rozpoznania na podstawie przesłanki oczywistego uzasadnienia (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.)?Ratio decidendi
Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. tylko wtedy, gdy doszło do kwalifikowanego, oczywistego naruszenia prawa, widocznego od razu przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy. Polemika z zaskarżonym orzeczeniem i próba zaangażowania Sądu Najwyższego do kolejnej weryfikacji instancyjnej prawidłowości dokonania przez Sąd drugiej instancji ustaleń faktycznych i oceny prawnej nie stanowią uzasadnienia dla przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z tej przesłanki.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy zastosował wobec uczestnika leczenie odwykowe i ustanowił nad nim nadzór kuratora. Sąd Okręgowy oddalił apelację uczestnika. Uczestnik wniósł skargę kasacyjną, wskazując na przesłankę oczywistego uzasadnienia. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Przyznano koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
I CSK 2682/24 POSTANOWIENIE 23 października 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Jacek Grela na posiedzeniu niejawnym 23 października 2024 r. w Warszawie w sprawie z wniosku Prokuratury Rejonowej w T. z udziałem W. N. o zastosowanie obowiązku poddana się leczeniu odwykowemu, na skutek skargi kasacyjnej W. N. od postanowienia Sądu Okręgowego w Koninie z 5 października 2023 r., I 1Ca 239/23, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Koninie na rzecz adwokata E. B. 240 (dwieście czterdzieści) złotych, pomniejszonych o należną stawkę podatku od towarów i usług, kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej uczestnikowi z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Postanowieniem z 23 lutego 2023 r. Sąd Rejonowy w Turku uznał, że uczestnik W. N. jest uzależniony od alkoholu i tym samym zastosował wobec niego leczenie odwykowe w systemie niestacjonarnym, a na czas leczenia ustanowił nad uczestnikiem nadzór kuratora zobowiązując go do składania sprawozdań z nadzoru raz na dwa miesiące.
I CSK 2682/24 2 Postanowieniem z 5 października 2023 r. Sąd Okręgowy w Koninie oddalił apelację uczestnika. W skardze kasacyjnej uczestnik, jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazał na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Zdaniem skarżącego skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W judykaturze już wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18). Wskazano tam m.in., że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., gdy w sprawie doszło do kwalifikowanego: oczywistego naruszenia prawa, widocznego od razu, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy. Konieczne było zatem wykazanie, że Sąd drugiej instancji w sposób oczywisty naruszył przepis jasny i jednoznaczny, którego wykładnia i stosowanie nie budzi żadnych wątpliwości (zob. m.in. postanowienia SN: z 8 marca 2002 r. I PKN 34/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100; z 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49 i z 11 stycznia 2008 r. I UK 285/07).
I CSK 2682/24 3 Wywody zawarte w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, sprowadzają się do polemiki z zaskarżonym orzeczeniem, nie zaś wykazania, że przy jego ferowaniu popełniono uchybienia w zakresie stosowania prawa, które miały charakter kwalifikowany i nie podlegały różnym ocenom. Uzasadnienie wniosku stanowi w istocie próbę zaangażowania Sądu Najwyższego do kolejnej weryfikacji instancyjnej prawidłowości dokonania przez Sąd drugiej instancji ustaleń faktycznych i oceny prawnej w sprawie, co nie jest celem postępowania kasacyjnego i nie może skutecznie uzasadniać wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej, nie znajdując też okoliczności, które obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu w ramach przedsądu. O kosztach pełnomocnika z urzędu orzeczono na podstawie § 14 ust. 1 pkt 3 w zw. z § 16 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 3 i § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2024 r., poz. 763). [S.J.] [ms]
Powiązane orzeczenia
- I CSK 158/24 2025-04-23Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., jeśli jej uzasadnienie sprowadza się do polemiki z zaskarżonym orzeczeniem, a nie do wykazania kwalifikowanego naruszenia prawa?
- I CSK 2264/25 2026-06-17Czy skarga kasacyjna może być uznana za oczywiście uzasadnioną w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., jeśli jej uzasadnienie sprowadza się do polemiki z zaskarżonym orzeczeniem i próby ponownej weryfikacji ustaleń fakt…
- I CSK 669/20 2021-02-17Czy skarga kasacyjna spełnia przesłankę oczywistej zasadności, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., jeśli jej uzasadnienie stanowi polemikę z ustaleniami faktycznymi i oceną prawną sądu drugiej instancji?
- I CSK 2393/23 2024-07-18Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., jeśli jej uzasadnienie sprowadza się do polemiki z zaskarżonym orzeczeniem, a nie do wykazania kwalifikowanego naruszenia prawa?
- I CSK 747/25 2026-04-24Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania, w szczególności czy jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 4§ 1 pkt 1§ 2§ 14 ust. 1§ 16 ust. 4§ 3§ 4 ust. 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026. · PDF źródłowy