I CSK 3218/23

WyrokIzba Cywilna2025-01-13

Skład orzekający: Dariusz Zawistowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna złożona od wyroku wydanego przed datą uchwały Sądu Najwyższego w sprawie III PZP 6/22, dotyczącej składu sądu orzekającego w okresie stanu zagrożenia epidemicznego, może zostać przyjęta do rozpoznania z powołaniem się na nieważność postępowania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli wskazane podstawy przyjęcia skargi, w tym zarzut nieważności postępowania, nie znajdują uzasadnienia. Wykładnia prawa dokonana w uchwale Sądu Najwyższego obowiązuje od dnia jej podjęcia, co oznacza, że nie może być stosowana do oceny orzeczeń wydanych przed tą datą. Brak jest także podstaw do przyjęcia, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne lub potrzeba wykładni przepisów, które nie zostały dostatecznie wyjaśnione w dotychczasowym orzecznictwie.
Stan faktyczny
Bank złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z powodu nieważności postępowania, potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących wątpliwości oraz występowania istotnych zagadnień prawnych. Bank powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego III PZP 6/22 dotyczącą składu sądu orzekającego w okresie stanu zagrożenia epidemicznego. Sąd Najwyższy uznał, że wskazane przez skarżącego podstawy przyjęcia skargi nie zachodzą, a orzeczenie Sądu Okręgowego zostało wydane przed datą uchwały.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanego na rzecz powódki zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 3218/23 POSTANOWIENIE 13 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Dariusz Zawistowski na posiedzeniu niejawnym 13 stycznia 2025 r. w Warszawie w sprawie z powództwa L.B. przeciwko Bank spółce akcyjnej w Warszawie o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W. od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z 2 marca 2023 r., II Ca 564/22, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania 2. zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 2700 zł (dwa tysiące siedemset) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych w przypadku opóźnienia, rozpoczynającego bieg po upływie tygodnia od dnia doręczenia pozwanemu odpisu niniejszego postanowienia. UZASADNIENIE Zgodnie z brzmieniem art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w następujących wypadkach: – w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, I CSK 3218/23 2 – istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, – zachodzi nieważność postępowania, – skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi swoje źródło w interesie publicznym, w szczególności przez zapewnienie jednolitej wykładni i stosowania prawa. Skarga kasacyjna pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 2 marca 2023 r. zawiera wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania z powołaniem się na nieważność postępowania, potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości oraz występowanie w sprawie istotnych zagadnień prawnych. Analiza wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienia prowadzi jednakże do stwierdzenia, że wskazane przez skarżącego podstawy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zachodzą. Brak jest także podstaw by przyjąć, że w sprawie miała miejsce nieważność postępowania. Skarżący zarzucił naruszenie art. 379 pkt 4 k.p.c. w zw. z art. 367 § 3 k.p.c., art. 45 ust. 1, art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji, prowadzące do nieważności postępowania przed Sądem drugiej instancji, z uwagi na rozpoznanie sprawy w składzie jednego sędziego, ukształtowanym na podstawie art. 15zzs ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (jednolity tekst: Dz.U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.). Skarżący odwołał się między innymi do uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2023 r., III PZP 6/22, zgodnie z którą rozpoznanie sprawy cywilnej przez sąd drugiej instancji w składzie jednego sędziego ukształtowanym na podstawie art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (jednolity tekst: Dz.U. z I CSK 3218/23 3 2021 r., poz. 2095 ze zm.) ogranicza prawo do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP), ponieważ nie jest konieczne dla ochrony zdrowia publicznego (art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP) i prowadzi do nieważności postępowania (art. 379 pkt 4 k.p.c.). Sąd Najwyższy stwierdził jednak, że przyjęta w uchwale wykładnia prawa obowiązuje od dnia jej podjęcia, czyli od dnia 26 kwietnia 2023 r., Skargą kasacyjną zaskarżono wyrok Okręgowego we Wrocławiu z dnia 2 marca 2023 r., a zatem orzeczenie wydane przed dniem podjęcia uchwały. Powoływanie się przez skarżącego na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego wymaga odpowiedniego sformułowania tego zagadnienia, wskazania przepisów prawa, na których tle zagadnienie się wyłoniło oraz przedstawienia argumentacji jurydycznej uzasadniającej możliwość rozbieżnych ocen prawnych oraz istotności tego zagadnienia. Rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego o znaczeniu uniwersalnym, musi mieć jednocześnie także znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy, w której zagadnienie powstało. Argumentacja prawna powołana przez skarżącego w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz przedmiot przedstawionych zagadnień, nie pozwala zaś przyjąć, aby zagadnienia te mogły – z punktu widzenia okoliczności rozstrzyganej sprawy – być uznane za istotne zagadnienia prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Zostały one dostatecznie wyjaśnione w dotychczasowej judykaturze Sądu Najwyższego. Nie istnieje zaś potrzeba wykładni przepisów prawa ani nie występuje istotne zagadnienie prawne, jeżeli Sąd Najwyższy na ten temat wyraził już swój pogląd we wcześniejszym orzecznictwie, a nie zachodzą okoliczności uzasadniające zmianę tego poglądu. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie daje również podstaw do uznania, że istnieje potrzeba wykładni art. 3851 § 1 i 2 k.c., w zakresie wskazanym przez skarżącego, przy uwzględnieniu, że stosownie do art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uzasadnia potrzeba dokonania wykładni przepisów prawa będąca następstwem rozbieżności w orzecznictwie sądów lub spowodowana poważnymi wątpliwości przy ich interpretacji. Tego rodzaju wątpliwości wskazane przez skarżącego muszą zachodzić nadal, w chwili orzekania w przedmiocie wniosku o przyjęcie skargi I CSK 3218/23 4 kasacyjnej do rozpoznania, a argumentacja pozwalająca stwierdzić, że występuje rozbieżność w orzecznictwie sądów w tym zakresie wymaga przytoczenia przykładów orzeczeń wskazujących na rzeczywistą rozbieżność w wykładni, występującą także w chwili orzekania w przedmiocie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Nie wskazują na to dostatecznie orzeczenia powołane przez skarżącego. Z tych względów w przedmiocie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania orzeczono jak w treści postanowienia (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. r.g.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 379 pkt 4 KPCart. 367 § 3 KPCart. 45 ust. 1art. 2art. 31 ust. 3art. 15zart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3851 § 1art. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy