I CSK 324/15

WyrokIzba Cywilna2016-02-18

Skład orzekający: Hubert Wrzeszcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli podniesione w niej zagadnienie prawne nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli podniesione w niej istotne zagadnienie prawne nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Funkcje publicznoprawne skargi kasacyjnej, takie jak zapewnienie jednolitości wykładni prawa i rozwój prawa, mogą być realizowane tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie zagadnienia jest niezbędne do rozpoznania sprawy. W niniejszej sprawie podniesione zagadnienie dotyczące doręczenia wypowiedzenia wysokości opłaty z tytułu użytkowania wieczystego nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia, ponieważ wypowiedzenie objęło jedynie część nieruchomości.
Stan faktyczny
Powództwo dotyczyło zapłaty. Sąd pierwszej instancji zasądził część dochodzonej kwoty. Sąd drugiej instancji zmienił wyrok, oddalając powództwo w całości. Powód wniósł skargę kasacyjną, opierając ją na przesłance istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego doręczenia wypowiedzenia opłaty z tytułu użytkowania wieczystego. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz pozwanych koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 324/15 POSTANOWIENIE Dnia 18 lutego 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Hubert Wrzeszcz w sprawie z powództwa Miasta w W. przeciwko M. O. i J. O. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 lutego 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 9 grudnia 2014 r., sygn. akt V Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od powoda na rzecz pozwanych 1800 (tysiącosiemset) zł kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 9 grudnia 2014 r. Sąd Okręgowy w W. - po rozpoznaniu apelacji obu stron - zmienił wyrok Sądu Rejonowego w W., którym zasądzono od pozwanych na rzecz powoda 32 029,60 zł, oddalono powództwo w pozostałym zakresie i orzeczono o kosztach procesu, w ten sposób, że oddalił powództwo i orzekł o kosztach procesu, oddalił apelację powoda i orzekł o kosztach postępowania odwoławczego. Zaskarżając wyrok w całości, pełnomocnik powoda 2 wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oparł na przesłance przewidzianej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia funkcjonującym na rzecz państwa, a więc w interesie publicznym. Stoi ona przede wszystkim na straży wykonywania prawa oraz jego jednolitej wykładni. Interes prywatny uwzględnia zaś tylko na tyle, na ile może się on stać podłożem zaspokojenia interesu ogólnego. Sąd Najwyższy już w okresie obowiązywania kasacji, będącej zwyczajnym środkiem odwoławczym, podkreślał, że podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa i jursprudencji (postanowienie z dnia 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147). Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną, nie jest trzecią instancją sądową. Sąd kasacyjny nie sądzi sprawy, lecz rozpoznaje skargę kasacyjną w interesie publicznym, wyjaśniając istotne zagadnienie prawne, dokonując wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów bądź usuwając z obrotu prawnego orzeczenia 3 wydane w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwe. Dlatego nie każda skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Ograniczenia środków zaskarżenia są znane współcześnie w różnych ustawodawstwach. Są one zgodne z zaleceniami Rady Europy, które zmierzają do ograniczenia liczby instancji oraz zezwalają na wprowadzenie środków ograniczających dostęp do sądu najwyższego szczebla. W judykaturze Sądu Najwyższego, odwołującej się do orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, już w okresie obowiązywania kasacji zostało utrwalone stanowisko, iż ograniczenie dostępności i dopuszczalności kasacji nie jest sprzeczne ani z Konstytucją, ani z postanowieniami wiążących Polskę konwencji międzynarodowych (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 stycznia 1998 r., I PZ 54/97, OSNAPUS 1999, nr 3, poz. 92, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 grudnia 1998 r., I PZ 67/98, OSNAPUS 2000, nr 2, poz. 65 oraz uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2001 r. III CZP 49/00, OSNC 2001, nr 4, poz. 53). Takie stanowisko wyraził również Trybunał Konstytucyjny (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 lipca 2000 r., SK 12/99, OTK Zbiór Urzędowy 2000, nr 5, poz. 14). Istotnym zagadnieniem prawnym w rozmienieniu art. 398 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego rozstrzygnięcie może przyczynić się do rozwoju prawa. Odwołanie się do tej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wymaga - jak wynika z orzecznictwa Sądu Najwyższego - sformułowania tego zagadnienia z przytoczeniem wiążących się z nim konkretnych przepisów prawnych oraz przedstawienia argumentów świadczących o rozbieżnych ocenach prawnych (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002 r., nr 1, poz. 11; z dnia 14 lutego 2003 r., I PK 306/02, Wokanda 2004 r. Nr 7-8, poz. 51; z dnia 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05, nie publ.). W orzecznictwie wyjaśniono jednak, że istotne zagadnienie prawne w wyżej przedstawionym rozumieniu stanowi przesłankę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeżeli jego rozstrzygnięcie jest niezbędne do rozpoznania sprawy (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 29 kwietnia 2001 r., I PKN 33/01, 4 OSNP, nr 9, poz. 28, i z dnia 4 lipca 2003 r., III CK 120/03, nie publ.). Tymczasem tego wymagania nie spełnia przedstawione przez skarżącego istotne zagadnienie prawne, dotyczące kwestii uregulowanego w art. 78 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 1774 – dalej: „u.g.n.”) doręczenia przez organ wypowiedzenia wysokości opłaty z tytułu użytkowania wieczystego i jego skutków oraz kwestii znaczenia w postępowaniu zainicjowanym przez użytkownika wieczystego na podstawie art. 78 ust. 2 u.n.g. wysokości opłaty rocznej określonej w wypowiedzeniu. Kwestie stanowiące przedmiot istotnego zagadnienia nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, ze względu na wskazaną przez Sąd - co skarżący pomija - przyczynę uznania wypowiedzenia wysokości opłaty z tytułu użytkowania wieczystego za bezskuteczne, a mianowicie objęcie wypowiedzeniem jedynie części nieruchomości oddanej w użytkowanie wieczyste (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 2013 r., III CZP 24/13, OSNC nr 12, poz. 138). Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji postanowienia (art. 3989 § 2 k.p.c. oraz art. 98 w związku z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c.). [l.n]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 398 § 1 pkt 1 KPCart. 78 ust. 1art. 78 ust. 2art. 3989 § 2 KPCart. 98art. 39821art. 391 § 1 KPC§ 1 pkt 1§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy