I CSK 339/24

WyrokIzba Cywilna2025-11-20

Skład orzekający: Karol Weitz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 k.p.c. w sytuacji, gdy skarżący powołuje się na naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym dotyczących oceny dowodów, a naruszenia te nie są widoczne na pierwszy rzut oka?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli nie zachodzi żadna z przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga, aby naruszenia prawa były widoczne na pierwszy rzut oka, bez potrzeby głębszej analizy, a zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej.
Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od postanowienia sądu okręgowego w sprawie o zmianę stwierdzenia nabycia spadku. Skarżący powołał się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym dotyczących postępowania dowodowego. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i obciążył uczestnika M.B. kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 339/24 POSTANOWIENIE 20 listopada 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Karol Weitz na posiedzeniu niejawnym 20 listopada 2025 r. w Warszawie w sprawie z wniosku J.B. z udziałem M.B. o zmianę stwierdzenia nabycia spadku po K.B., na skutek skargi kasacyjnej M.B. od postanowienia Sądu Okręgowego w Świdnicy z 21 września 2023 r., II Ca 1187/22, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. kosztami postępowania kasacyjnego obciąża uczestnika M.B., pozostawiając ich szczegółowe wyliczenie referendarzowi sądowemu. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej I CSK 339/24 2 pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej uczestnika od postanowienia Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 21 września 2023 r. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący powołał się na jej oczywistą zasadność. W judykaturze Sądu Najwyższego wyjaśniono, że przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej oznacza, iż dla przeciętnego prawnika podstawy wskazane w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie. Sytuacja taka w szczególności istnieje wtedy, gdy bez wątpienia wystąpiły uchybienia, na które powołuje się skarżący, lub gdy jest pewne, że miały one wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia albo podniesione zarzuty oczywiście uzasadniają wniesiony środek zaskarżenia. Pamiętać przy tym trzeba, że oczywiste jest to, co jest widoczne bez potrzeby głębszej analizy, czy przeprowadzenia dłuższych badań lub dociekań. Skarżący musi zatem wykazać, że wyrok zapadł z oczywistym, rażącym naruszeniem przepisów prawa lub podstawowych zasad obowiązujących w praworządnym państwie, widocznym na pierwszy rzut oka, bez konieczności przeprowadzenia bardziej szczegółowej analizy (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 18 czerwca 2008 r., III CSK 110/08, nie publ., z dnia 18 września 2012 r., II CSK 179/12, nie publ. i z dnia 13 marca 2017 r., I CSK 596/16, nie publ.). Powołując się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej należy wykazać, że popełnione przy ferowaniu zaskarżonego orzeczenia uchybienia w zakresie stosowania prawa miały charakter kwalifikowany i nie podlegały różnym ocenom, były więc dostrzegalne w sposób oczywisty dla przeciętnego prawnika (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2000, V CKN 1780/00, OSNC 2001, nr 3, poz. 52, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia z 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001, nr 10, poz. 156). Bliższa analiza uzasadnienia wniosku o przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej uczestnika nie pozwala przyjąć, by była ona – w powyższym rozumieniu – oczywiście uzasadniona. Uczestnik nie wykazał, że zastosowanie powołanych I CSK 339/24 3 w podstawach skargi przepisów, których naruszenie miałoby wskazywać na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej, było – w okolicznościach sprawy – oczywiście błędne lub doprowadziło do tego, że zaskarżone orzeczenie jest oczywiście nieprawidłowe. Należy także zauważyć, że skarżący w skardze powołując się na jej oczywistą zasadność formułuje zarzuty naruszenia licznych przepisów prawa procesowego i materialnego, koncentrując się jednak głównie na przeprowadzonym przez Sąd drugiej instancji postępowaniu dowodowym. Zgodnie jednak z art. 3983 § 3 k.p.c., podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów, a takie zarzuty sformułował wcześniej przytaczając podstawy kasacyjne i identyczne zarzuty formułuje na okoliczność wykazania oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Z tych wszystkich względów należało uznać, iż wniesiona skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona i odmówić przyjęcia jej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto na podstawie art. 520 § 3 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 oraz art. 39821 k.p.c. (AG) [SOP]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 520 § 3 KPCart. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1§ 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy