I CSK 4073/23
WyrokIzba Cywilna2025-04-03
Skład orzekający: Adam Doliwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odszkodowanie z tytułu poniesionych kosztów na rewitalizację akustyczną, zgodnie z art. 129 ust. 2 w zw. z art. 136 ust. 3 ustawy Prawo ochrony środowiska, jest należne bez względu na faktyczne poniesienie tych kosztów?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazując na brak istotnego zagadnienia prawnego. Potwierdzono dominujące stanowisko, że właścicielowi nieruchomości położonej w obszarze ograniczonego użytkowania (OOU) nie przysługuje odszkodowanie w wysokości odpowiadającej kosztom zapewnienia w budynku odpowiedniego klimatu akustycznego, jeżeli koszty te nie zostały faktycznie poniesione. Kwestia ta została już wyjaśniona w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 28 października 2022 r., III CZP 100/22.Stan faktyczny
Powodowie domagali się zapłaty odszkodowania z tytułu poniesionych kosztów na rewitalizację akustyczną nieruchomości położonej w obszarze ograniczonego użytkowania (OOU) dla lotniska. Skarżąca spółka wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, podnosząc zarzuty dotyczące m.in. naruszenia przepisów o postępowaniu dowodowym oraz błędnej wykładni przepisów Prawa ochrony środowiska. Spółka kwestionowała możliwość przyznania odszkodowania bez faktycznego poniesienia kosztów rewitalizacji.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanej na rzecz każdego z powodów koszty postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
I CSK 4073/23 POSTANOWIENIE 3 kwietnia 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Adam Doliwa na posiedzeniu niejawnym 3 kwietnia 2025 r. w Warszawie w sprawie z powództwa L. M. i I. M. przeciwko P. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w P.1 o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej P. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P.1 od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 24 kwietnia 2023 r., I ACa 1179/21, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od pozwanej na rzecz każdego z powodów po 1350 (jeden tysiąc trzysta pięćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. [dr] UZASADNIENIE P. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w P.1 wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 24 kwietnia 2023 r., wydanego w sprawie o zapłatę. Skarżąca występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego uzasadniła koniecznością udzielenia odpowiedzi na pytania: „(1) czy odszkodowanie z tytułu poniesionych kosztów na rewitalizację akustyczną (art. 129 ust. 2 w zw. z art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2556 ze zm.; dalej: „p.o.ś.”) lub art. 129 ust. 2 p.o.ś. samodzielnie) należne jest bez względu na to, czy powód
I CSK 4073/23 2 w rzeczywistości poniósł takie koszty, czy też do powstania odpowiedzialności odszkodowawczej konieczne jest uprzednie ich poniesienie; (2) czy odszkodowanie przyznane formalnie z tytułu poniesienia nakładów akustycznych ze względu na brak spełnienia przez budynki mieszkalne wymagań normowych, w sytuacji gdy nakłady te nie zostały uprzednio poniesione przez właścicieli nieruchomości, stanowi odszkodowanie z tytułu utraty wartości nieruchomości w rozumieniu art. 129 ust. 2 p.o.ś.; (3) czy przyznanie powodowi odszkodowania w takiej sytuacji z dwóch tytułów (spadek wartości nieruchomości i zwrot kosztów poniesionych w celu spełnienia wymagań technicznych - akustycznych) nie stanowi naruszenia zasady pełnego odszkodowania (art. 361 § 2 k.c.), przez podwójne zrekompensowanie straty związanej z niedostosowaniem akustycznym budynku do wymogów wynikających z obszaru ograniczonego użytkowania (dalej: „OOU”)?; (4) czy odszkodowanie z tytułu utraty wartości nieruchomości (art. 129 ust. 2 p.o.ś.) przysługuje w związku z faktem wprowadzenia obszaru ograniczonego użytkowania uchwałą Sejmiku Województwa […]. NR […], czy jedynie w związku z faktem wprowadzenia aktem prawa miejscowego skonkretyzowanego ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości dla określonych nieruchomości?”. Skarżąca wskazała, że istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych, wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, tj. art. 129 ust. 2 p.o.ś. oraz art. 136 ust. 3 p.o.ś. Zdaniem skarżącej skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona ze względu na naruszenie przez Sąd drugiej instancji art. 157 ust. 1 w zw. z art. 157 ust. 3 u.g.n. w zw. z art. 278 § 1 w zw. z art. 382 k.p.c. przez ich niezastosowanie i niepoddanie opinii biegłego z zakresu wyceny nieruchomości pod ocenę organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych, w sytuacji, gdy strona pozwana w toku postępowania podnosiła szereg merytorycznych zarzutów do tej opinii, co w konsekwencji wpłynęło na wynik sprawy, gdyż Sąd przy wydawaniu rozstrzygnięcia w całości oparł się na zawartych w opinii ustaleniach co do wysokości i przyczyn powstania szkody, jak również naruszenie przez Sąd drugiej instancji art. 278 § 1 w zw. z art. 233 § 1 w zw. z art. 227 w zw.
I CSK 4073/23 3 z art. 382 k.p.c., przez dokonanie ustaleń faktycznych w oparciu o stanowisko biegłego zakresie dotyczącym interpretacji postanowień art. 129 p.o.ś. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. W pierwszej kolejności należy wskazać, że łączenie przesłanki oczywistej zasadności skargi z występowaniem w sprawie istotnego zagadnienia prawnego lub potrzebą wykładni przepisów jest wykluczone. Sąd Najwyższy wielokrotnie wskazywał, że uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania występującymi w sprawie wątpliwościami prawnymi (zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów) generalnie wyklucza jednoczesne przyjęcie, że skarga jest oczywiście uzasadniona. Nie jest bowiem możliwa sytuacja, w której wyrok jest oczywiście wadliwy, a jednocześnie w sprawie występuje tak poważna wątpliwość prawna, że wymaga interwencji i rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy (zob. postanowienie SN z 26 listopada 2013 r., I UK 291/13). Nie sposób uznać, że sporna kwestia jest oczywista (zob. postanowienie SN z 9 kwietnia 2014 r., V CSK 383/13). Skarżąca w sposób nieuprawniony połączyła przesłanki kasacyjne. Powyższe wskazuje na ignorowanie zasad obowiązujących przy formułowaniu i uzasadnianiu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Skarżąca zdaje się nie rozróżniać poszczególnych przyczyn kasacyjnych. Niezależnie od powyższego należy wskazać, że zgodnie z dominującym stanowiskiem Sądu Najwyższego, właścicielowi nieruchomości położonej w OOU, o którym mowa w art. 135 p.o.ś., nie przysługuje odszkodowanie w wysokości odpowiadającej kosztom zapewnienia w budynku znajdującym się na tej nieruchomości odpowiedniego klimatu akustycznego, jeżeli koszty te nie zostały
I CSK 4073/23 4 poniesione (zob. uchwała SN z 28 października 2022 r., III CZP 100/22, OSNC 2023, nr 6, poz. 58). Oznacza to, że przedstawiony przez skarżącego problem został wyjaśniony w orzecznictwie, w związku z czym nie została spełniona przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Bez wątpienia sytuacja prawna powodów kształtuje się w sposób odmienny, warto mieć na uwadze na treść uchwały Sejmiku Województwa […]. z 30 stycznia 2012 r. nr […] w sprawie utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska P. w P.1. W uchwale wprowadzono wymagania techniczne dotyczące budynków położonych w strefie wewnętrznej OOU w postaci obowiązku zapewnienia właściwego klimatu akustycznego w budynkach z pomieszczeniami wymagającymi ochrony akustycznej poprzez stosowanie przegród budowlanych o odpowiedniej izolacyjności akustycznej. W uchwale wskazano, że przez odpowiednią izolacyjność akustyczną przegród budowlanych należy rozumieć izolacyjność akustyczną określoną zgodnie z Polskimi Normami w dziedzinie akustyki budowlanej z uwzględnieniem poziomu hałasu powodowanego przez starty, lądowania, przeloty statków powietrznych, operacje naziemne i inne źródła hałasu związane z funkcjonowaniem lotniska, przy zapewnieniu wymaganej wymiany powietrza w pomieszczeniu, a także wymaganej izolacyjności cieplnej. Przez właściwy klimat akustyczny w budynkach należy rozumieć poziom dźwięku zgodny z obowiązującymi Polskimi Normami w dziedzinie akustyki budowlanej. Powołana przez skarżącą uchwała Sądu Najwyższego, III CZP 100/22 stanowi wyjątek. W tym zakresie Sąd Najwyższy wyjaśnił, że odmienny wniosek można byłoby ewentualnie przyjąć, gdyby na poszkodowanym ciążył skonkretyzowany prawny obowiązek dostosowania budynku pod względem technicznym. W takim przypadku nie byłoby wykluczone uznanie wskazanych kosztów za element szeroko rozumianych pasywów poszkodowanego, które zgodnie z dominującym stanowiskiem uwzględnia się przy szacowaniu wysokości odszkodowania metodą różnicy. W niniejszej sprawie Sądy meriti prawidłowo oceniły zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i uznały, że okoliczności faktyczne, istotne dla rozstrzygnięcia
I CSK 4073/23 5 sporu, uzasadniają wniosek powodów o zasądzenie na ich rzecz kwot tytułem nakładów na rewitalizację akustyczną nieruchomości. W świetle powyższego należy stwierdzić, że skarżąca nie sformułowała żadnych zagadnień prawnych, a jego wywód nie zawiera żadnej argumentacji prawnej. Powołane przez skarżącego zagadnienia prawne stanowią polemikę ze stanowiskiem Sądu Apelacyjnego wyrażonym w związku z rozstrzygnięciem tej konkretnej sprawy. W związku z tym należy uznać, że skarżący sformułował w istocie pytania, których kazuistyczny sposób ujęcia wskazuje, że nie mają one charakteru abstrakcyjnego, syntetycznego i uniwersalnego. Sąd Najwyższy uznał, że nie ma innych przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.). Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 39821 k.p.c. w zw. z § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 265 ze zm.). [dr] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- I CSK 198/24 2025-01-23Czy odszkodowanie z tytułu poniesionych kosztów na rewitalizację akustyczną, należne na podstawie art. 129 ust. 2 w zw. z art. 136 ust. 3 Prawa ochrony środowiska, jest należne bez względu na to, czy strona powodowa w rz…
- I CSK 654/23 2024-03-15Czy właściciel nieruchomości położonej w obszarze ograniczonego użytkowania (OOU) ma prawo do odszkodowania za koszty rewitalizacji akustycznej, jeśli te koszty nie zostały faktycznie poniesione?
- I CSK 572/24 2025-04-25Czy odszkodowanie z tytułu poniesionych kosztów na rewitalizację akustyczną, należne na podstawie art. 129 ust. 2 w zw. z art. 136 ust. 3 ustawy Prawo ochrony środowiska, jest należne bez względu na to, czy strona powodo…
- I CSK 2862/23 2024-01-12Czy właścicielowi nieruchomości położonej w obszarze ograniczonego użytkowania (OOU) przysługuje odszkodowanie z tytułu kosztów zapewnienia odpowiedniego klimatu akustycznego w budynku, jeśli koszty te nie zostały faktyc…
- I CSK 3342/23 2025-06-03Czy właścicielowi nieruchomości, której wartość zmniejszyła się na skutek wprowadzenia obszaru ograniczonego użytkowania, ale bez związku ze szczególnymi ograniczeniami wynikającymi z art. 135 ust. 3a Prawa ochrony środo…
Powołane przepisy
art. 129 ust. 2art. 136 ust. 3art. 361 § 2 KCart. 157 ust. 1art. 157 ust. 3art. 278 § 1art. 382 KPCart. 233 § 1art. 227art. 129art. 3989 § 1 KPCart. 135
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy