I CSK 42/24

WyrokIzba Cywilna2025-07-23

Skład orzekający: Dariusz Zawistowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna dotycząca zasiedzenia służebności na terenach kolejowych, w kontekście biegu terminu zasiedzenia i możliwości zaliczenia okresu posiadania służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ nie zachodzą przesłanki określone w art. 3989 § 1 k.p.c. Wskazane przez skarżącego argumenty dotyczące oczywistej zasadności skargi oraz potrzeby wykładni przepisów prawnych nie zostały przekonująco uzasadnione. Brak jest podstaw do stwierdzenia, że naruszenie prawa było kwalifikowane i zauważalne prima facie, ani że istnieje potrzeba wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, gdyż kwestie te były już wielokrotnie przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego.
Stan faktyczny
Wnioskodawca domagał się zasiedzenia służebności. Skarżący zarzucił, że specyfika działalności uczestników postępowania na terenach kolejowych uniemożliwia nabycie służebności w drodze zasiedzenia oraz kwestionował bieg terminu zasiedzenia. Skarga kasacyjna została wniesiona od postanowienia Sądu Okręgowego oddalającego apelację skarżącego. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 42/24 POSTANOWIENIE 23 lipca 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Dariusz Zawistowski na posiedzeniu niejawnym 23 lipca 2025 r. w Warszawie w sprawie z wniosku E. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. z udziałem Skarbu Państwa - Starosty G., P.1 spółki akcyjnej w W. i P.2 spółki akcyjnej w W. o zasiedzenie służebności, na skutek skargi kasacyjnej P.2 spółki akcyjnej w W. od postanowienia Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim z 29 czerwca 2023 r., V Ca 146/23, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania 2. ustala, że wnioskodawca i skarżący ponoszą koszty postępowania kasacyjnego we własnym zakresie. UZASADNIENIE Zgodnie z brzmieniem art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w następujących wypadkach: – w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, – istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, – zachodzi nieważność postępowania, – skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. I CSK 42/24 2 Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi swoje źródło w interesie publicznym, w szczególności przez zapewnienie jednolitej wykładni i stosowania prawa. Skarga kasacyjna uczestnika postępowania P.2 S.A. w W. od postanowienia Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 29 czerwca 2023 r. zawiera wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania z powołaniem się na jej oczywistą zasadność oraz potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne. Analiza wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienia prowadzi jednakże do stwierdzenia, że wskazane przez skarżącego podstawy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zachodzą. Brak jest także podstaw by przyjąć, że w sprawie miała miejsce nieważność postępowania. Twierdzenie o istnieniu przesłanki do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu jej oczywistej zasadności, nie znajduje bowiem dostatecznego uzasadnienia w świetle argumentacji przytoczonej w tym zakresie przez skarżącego. W judykaturze utrwalone jest stanowisko, że oczywista zasadność skargi kasacyjnej ma miejsce jedynie wówczas, gdy bez dokonania głębszej analizy dla przeciętnego prawnika jest oczywiste, że podstawy skargi zasługują na uwzględnienie, a zatem ma miejsce kwalifikowana postać naruszenia prawa, zauważalna prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej i przesądza to o wadliwości zaskarżonego orzeczenia w stopniu nakazującym uwzględnienie skargi. Dla takiej oceny stanowisko przedstawione przez skarżącego, związane z zarzutem, że „Specyfika działalności uczestników ad.2) i ad.3) powoduje, że na terenach kolejowych nie powinno być możliwe nabycie służebności w drodze zasiedzenia” oraz przyjętym w zaskarżonym orzeczeniu biegiem terminu zasiedzenia nie daje zaś podstaw. W orzecznictwie podkreśla się także, że przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia, nawet oczywistego, określonego przepisu nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (por. I CSK 42/24 3 postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, z dnia 11 kwietnia 2008 r., I UK 46/08 i z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 37/08). Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie daje również podstaw do uznania, że istnieje potrzeba wykładni przepisów w kwestii „od kiedy liczyć termin zasiedzenia służebności przesyłu oraz kwestii ewentualnego zaliczania okresu posiadania służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu przed 3.08.2008 r. do okresu posiadania służebności przesyłu.”, w zakresie wskazanym przez skarżącego, przy uwzględnieniu, że stosownie do art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uzasadnia potrzeba dokonania wykładni przepisów prawa będąca następstwem rozbieżności w orzecznictwie sądów lub spowodowana poważnymi wątpliwości przy ich interpretacji. Skarżący nie wskazał w sposób przekonywający na istnienie tego rodzaju wątpliwości w sytuacji, gdy powołane przez skarżącego przepisy były już wielokrotnie przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego. Z tych względów w przedmiocie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania orzeczono jak w treści postanowienia (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 520 § 1 w zw. z art. 13 § 2, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 520 § 1art. 13 § 2art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1§ 1 pkt 2§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy