I CSK 4315/22
WyrokIzba Cywilna2022-12-29
Skład orzekający: Krzysztof Wesołowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie, oparta na zarzutach istotnego zagadnienia prawnego lub oczywistej zasadności, spełnia wymogi formalne wymagane do jej przyjęcia do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie wykaże istnienia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c., takich jak istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi. Samo sformułowanie pytań prawnych bez wskazania konkretnych przepisów, argumentów prawnych prowadzących do rozbieżnych ocen, czy wywodu prawnego, nie spełnia wymogu istotnego zagadnienia prawnego. Podobnie, stwierdzenie oczywistej zasadności wymaga wykazania niewątpliwej sprzeczności orzeczenia z przepisami prawa, bez potrzeby głębszej analizy.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Krakowie w sprawie o zasiedzenie. Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oparto na przesłankach istotnego zagadnienia prawnego oraz oczywistej zasadności. Skarżący sformułowali pytania dotyczące charakteru posiadania dla dobra innych oraz wpływu oferty kupna nieruchomości na posiadanie samoistne. Sąd Najwyższy uznał, że przedstawione zagadnienia nie spełniają wymogów istotnego zagadnienia prawnego, a kwestia przesłanek zasiedzenia była już przedmiotem wyjaśnień.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i nie obciążył skarżących kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 4315/22 POSTANOWIENIE Dnia 29 grudnia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Wesołowski w sprawie z wniosku Gminy Maków Podhalański z udziałem R. K., K. K. i Prokuratury Rejonowej w Suchej Beskidzkiej o zasiedzenie, na posiedzeniu niejawnym 29 grudnia 2022 r. w Izbie Cywilnej w Warszawie, na skutek skargi kasacyjnej Ryszarda Kosek i Krystyny Kosek od postanowienia Sądu Okręgowego w Krakowie z 25 marca 2021 r., sygn. akt II Ca 1647/20, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. nie obciąża skarżących kosztami postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE W związku ze skargą kasacyjną uczestników postępowania R. K. i K. K. od postanowienia Sądu Okręgowego w Krakowie z 25 marca 2021 r., Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć
2 rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparli na przesłankach uregulowanych w art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. Przesłanki te nie zostały spełnione. Powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, a więc zagadnienia, które wiąże się z określonym przepisem prawnym i którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw, wymaga jego precyzyjnego sformułowania i wskazania argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen (zob. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11). Chodzi przy tym o zagadnienie nowe, którego wyjaśnienie przyczyni się do rozwoju jurysprudencji. Zdaniem skarżących w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne w postaci konieczności odpowiedzi na pytania: 1) czy władanie nieruchomością dla dobra innych, określane mianem władztwa publicznego, objawiające się zlecaniem odśnieżania oraz okazjonalnych remontów, spełnia wymóg przesłanki zasiedzenia, jaką jest charakter posiadania właścicielskiego w sytuacji, gdy wnioskodawczyni manifestuje, że jej działania mają za przedmiot cudzą własność; 2) czy przedstawienie właścicielowi nieruchomości przez posiadacza nieruchomości, oferty kupna nieruchomości posiadanej, stanowi zrzeczenie się posiadania samoistnego przez posiadacza. Sformułowane przez skarżących wątpliwości nie odpowiadają założeniom przyjętym w orzecznictwie Sądu Najwyższego dla rozumienia przesłanki istotnego
3 zagadnienia prawnego. Skarżący nie wskazali, z jakimi przepisami prawa wiążą się podniesione przez nich kwestie, poprzestając na sformułowaniu pytań. Nie przytoczyli ani nie uzasadnili takich argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen prawnych. Nie przeprowadzili żadnego wywodu prawnego dla wykazania, że wyartykułowane przez nich problemy stanowią istotne zagadnienie prawne wymagające zaangażowania Sądu Najwyższego. Niezależnie od powyższego, wskazać należy, że kwestia dotycząca przesłanek zasiedzenia, zwłaszcza co do możliwości posiadania samoistnego przez podmioty państwowe, była przedmiotem wyjaśnień Sądu Najwyższego. (zob. np. uchwała Sądu Najwyższego z 26 października 2007 r., III CZP 30/07, OSNC 2008, nr 5, poz. 43; postanowienia Sądu Najwyższego z 7 października 2015 r., I CSK 846/14; z 27 kwietnia 2017 r., II CSK 504/16). Nie zachodzi potrzeba kolejnej wypowiedzi Sądu Najwyższego w tym zakresie. Sformułowanie drugiego z zagadnień nie ma zresztą uzasadnienia w treści wiążących Sąd Najwyższy ustaleń faktycznych, dokonanych w sprawie. Z kolei oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance oczywistej zasadności wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej na pierwszy rzut oka, bez konieczności głębszej analizy, sprzeczności orzeczenia z przepisami prawa niepodlegającymi różnej wykładni (por. m. in.: postanowienia Sądu Najwyższego z 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100; z 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49). Zdaniem skarżących zachodzi oczywista zasadność skargi z uwagi na zasadność podniesionych w podstawie skargi zarzutów. Skarżący nie uwzględnili, że skarga kasacyjna winna być tak zredagowana i skonstruowana, by Sąd Najwyższy nie musiał poszukiwać w jej podstawach lub ich uzasadnieniu elementów kreatywnych skargi. Skarżący nie wyjaśnili, jakie konkretnie przepisy prawa zostały przez Sąd Okręgowy oczywiście naruszone. Należy przypomnieć, że wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania wraz z uzasadnieniem jest odrębną konstrukcyjnie i funkcjonalnie częścią skargi kasacyjnej i nie jest rzeczą Sądu Najwyższego poszukiwanie w innych częściach skargi argumentów na uzasadnienie podniesionych w nim twierdzeń (postanowienie Sądu Najwyższego z 22 kwietnia 2015 r., IV CSK 613/14). Rolą
4 Sądu Najwyższego nie jest domyślanie się lub poszukiwanie okoliczności, które uzasadniałaby przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (por. postanowienia Sądu Najwyższego z 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08 i z 14 grudnia 2004 r., II CZ 142/04). Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie podlegają analizie na etapie przedsądu, natomiast przytoczone podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie oceniane są dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania, w trakcie jej merytorycznego rozpoznawania; oba te elementy muszą być przez skarżącego wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione, a dla spełnienia wymogu z art. 3984 § 2 k.p.c. nie wystarczy odwołanie się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, ponieważ mimo że argumenty mogą być podobne, to Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, nie analizuje zaś podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia (postanowienie Sądu Najwyższego z 8 lipca 2014 r., I UK 65/14; zob. także m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z 14 maja 2015 r., III PK 6/15; z 13 lutego 2014 r. I PK 262/13; z 27 maja 2010, II UK 274/09, z 13 grudnia 2007 r., I PK 207/07; z 12 lipca 2007 r., III CSK 160/07). Wobec powyższego, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. Ze względu sytuację osobistą i finansową skarżących o kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 102 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. [as] l.n
Powiązane orzeczenia
- II CSK 265/16 2016-12-06Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w zakresie istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbież…
- II CSK 241/21 2021-08-25Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności czy występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orz…
- II CSK 248/17 2017-10-25Czy skarga kasacyjna od postanowienia Sądu Okręgowego w sprawie o zasiedzenie może zostać przyjęta do rozpoznania z uwagi na jej oczywistą zasadność, mimo braku istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów…
- II CSK 825/16 2017-05-30Czy skarga kasacyjna dotycząca zasiedzenia może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli wnioskodawcy nie przedstawili istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lu…
- I CSK 714/16 2017-05-17Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w zakresie istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbież…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 2 KPCart. 102art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy