I CSK 473/17

WyrokIzba Cywilna2017-11-29

Skład orzekający: Bogumiła Ustjanicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna oparta na zarzucie oczywistej i rażącej naruszenia przepisów prawa lub podstawowych zasad prawa, widocznego od razu przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, może być podstawą do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową, a rozpoznanie skargi kasacyjnej musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, związanymi z ochroną interesu powszechnego. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej wymaga wykazania, że zaskarżone orzeczenie zapadło z oczywistym, rażącym naruszeniem przepisów prawa lub podstawowych zasad prawa, widocznym od razu, bez potrzeby głębszej analizy. Samo powołanie naruszenia konkretnego przepisu prawa nie spełnia tej przesłanki, jeśli nie spowodowało wydania oczywiście nieprawidłowego rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty od Skarbu Państwa tytułem wyrównania szkody spowodowanej wydaniem decyzji o objęciu w zarząd państwowy, a następnie przejęciu na własność państwa młyna elektrycznego. Sąd Okręgowy zasądził część dochodzonej kwoty, a Sąd Apelacyjny zmienił wyrok, oddalając powództwo w części. Pozwany wniósł skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z uwagi na oczywistą zasadność.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2700 zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 473/17 POSTANOWIENIE Dnia 29 listopada 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bogumiła Ustjanicz w sprawie z powództwa W.G. przeciwko Skarbowi Państwa - Ministrowi Rozwoju obecnie Ministrowi Rozwoju i Finansów o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 listopada 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 23 marca 2017 r., sygn. akt I ACa […]/16, 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2700 zł (dwa tysiące siedemset) tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w W. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 174 216 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 19 października 2015 r. tytułem wyrównania szkody spowodowanej wydaniem decyzji o objęciu w zarząd państwowy, a następnie przejęciu na własność Państwa młyna elektrycznego. Po rozpoznaniu sprawy na skutek apelacji pozwanego Sąd Apelacyjny w […] zaskarżonym wyrokiem zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji przez oddalenie powództwa o kwotę 5 202 zł wraz z odsetkami, a w pozostałym zakresie oddalił apelację. Pozwany oparł skargę kasacyjną na obu podstawach przewidzianych w art. 3983 § 1 k.p.c., a we wniosku o przyjęcie tej skargi do rozpoznania wskazał przyczynę objętą art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Na oczywistą zasadność skargi wskazuje, w ocenie skarżącego, oczywiste i rażące naruszenie art. 160 k.p.a., a niezastosowanie art. 224 i 225 k.c. Bezzasadnie zostało przyjęte, że do utraty przedsiębiorstwa doszło na skutek czynności z zakresu zarządu sprawowanego przez pozwanego. Doszło także do rażącego naruszenia art. 361 § 1 w związku z art. 160 § 1 i 2 k.p.c. Niewyjaśniono jakie składniki przedsiębiorstwa zostały utracone lub zniszczone, skoro wydanie zarządzenia o objęciu przedsiębiorstwa były czynnościami konwencjonalnymi. Szkoda związana z pogorszeniem stanu nieruchomości w wyniku niezgodnych z zasadami prawidłowej gospodarki czynnościami zarządzania i gospodarowania jako następczych w stosunku do bezprawnego objęcia w posiadanie, nie pozostaje w bezpośrednim związku przyczynowym z wadliwą decyzją nacjonalizacyjną. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Rozpoznanie skargi kasacyjnej będącej kwalifikowanym, nadzwyczajnym środkiem odwoławczym musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, związanymi z ochroną interesu powszechnego. Indywidualny interes skarżącego podlega uwzględnieniu, o ile jest zgodny z interesem powszechnym. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową, lecz działa w interesie publicznym, wyjaśniając istotne zagadnienia prawne, dokonując wykładni przepisów budzących 3 poważne wątpliwości lub wywołujących wątpliwości w orzecznictwie sądów, bądź usuwając z obrotu prawnego orzeczenia wydane w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwe. Dlatego nie każda skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Stwierdzenie, czy te szczególne względy zachodzą w konkretnej sprawie dokonywane jest przez badanie, czy skarżący we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazał na istnienie chociaż jednej z przesłanek wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej objęta art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga od skarżącego wykazania, że zaskarżone orzeczenie zapadło z oczywistym, rażącym naruszeniem przepisów prawa lub podstawowych zasad prawa, widocznym od razu, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy i dłuższych dociekań. Naruszenie prawa powinno mieć charakter szczególny i kwalifikowany (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49; z dnia 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, niepubl.; z dnia 23 listopada 2010 r., III UK 10/11, niepubl.). Nie spełnia przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania powołanie naruszenia konkretnego przepisu prawa, ale sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego rozstrzygnięcia (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, OSNP 2004, nr 13, poz. 230; z dnia 26 kwietnia 2006 r., II CZ 38/06, niepubl.; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, niepubl.). Analiza uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie pozwala na stwierdzenie, że skarga jest oczywiście uzasadniona. Brak w nim przekonywującego wywodu prawnego o zaistnieniu takiego stanu rzeczy w stosunku do zaskarżonego orzeczenia. Wynik badania wniosku i jego argumentacji, na tle podstaw skargi kasacyjnej oraz motywów zaskarżonego wyroku, nie prowadzi do oceny, iż stanowi ono konsekwencję jaskrawych błędów w zakresie wykładni prawa materialnego i procesowego, które współkształtowały jego treść. W szczególności nie doszło do oparcia orzeczenia na wykładni przepisu oczywiście sprzecznej z jednolitą i ugruntowaną jego wykładnią, przyjmowaną w orzecznictwie i nauce prawa, 4 na zastosowaniu przepisu, który już nie obowiązywał względnie na oczywiście błędnym zastosowaniu określonego przepisu w ustalonym stanie faktycznym. W postępowaniu przed Sądem drugiej instancji nie doszło do nieważności postępowania, której przyczyny Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę z urzędu, stosownie do art. 39813 § 1 k.p.c. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego wynika z zasady przewidzianej w art. 98 § 1 w związku z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. aj ał

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3983 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 160 KPart. 224art. 361 § 1art. 160 § 1art. 3989 § 1 KPCart. 39813 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 391 § 1art. 39821 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy