I CSK 495/25

PostanowienieIzba Cywilna2026-07-13

Skład orzekający: Grzegorz Misiurek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowe z powództwa kredytobiorcy o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego z umowy kredytu waloryzowanego do waluty obcej, wytoczone przeciwko upadłemu bankowi, jest sprawą o wierzytelność podlegającą zgłoszeniu do masy upadłości i tym samym podlegającą zawieszeniu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że w sprawach o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego z umowy kredytu waloryzowanego, wytoczonych przeciwko upadłemu bankowi, nie zachodzi przeszkoda do prowadzenia postępowania. Kontynuowanie takiego procesu z udziałem syndyka masy upadłości jest właściwą drogą procedowania i nie prowadzi do nieważności postępowania. Sąd powołał się na wcześniejsze orzecznictwo, wskazując, że brak jest przeszkód do podjęcia i kontynuowania postępowania w takich sprawach.
Stan faktyczny
Powód wytoczył przeciwko upadłemu bankowi powództwo o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego z umowy kredytu waloryzowanego oraz o zapłatę. Skarżący wniósł skargę kasacyjną od wyroku częściowego sądu apelacyjnego, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z uwagi na istotne zagadnienie prawne, potrzebę wykładni przepisów oraz nieważność postępowania. Kwestią sporną było, czy postępowanie to podlega zgłoszeniu do masy upadłości i powinno zostać zawieszone.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i pozostawił rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 495/25 POSTANOWIENIE 13 lipca 2026 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Grzegorz Misiurek na posiedzeniu niejawnym 13 lipca 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa M. P. przeciwko […] o ustalenie i zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej […] od wyroku częściowego Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 30 lipca 2024 r., I ACa 3346/23, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i pozostawia rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie. (A.T.) UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. I CSK 495/25 2 Skarżący wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania w oparciu o pierwszą i drugą z wymienionych przesłanek. Podniósł również nieważność postepowania. Przez istotne zagadnienie prawne, o którym mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., należy rozumieć problem o charakterze prawnym, powstały na tle konkretnego przepisu prawa, mający charakter rzeczywisty w tym znaczeniu, że jego rozwiązanie stwarza realne i poważne trudności. Problem ten musi mieć charakter uniwersalny, co oznacza, że jego rozwiązanie powinno służyć rozstrzyganiu innych, podobnych spraw. Chodzi przy tym o problem, którego wyjaśnienie jest konieczne dla rozstrzygnięcia danej sprawy, a więc pozostający w związku z podstawami skargi oraz z wiążącym Sąd Najwyższy, a ustalonym przez sąd drugiej instancji, stanem faktycznym sprawy (art. 39813 § 2 k.p.c.) i także w związku z podstawą prawną zaskarżonego wyroku (zob. postanowienia SN: z 21 maja 2013 r., IV CSK 53/13, z 3 lutego 2012 r., I UK 271/11, nie publ.). Konieczne jest przytoczenie argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Skarżący powinien nie tylko wskazać przepis prawa (materialnego lub procesowego), którego dotyczy zagadnienie, ale także przedstawić pogłębioną argumentację prawną w celu wykazania, że zagadnienie jest istotne, a jego rozstrzygnięcie ma znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia w jego sprawie (zob. m.in. postanowienia SN: z 23 sierpnia 2007 r., I UK 134/07, z 9 lutego 2011 r., III SK 41/10, nie publ.). Natomiast oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na tym, że istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga wykazania, że określony przepis prawa, mimo, iż budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane przez skarżącego rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć (zob. postanowienia SN: z 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08, z 28 marca 2007 r., II CSK 84/07, nie publ.). Powołane przez skarżącego przesłanki dotyczyły kwestii, czy postępowanie sądowe z powództwa kredytobiorcy o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego z umowy kredytu waloryzowanego (indeksowanego albo denominowanego) do I CSK 495/25 3 waluty obcej, wytoczone przeciwko upadłemu bankowi (kredytodawcy), jest sprawą o wierzytelność, która podlega zgłoszeniu do masy upadłości i tym samym podlega zawieszeniu do czasu rozpoznania zgłoszenia wierzytelności na liście wierzytelności lub odpowiednio odmowy uwzględnienia wierzytelności na liście i wyczerpania trybu określonego ustawą. Z tym też skarżący związał nieważność postępowania. Sąd Najwyższy wyjaśnił już, brak jest w tego typu sprawach przeszkód do podjęcia postępowania i kontynuowania postępowania z udziałem syndyka masy upadłości (zob. m.in. wyrok SN z 8 sierpnia 2024 r., II CSKP 726/24 oraz postanowienie SN z 29 grudnia 2025 r., I CSK 68/25 – nie publ.). W sytuacji kontynuowania procesu z powództwa kredytobiorcy o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego z umowy kredytu waloryzowanego nie dochodzi więc do nieważności postępowania, skoro jest to właściwa droga procedowania. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). Zgodnie z art. 108 § 1 zdanie pierwsze k.p.c., sąd rozstrzyga o kosztach w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji; przepis ten ma odpowiednie zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym na podstawie art. 39821 w związku z art. 391 k.p.c. Sąd Najwyższy odmawiając przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania także ma obowiązek orzec o kosztach postępowania kasacyjnego, ale nie dotyczy to sytuacji, w których nie dochodzi do definitywnego zakończenia sprawy, a więc m.in. w przypadku zaskarżenia skargą kasacyjną wyroku częściowego. (A.T.) [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 39813 § 2 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 108 § 1art. 39821art. 391 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 2

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy