I CSK 511/15

Sygn. akt I CSK 511/15 POSTANOWIENIE Dnia 20 kwietnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Tyczka-Rote w sprawie z powództwa Banku […] S.A. w W. przeciwko W. P. i M. B. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 kwietnia 2016 r., na skutek skarg kasacyjnych pozwanej W. P. i pozwanego M. B. od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 6 lutego 2015 r., sygn. akt I ACa […], odrzuca obydwie skargi kasacyjne i zasądza od pozwanych solidarnie na rzecz powoda kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Pozwani W. P. i M. B. wnieśli skargi kasacyjne, każde z nich odrębną, jednak w zakresie treści - identyczne, zaskarżając nimi wyrok Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 6 lutego 2015 r. w całości. Wyrokiem tym Sąd Apelacyjny oddalił apelacje obojga pozwanych od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 24 styczniu 2014 r., utrzymującego w mocy wydany przeciwko pozwanym nakaz zapłaty, 2 zasądzający od nich, jako od poręczycieli wekslowych, solidarnie na rzecz powodowego Banku […] Spółki Akcyjnej w W. kwotę 2 489 421,87 zł z odsetkami ustawowymi i kosztami procesu. W skardze kasacyjnej pozwani wskazali następujące podstawy - naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 91 prawa upadłościowego i naprawczego oraz art. 10 prawa wekslowego, a ponadto naruszenie przepisów prawa procesowego - art. 210 § 3 k.p.c. oraz art. 224 § 1 k.p.c. w zw. z art. 227 k.p.c., a ponadto art. 793 k.p.c. Po przytoczeniu podstaw w skardze umieszczona została jednostka redakcyjna zaczynającą się od zdania wprowadzającego - „Wnoszę o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3984 § 2 k.p.c.) wskazując jako okoliczności uzasadniające jej rozpoznanie:" poniżej którego zamieszczone zostały trzy sekcje redakcyjne uporządkowane numerami rzymskimi I-III. Dalej umieszczona jest kolejna jednostka redakcyjna wprowadzona sformułowaniem „W oparciu o wyżej sformułowane zarzuty wnoszę o:" zawierająca wnioski o zwolnienie od kosztów oraz o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania lub o rozpoznanie jej co do istoty. Kolejnym elementem skargi kasacyjnej jest wydzielona jednostka zatytułowana „Uzasadnienie", poniżej jako punkt I ujęty jest podrozdział „Wprowadzenie", zawierający opis przebiegu dotychczasowego postępowania, po nim jako punkt II znajduje się podrozdział zatytułowany „Uzasadnienie wniosku o przyjęcie kasacji do rozpoznania", a po nim jako rozdział III - uzasadnienie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Na wezwanie Sądu Apelacyjnego pozwani wyjaśnili, że uzasadnienie podstaw kasacyjnych mieści się w punktach I-III poniżej podstaw kasacyjnych i w końcowej części skargi, zawierającej uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3984 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna powinna zawierać obowiązkowe elementy konstrukcyjne takie jak oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych wraz z ich uzasadnieniem oraz wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu 3 żądanego uchylenia lub zmiany. Niezamieszczenie którejś z tych części składowych skargi pozbawia ją wymaganych cech i uzasadnia jej odrzucenie a limine, bez wdrażania postępowania naprawczego. Jest to konsekwencją silnie sformalizowanego charakteru skargi, wynikającego z jej usytuowania, celów jakie ma spełniać i wymaganego profesjonalizmu podmiotów uprawnionych do jej sporządzenia. Badanie prawidłowości konstrukcyjnej skargi przeprowadzane jest przy założeniu, że autor posługuje się terminologią prawną w sposób celowy i używa poszczególnych pojęć z rozeznaniem oraz zgodnie z ich znaczeniem przyjmowanym w aktach prawnych. Utrwalony jest już także pogląd, że Sąd Najwyższy nie przeprowadza interpretacji możliwych intencji towarzyszących poszczególnym zapisom skargi kasacyjnej w poszukiwaniu jej koniecznych elementów. Przedstawione uwagi były konieczne, ponieważ mimo wyjaśnień skarżących zawartych w pismach z dnia 25 czerwca 2015 r. nie można przyjąć, że wniesione przez nich skargi zawierają uzasadnienie podstaw kasacyjnych, które stanowi samodzielny, odrębny element jej konstrukcji. Przeczy temu oznaczenie poszczególnych sekcji, na które podzielona została skarga. W jej początkowej części w logicznym ciągu zapoczątkowanym wnioskiem o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania znajduje się zespół argumentów powiązanych z tym wnioskiem, o czym świadczy przyjęta konstrukcja stylistyczna oparta na wyliczeniu przesłanek, ujętych pod zbiorczym terminem okoliczności uzasadniających jej (tj. skargi kasacyjnej) rozpoznanie. W dalszej części, po wnioskach kasacyjnych znajduje się sekcja oznaczona jako „UZASADNIENIE", także podzielone na mniejsze jednostki redakcyjne opatrzone tytułami. Zawierają one jednak tylko opis postępowania przed sądami powszechnymi. Potem następuje „Uzasadnienie wniosku o przyjęcie kasacji do rozpoznania". Pomijając wadliwe oznaczenie środka zaskarżenia jako kasacji, podczas gdy jest to obecnie skarga kasacyjna, dalszy podział tego fragmentu nawiązuje do przesłanek przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. Pozwani wskazują, że uzasadnienie podstaw kasacyjnych znajduje się wśród argumentów ujętych w obu rozdziałach poświęconych uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Jednak sposób sformułowania tych uzasadnień nie pozwala na zidentyfikowanie tego elementu, który - ze względu na swoją odrębność i zasadniczą rolę, powinien 4 być wyraźnie wydzielony i jasno skonstruowany. Z tych względów skargi pozwanych dotknięte są istotnymi wadami, których nie można usunąć w trybie przewidzianym dla usuwania braków formalnych, co skutkuje odrzuceniem ich a limine na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 sierpnia 2012 r., III CSK 161/12, nie publ.; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 maja 2008 r., V CZ 26/08, nie publ.; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 2009 r., II UZ 9/09, OSNP 2010, nr 21-22, poz. 276). Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego wynika z treści art. 98 § 1 i 3, art. 99 i art. 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c., a wysokość tych kosztów z postanowień § 2 ust. 1 i 2, § 6 pkt 7 i § 13 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (jedn. tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 461) w zw. z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800). jw