I CSK 538/14

Sygn. akt I CSK 538/14 POSTANOWIENIE Dnia 18 marca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wojciech Katner w sprawie z powództwa Z. N. przeciwko S.N. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 marca 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt I ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1800,- (jeden tysiąc osiemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 6 czerwca 2012 r. Sąd Okręgowy w R. oddalił powództwo Z.N. o zasądzenie od pozwanego S.N. 140.000 złotych z odsetkami z tytułu nierozliczonych nakładów poczynionych na nieruchomość w okresie trwania konkubinatu między stronami i wskazując art. 405 k.c. oraz przepisy o zniesieniu współwłasności jako podstawę prawną żądania. Przyczyną oddalenia powództwa było nie udowodnienie przez powódkę bezpodstawnego wzbogacenia w postaci nakładów poczynionych na nieruchomość pozwanego, wartości prac wykonanych przy budowie domu, pracy przy uprawach oraz wysokości kosztów utrzymania pozwanego w okresie konkubinatu. W wyniku rozpoznania apelacji powódki, w tym po częściowym uzupełnieniu postępowania dowodowego, Sąd Apelacyjny w […] wyrokiem z dnia 17 kwietnia 2014 r. zmienił zaskarżony wyrok Sądu pierwszej instancji i zasądził od pozwanego kwotę 83.500 złotych z odsetkami i kosztami postępowania, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. W uzasadnieniu wskazał, że oceniając wszystkie okoliczności sprawy i stosując art. 322 k.p.c. uznał za właściwe zasądzenie równowartości trzeciej części nakładów poczynionych na nieruchomość pozwanego jako forma zwrotu wzbogacenia pozwanego kosztem powódki zgodnie z art. 405 k.c., przywracając w ten sposób równowagę majątkową między stronami. Zasadność pozostałej części powództwa nie została przez powódkę wykazana i w tej części apelacja została oddalona. W skardze kasacyjnej pozwany zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego, tj. art. 405 k.c. przez niewłaściwe zastosowanie oraz art. 481 w związku z art. 455 k.c. i art. 322 k.p.c. przez błędną wykładnię. Naruszenie przepisów postępowania dotyczy art. 322 i art. 328 § 2 k.p.c. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania z rozstrzygnięciem o kosztach postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie mogła zostać przyjęta do rozpoznania ze względu na niespełnienie przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. 3 We wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania pełnomocnik pozwanego, nie powołując podstawy prawnej wskazał na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego ustalenia terminu wymagalności ustawowych odsetek za opóźnienie od zasądzonego świadczenia pieniężnego, w przypadku zastosowania przez sąd art. 322 k.p.c. Pozwanemu chodzi o to, czy odsetki w takiej sytuacji należą się od daty wezwania do zapłaty, czy dopiero od daty wyrokowania, skoro wyrok wydany przy zastosowaniu powołanego przepisu wywiera skutek konstytutywny z dniem jego wydania. Zgodnie z utrwalonym, znanym stanowiskiem orzecznictwa należy we wniosku o przyjęcie skargi, w którym formułuje się zagadnienie prawne, uzasadnić to zagadnienie i dowieść jego istotności. Skarżący tego nie uczynił, oczekując, że zada pytanie, wyrazi wątpliwość i uzyska odpowiedź od Sądu Najwyższego. To jest wadliwe postawienie sprawy. Uzasadnienie zagadnienia prawnego powinno stanowić profesjonalny wywód prawniczy, z którego będzie wynikać, dlaczego w ogóle powstała wątpliwość, jakie zdanie co do jego rozwiązania ma pytający i jakie na poparcie tego przytacza argumenty z doktryny i orzecznictwa. Brak stanowiska wyrażonego dotąd przez Sąd Najwyższy nic nie znaczy, gdyż wyrażenie takiego stanowiska może być w ogóle zbędne. Właśnie skarżący ma za zadanie przekonać swoimi argumentami Sąd Najwyższy na etapie tzw. przedsądu, że występuje dane zagadnienie prawne i jest na tyle istotne z punktu widzenia rozpoznawanej sprawy oraz z uwagi na publicznoprawny charakter skargi kasacyjnej, iż warto nim się zająć ze względu na rozwój prawa (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 7 października 2010 r., I CSK 189/109, nie publ.; z dnia 23 marca 2012 r., II PK 2/12, nie publ.; z dnia 18 marca 2012 r., II CSK 180/12, nie publ.; z dnia 21 maja 2013 r., IV CSK 53/13, nie publ.; z dnia 10 kwietnia 2014 r., IV CSK 623/13, nie publ. i z dnia 11 lutego 2015 r., V CSK 413/14, nie publ.). Sąd Najwyższy nie jest do udzielania odpowiedzi na pojedyncze pytania stron postępowania, tylko dlatego, że nie umieją one rozwikłać problemu prawnego, który same formułują. W odpowiedzi na skargę powódka wskazuje na występujące stanowisko Sądu Najwyższego odnośnie do fragmentu zagadnienia prawnego przedstawionego przez pozwanego, do którego to orzeczenia należało się odnieść, 4 uprzednio je ustalając. Tak więc nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Podobna sytuacja dotyczy wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania ze względu na oczywiste uzasadnienie skargi. Kwestia ta nie została w ogóle uzasadniona, gdyż trudno za takowe uznać wywód, z którego wynika przeświadczenie pełnomocnika skarżącego, że ma rację w sprawie, więc to oznacza oczywistą zasadność skargi. Jest tak tym bardziej, że skarżący odwołuje się do wad ustaleń faktycznych i postępowania dowodowego, co jest wyłączone w ogóle z podstaw kasacyjnych (art. 3983 § 3 i art. 39813 § 2 k.p.c.). Wbrew twierdzeniu skarżącego „dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi, bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań” nie można uznać skargi za oczywiście uzasadnioną w myśl (niepowołanego przez skarżącego) art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Z tych względów na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. należało orzec jak w postanowieniu, rozstrzygając o kosztach postępowania kasacyjnego na podstawie art. 98 w związku z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.