I CSK 552/14
WyrokIzba Cywilna2015-03-18
Skład orzekający: Hubert Wrzeszcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, oparta na przesłance oczywistej zasadności, powinna zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli zarzuty dotyczą naruszenia art. 233 § 1 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazując, że jej celem jest ochrona interesu publicznego poprzez zapewnienie jednolitej wykładni prawa i rozwój prawa. Przyjęcie skargi kasacyjnej jest uzasadnione jedynie w przypadkach, gdy występują istotne zagadnienia prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej, a tym samym nie mogą uzasadniać jej przyjęcia do rozpoznania.Stan faktyczny
Wnioskodawca domagał się stwierdzenia nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, a Sąd Okręgowy oddalił apelację wnioskodawcy. Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania na podstawie przesłanki oczywistej zasadności. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 552/14 POSTANOWIENIE Dnia 18 marca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Hubert Wrzeszcz w sprawie z wniosku T. K. przy uczestnictwie M. K. o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 marca 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt V Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 23 października 2013 r. Sąd Okręgowy w W. oddalił apelację wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego w G. oddalającego wniosek o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości w drodze zasiedzenia. Zaskarżając postanowienie w całości, pełnomocnik wnioskodawcy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oparł na przesłance przewidzianej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia funkcjonującym na rzecz państwa, a więc w interesie publicznym. Stoi ona przede wszystkim na straży wykonywania prawa oraz jego jednolitej wykładni. Interes prywatny uwzględnia zaś tylko na tyle, na ile może się on stać podłożem zaspokojenia interesu ogólnego. Sąd Najwyższy już w okresie obowiązywania kasacji, będącej zwyczajnym środkiem odwoławczym, podkreślał, że podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa i jursprudencji (postanowienie z dnia 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147). Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne.
3 Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną, nie jest trzecią instancją sądową. Sąd kasacyjny nie sądzi sprawy, lecz rozpoznaje skargę kasacyjną w interesie publicznym, wyjaśniając istotne zagadnienie prawne, dokonując wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów bądź usuwając z obrotu prawnego orzeczenia wydane w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwe. Dlatego nie każda skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Ograniczenia środków zaskarżenia są znane współcześnie w różnych ustawodawstwach. Są one zgodne z zaleceniami Rady Europy, które zmierzają do ograniczenia liczby instancji oraz zezwalają na wprowadzenie środków ograniczających dostęp do sądu najwyższego szczebla. W judykaturze Sądu Najwyższego, odwołującej się do orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, już w okresie obowiązywania kasacji zostało utrwalone stanowisko, iż ograniczenie dostępności i dopuszczalności kasacji nie jest sprzeczne ani z Konstytucją, ani z postanowieniami wiążących Polskę konwencji międzynarodowych (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 stycznia 1998 r., I PZ 54/97, OSNAPUS 1999, nr 3, poz. 92, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 grudnia 1998 r., I PZ 67/98, OSNAPUS 2000, nr 2, poz. 65 oraz uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2001 r. III CZP 49/00, OSNC 2001, nr 4, poz. 53). Takie stanowisko wyraził również Trybunał Konstytucyjny (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 lipca 2000 r., SK 12/99, OTK Zbiór Urzędowy 2000, nr 5, poz. 14). Nie zachodzi wskazana we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oczywista zasadność skargi kasacyjnej. Powołanie się na tę przesłankę wymaga – jak wyjaśniono w orzecznictwie – wykazania, że zaskarżony wyrok zapadł z oczywistym, rażącym naruszeniem przepisów prawa lub podstawowych zasad prawa, widocznym prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy i dłuższych badań lub dociekań. Chodzi więc o szczególne, kwalifikowane wypadki naruszenia prawa przez sąd drugiej instancji (por. postanowienie z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 197/02, OSNC 2004 r., nr 3, poz. 49). Uzasadnienie omawianej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zawiera – w konfrontacji z motywami
4 rozstrzygnięcia – przekonujących argumentów, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem prawa (art. 172 w związku z art. 336 k.c., art. 339 k.c., art. 382 i art. 207 § 3 k.p.c.) lub podstawowych zasad prawa, uzasadniającym oczywistą zasadność skargi kasacyjnej w wyżej przedstawionym rozumieniu. W związku z zarzutem naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. należy natomiast przypomnieć, że zgodnie z art. 3989 § 3 k.p.c. zarzuty dotyczące ustalenia faktów i oceny dowodów nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej; w konsekwencji, naruszenie tego przepisu nie może uzasadniać wskazanej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w pkt 1 sentencji postanowienia (art. 3989 § 2 k.p.c.). [l.n]
Powiązane orzeczenia
- I CSK 1036/14 2015-06-26Czy skarga kasacyjna, której przyjęcie do rozpoznania oparto na przesłance oczywistej zasadności, może zostać uwzględniona, jeśli zarzuty dotyczą naruszenia art. 233 § 1 k.p.c.?
- I CSK 2404/25 2026-05-28Czy skarga kasacyjna dotycząca zasiedzenia nieruchomości może zostać przyjęta do rozpoznania z powodu istotnego zagadnienia prawnego lub oczywistej zasadności?
- III CSK 88/16 2016-05-18Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie nieruchomości, oparta na zarzutach dotyczących oceny dowodów i niezbadania przez sąd z urzędu kwestii posiadania, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Naj…
- I CSK 4037/24 2025-05-14Czy skarga kasacyjna oparta na zarzutach naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 378 § 1 k.p.c. i art. 382 k.p.c., może być uznana za oczywiście uzasadnioną, uzasadniając jej przyjęcie d…
- I CSK 461/15 2016-03-31Czy skarga kasacyjna dotycząca błędnej oceny stanu faktycznego i naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. w sprawie o zasiedzenie nieruchomości, w której jeden z uczestników był użytkownikiem wieczystym przyległej działki, może zo…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 1 pkt 3 KPCart. 172art. 336 KCart. 339 KCart. 382art. 207 § 3 KPCart. 233 § 1 KPCart. 3989 § 3 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy