I CSK 605/13
WyrokIzba Cywilna2014-05-28
Skład orzekający: Irena Gromska-Szuster
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przepis art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju, w związku z art. 1 protokołu nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka, może stanowić źródło roszczenia odszkodowawczego za zaniechanie legislacyjne dotyczące przejęcia lasów na własność Skarbu Państwa?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej, uznając, że nie zachodzą przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c., gdyż przepis art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. był wielokrotnie przedmiotem jednolitej wykładni Sądu Najwyższego, który stwierdził, że nie stanowi on źródła prawa podmiotowego ani obowiązku wydania odrębnych przepisów. Skarżący nie przedstawił nowych argumentów uzasadniających potrzebę ponownego rozważenia tej kwestii.Stan faktyczny
Powód domagał się odszkodowania od Skarbu Państwa za szkodę wynikłą z zaniechania legislacyjnego, które uniemożliwiło mu dochodzenie rekompensaty za przejęte lasy na podstawie dekretu o reformie rolnej lub dekretu o przejęciu lasów na własność Skarbu Państwa. Sądy obu instancji oddaliły powództwo, uznając, że art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. nie stanowi podstawy roszczenia odszkodowawczego. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie obciążył powoda kosztami postępowania kasacyjnego z uwagi na jego trudną sytuację materialną i życiową, oraz przyznał radcy prawnemu wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 605/13 POSTANOWIENIE Dnia 28 maja 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Irena Gromska-Szuster w sprawie z powództwa A. B. przeciwko Skarbowi Państwa - Ministrowi Skarbu Państwa o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 maja 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 10 kwietnia 2013 r., sygn. akt I ACa […], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) nie obciąża powoda kosztami postępowania kasacyjnego; 3) przyznaje radcy prawnemu G. P. od Skarbu Państwa – Sądu Apelacyjnego w […] kwotę 3600 zł (trzy tysiące sześćset złotych), powiększoną o należny podatek od towarów i usług, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu kasacyjnym.
2 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 10 kwietnia 2013 r. Sąd Apelacyjny w […] oddalił apelację powoda od wyroku Sądu pierwszej instancji oddalającego powództwo o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa odszkodowania w kwocie 12 000 000 zł za szkodę wynikłą z zaniechania legislacyjnego. Sądy obu instancji uznały, że wskazany przez powoda jako źródło obowiązku legislacyjnego państwa przepis art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju (Dz. U. Nr 97, poz. 1051 ze zm. - dalej: „ustawa z dnia 6 lipca 2001 r.”) nie kreuje roszczenia odszkodowawczego dla osób fizycznych w nim wymienionych za przejęte przez państwo lasy, także wówczas, gdy przejęcie nastąpiło na podstawie dekretu o reformie rolnej czy dekretu o przejęciu niektórych lasów na własność Skarbu Państwa, jak również nie stanowi źródła obowiązku wydania przez państwo odrębnych przepisów, o których mowa w tym artykule. Nie może więc stanowić podstawy dochodzenia roszczeń odszkodowawczych przewidzianych w art. 417 k.c. W skardze kasacyjnej opartej na pierwszej podstawie, powód jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania wskazał na konieczność dokonania przez Sąd Najwyższy wykładni art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. w związku z art. 1 protokołu nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, z uwagi na wagę zagadnienia oraz rozbieżności w orzecznictwie co do tego, czy przepis ten może stanowić źródło roszczenia odszkodowawczego za zaniechanie legislacyjne. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, powołana przez skarżącego przesłanka przedsądu przewidziana w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. występuje wtedy, gdy określony przepis prawa budzi tak poważne i powszechne wątpliwości interpretacyjne, że konieczne jest dokonanie jego wykładni przez Sąd Najwyższy lub też wykładnia przepisu wywołuje rozbieżności w orzecznictwie, nie usunięte dotychczas przez Sąd Najwyższy (porównaj między innymi
3 postanowienia z dnia 15 października 2002 r. II CZ 102/02, z dnia 28 marca 2007 r. II CSK 84/07 i z dnia 8 lipca 2008 r. I CSK 111/08, niepubl.). W rozpoznawanej sprawie okoliczności te nie występują, gdyż przepis art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. był - we wskazanym przez skarżącego zakresie - kilkakrotnie przedmiotem wykładni Sądu Najwyższego i wykładnia ta jest jednolita. We wszystkich wydanych w tym przedmiocie orzeczeniach, także we wskazanym przez skarżącego, jako odbiegającym od jednolitej linii orzecznictwa, wyroku z dnia 29 czerwca 2012 r. I CSK 547/11, Sąd Najwyższy stwierdził jednoznacznie, że art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. nie stanowi źródła prawa podmiotowego dla osób w nim wymienionych ani obowiązku wydania odrębnych przepisów, o których mowa w tym artykule (porównaj między innymi także wyroki z dnia 6 września 2012 r. I CSK 59/12 i I CSK 77/12 oraz z dnia 15 lutego 2013 r. I CSK 345/12, niepubl., jak również uchwałę z dnia 20 grudnia 2012 r. III CZP 94/12, OSNC 2013/7-8/85.). Skarżący nie przedstawił żadnych nowych argumentów, które uzasadniałyby potrzebę rozważenia ich przez Sąd Najwyższy w powiększonym składzie. Biorąc wszystko to pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie znajdując też okoliczności, które w ramach przedsądu obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu. Trudna sytuacja materialna i życiowa powoda uzasadniała zastosowanie art. 102 k.p.c. i odstąpienie od obciążenia go kosztami postępowania kasacyjnego. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu kasacyjnym orzeczono na podstawie § 15 i 16, w zw. z § 12 ust. 4 pkt 2 i § 6 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (jedn. tekst: Dz. U. z 2013 r., poz. 490). aw
Powiązane orzeczenia
- I CSK 604/13 2014-05-28Czy przepis art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju, w związku z przepisami Konstytucji, może stanowić podstawę roszczenia odszkodowawczego za zani…
- I CSK 538/13 2014-04-29Czy niewydanie przepisów wykonawczych do ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju, w szczególności art. 7 tej ustawy, uzasadnia odpowiedzialność odszkodowa…
- III CZP 94/12 2012-12-20Czy art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju stanowi źródło prawa podmiotowego dla osób fizycznych, o których mowa w tym przepisie, i czy jego niewy…
- I CSK 475/13 2014-04-16Czy art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju stanowi źródło prawa podmiotowego dla byłych właścicieli nieruchomości leśnych lub ich spadkobierców, n…
- I CSK 547/11 2012-06-29Czy art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju, w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją, stanowił samoistną podstawę prawną do dochodzenia roszcze…
Powołane przepisy
art. 7art. 417 KCart. 1art. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 102 KPC§ 1 pkt 2§ 2§ 15§ 12 ust. 4§ 6 pkt 7
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy