I CSK 675/15
WyrokIzba Cywilna2016-07-13
Skład orzekający: Jan Górowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie dóbr osobistych w postaci prawa do prywatności poprzez przetwarzanie danych osobowych bez zgody zainteresowanego zawsze uzasadnia roszczenie o ochronę dóbr osobistych, czy też powód musi wykazać konkretne okoliczności wskazujące na naruszenie tego dobra?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że podniesione w niej kwestie nie spełniają przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Istota rozstrzygnięcia opiera się na ugruntowanym poglądzie, że samo przetworzenie danych osobowych bez zgody nie przesądza o naruszeniu dóbr osobistych. Powód w sprawie o ochronę dóbr osobistych musi wykazać, że przetworzenie danych osobowych stanowiło w danych okolicznościach naruszenie jednego z powszechnych dóbr osobistych, w tym prawa do prywatności, a także wskazać konkretne przepisy prawa, które zostały naruszone.Stan faktyczny
Powód domagał się ochrony dóbr osobistych, zarzucając naruszenie prawa do prywatności poprzez przetwarzanie jego danych osobowych bez zgody. Sądy niższych instancji oddaliły powództwo, uznając, że powód nie wykazał naruszenia dóbr osobistych. Powód wniósł skargę kasacyjną, wskazując na istotne zagadnienie prawne i potrzebę wykładni przepisów. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i odstąpił od obciążenia powoda kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 675/15 POSTANOWIENIE Dnia 13 lipca 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jan Górowski w sprawie z powództwa P. F. przeciwko M. S.A. w W. o ochronę dóbr osobistych, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 lipca 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 24 lutego 2015 r., sygn. akt I ACa 1275/14, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i odstępuje od obciążenia powoda kosztami postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania jeżeli: w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.).
2 Instytucja przedsądu, jak wynika z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, jest zgodna z normami konstytucyjnymi, a także z zaleceniami Rady Europy zezwalającymi na wprowadzenie środków eliminujących dostęp do sądu najwyższego szczebla. Skarga kasacyjna służy od prawomocnego orzeczenia, ma ograniczony zasięg, a jej podstawowym celem jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i twórczy wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa. Choć skarżący odwołał się do występowania w sprawie istotnego zagadnienia prawnego i wskazał na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów to nie występują te przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.). Stosownie do ugruntowanego stanowiska Sądu Najwyższego, istotnym zagadnieniem prawnym jest taki problem jurydyczny, który ma znaczenie dla rozwoju prawa lub stanowi precedens dla rozstrzygnięcia podobnych spraw (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2005 r., I CZ 183/04 niepubl.). Powołanie się przez skarżącego na istnienie takiego zagadnienia wymaga jego sformułowania oraz przedstawienia argumentacji jurydycznej uzasadniającej tezę o możliwości rozbieżnych ocen prawnych z przytoczeniem przepisów prawa, na tle których ono powstało. Skarżący powinien też wykazać, że ma ono istotne znaczenie dla rozpoznania lub rozstrzygnięcia sprawy (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 2003 r., II CK 324/03, z dnia 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05, z dnia 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07, z dnia 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07, niepublikowane oraz z dnia 26 września 2005 r., II PK 98/05, OCNP 2006, nr 15 - 16, poz. 243). Przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. wymaga wykazania, że chodzi o wykładnię przepisów prawa, których treść i znaczenie nie zostały dostatecznie wyjaśnione w dotychczasowym orzecznictwie lub, że istnieje potrzeba zmiany ich dotychczasowej wykładni, podania na czym polegają wątpliwości związane z jego rozumieniem oraz przedstawienia argumentacji świadczącej, że wątpliwości
3 te mają rzeczywisty i poważny charakter, a nie należą do zwykłych wątpliwości, które wiążą się z procesem stosowania prawa. W przypadku, gdy w ramach stosowania tych przepisów powstały już w orzecznictwie sądów określone rozbieżności, skarżący powinien je przedstawić, jak też uzasadnić, że dokonanie wykładni jest niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 28 marca 2007 r., II CSK 84/07; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07; z dnia 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08; z dnia 12 grudnia 2008 r., II PK 220/08, niepubl.; z dnia 8 lipca 2009 r., I CSK 11/09, niepubl.). Podniesione w skardze kwestie nie mają bezpośredniego znaczenia dla wyniku sprawy. Podstawę rozstrzygnięcia stanowił przyjęty przez Sądy meriti wyrażony w judykaturze pogląd, że fakt przetworzenia danych osobowych bez zgody zainteresowanego nie przesądza sam przez się o naruszeniu dóbr osobistych i podstawie do uzyskania ochrony na podstawie art. 23 i 24 k.c. Oznacza to, że w sprawie o ochronę dóbr osobistych, w pierwszej kolejności powód musi wykazać, że przetworzenie danych osobowych stanowiło w danych okolicznościach naruszenie jednego z powszechnych dóbr osobistych - prawa do prywatności (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 kwietnia 2004 r., III CK 442/02, LEX nr 1125280). Już Sąd Okręgowy odwołując się do normy wynikającej z art. 6 k.c., wyraźnie stwierdził, że określenie i nazwanie dobra osobistego oraz wykazanie, że tak oznaczone dobro zostało naruszone obciąża powoda i wobec niewykazania tej okoliczności powództwo oddalił. Tymczasem, skarżący jako naruszonego nie wskazał art. 6 k.c. W wypadku, w którym strona dochodzi ochrony swoich praw osobistych, występując z roszczeniem o usunięcie skutków ich naruszenia, nie następuje realizacja odpowiedzialności odszkodowawczej, lecz roszczenia o charakterze negatoryjnym. Krąg podmiotów, które mają legitymację bierną w stosunku do takiego roszczenia, nie może być ustalany na podstawie art. 422 k.c. (por. odpowiednio wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 czerwca 2015 r. V CSK 599/14, OSNC 2016, nr 6, poz. 74). Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).
4 jw
Powiązane orzeczenia
- I CSK 2319/22 2022-08-12Czy w sprawie o ochronę dóbr osobistych, w której sąd dokonuje oceny naruszenia dobra osobistego na podstawie obiektywnej oceny opartej na wzorcu „przeciętnego obywatela”, sąd powinien dokonać dookreślenia cech tego prze…
- V CSK 365/17 2018-01-09Czy naruszenie dóbr osobistych w postaci czci i prawa do prywatności może mieć miejsce w sytuacji, gdy informacje o zadłużeniu powódki zostały przekazane wyłącznie jej bliskiej przyjaciółce, która była już zaznajomiona z…
- I CSK 536/18 2019-04-16Czy naruszenie dóbr osobistych w sposób inny niż publiczny wyklucza żądanie publicznego złożenia oświadczenia o odpowiedniej treści i formie?
- V CSK 419/17 2018-01-31Czy w sprawie o ochronę dóbr osobistych, w której powód domaga się naprawienia skutków naruszenia poprzez opublikowanie oświadczenia o określonej treści, Sąd Najwyższy powinien przyjąć skargę kasacyjną do rozpoznania, gd…
- V CSK 633/16 2017-05-18Czy skarga kasacyjna dotycząca ochrony dóbr osobistych i zadośćuczynienia spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 23art. 6 KCart. 422 KCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 1 pkt 2§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy