I CSK 679/19
WyrokIzba Cywilna2020-06-02
Skład orzekający: Tomasz Szanciło
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy jej zasadność opiera się na twierdzeniu o oczywistym naruszeniu prawa, które nie zostało wykazane w sposób prima facie?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie wykazał w sposób oczywisty, że doszło do naruszenia prawa lub że wyrok sądu drugiej instancji jest oczywiście wadliwy. Oczywista zasadność skargi wymaga wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia prawa, polegającej na jego oczywistości prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, a nie jedynie polemiki z zaskarżonym orzeczeniem.Stan faktyczny
Powódka Gmina O. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił jej powództwo o ochronę dóbr osobistych. Skarga została oparta na przesłance oczywistej zasadności. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powódki na rzecz pozwanej zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 679/19 POSTANOWIENIE Dnia 2 czerwca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Szanciło w sprawie z powództwa Gminy O. przeciwko Telewizji (…) spółce z o.o. w W. o ochronę dóbr osobistych, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 2 czerwca 2020 r., na skutek skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 11 czerwca 2019 r., sygn. akt V ACa (…), I. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; II. zasądza od Gminy O. na rzecz Telewizji (…) spółki z o.o. w W. kwotę 360 zł (trzysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE W związku ze skargą kasacyjną powoda Gminy O. od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 11 czerwca 2019 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
2 postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. W judykaturze wielokrotnie wypowiadano się na temat charakteru skargi kasacyjnej (zob. np. postanowienie SN z dnia 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18, niepubl.). Wskazano m.in. że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony – co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparł na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Przesłanka ta nie została jednak spełniona. Przewidziana w powołanym przepisie oczywista zasadność skargi kasacyjnej zachodzi wówczas, gdy z jej treści, bez potrzeby głębszej analizy oraz szczegółowych rozważań, wynika, że przytoczone podstawy kasacyjne uzasadniają uwzględnienie skargi. Jeżeli strona skarżąca twierdzi, że jej skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, powinna przedstawić argumentacje prawną wyjaśniającą w czym ta oczywistość się wyraża oraz uzasadnić to twierdzenie. Powinna w związku z tym wykazać kwalifikowaną postać naruszenia prawa materialnego i procesowego, polegającą na jego oczywistości prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (zob. m.in. postanowienia SN: z dnia 10 stycznia
3 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49; z dnia 14 lipca 2005 r., III CZ 61/05, OSNC 2006, nr 4, poz. 75; z dnia 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06, niepubl.; z dnia 29 kwietnia 2015 r., II CSK 589/14, niepubl.). Oczywista zasadność skargi polega, w ocenie powoda, na nierozważeniu przez Sąd Apelacyjny w sposób należyty zarzutów apelacyjnych, dokonaniu nieprawidłowej wykładni prawa materialnego oraz niewłaściwej subsumpcji do ustalonego stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji – wydaniu błędnego rozstrzygnięcia. Nie ulega wątpliwości, że Sąd Apelacyjny uznał, iż w niniejszej sprawie Gminie O. nie służyła legitymacja czynna, co zwalniało ten Sąd z obowiązku szczegółowego odnoszenia się do pozostałych zarzutów apelacji, bowiem te podlegałyby badaniu, gdyby z powództwem wystąpiła któraś z osób fizycznych, bohaterów reportażu. Wywód zawarty w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania sprowadzał się do polemiki z zaskarżonym orzeczeniem, nie zaś wykazania, że popełnione przy ferowaniu zaskarżonego orzeczenia uchybienia w zakresie stosowania prawa miały charakter kwalifikowany i nie podlegały różnym ocenom. Podniesione przez skarżącego zarzuty wyrażają inny punkt widzenia, niż zaprezentowany w postępowaniu merytorycznym. Brak akceptacji przez powoda stanowiska zajętego przez Sądy Apelacyjny nie świadczy o tym, że wniesiona skarga jest oczywiście uzasadniona. Sąd ten wskazał, że jest możliwe, aby negatywne wypowiedzi na temat osób fizycznych wchodzących w skład organu osoby prawnej mogły zostać zakwalifikowane jako naruszenie dobra osobistego osoby prawnej (art. 43 k.c.), jednak w realiach tej konkretnej sprawy uznał, że taka korelacja nie zachodziła, a więc nie doszło do naruszenia dóbr osobistych powódki. W skardze nie zawarto wywodów, które świadczyłyby prima facie o oczywistej niezasadności takiego stanowiska. O naruszeniu dóbr osobistych gminy nie świadczy jedynie wskazanie, że chodzi o radnych tej gminy, których zachowanie omówiono w spornym materiale dziennikarskim („[…]… szkolenie radnych”). Kwalifikację dokonaną przez Sąd Apelacyjny nie sposób uznać za oczywiście nieprawidłową.
4 Reasumując, w skardze kasacyjnej nie powołano argumentów, które mogłyby świadczyć, że w sprawie doszło do oczywistego naruszenia prawa oraz że w wyniku takiego naruszenia prawa zapadł w Sądzie drugiej instancji wyrok oczywiście wadliwy. Z tych względów odmówiono przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 39821 k.p.c., z uwzględnieniem § 8 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).
Powiązane orzeczenia
- I CSK 797/19 2020-12-21Czy zażalenie powoda na postanowienie o kosztach postępowania kasacyjnego zawarte w punkcie 2 postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 lipca 2020 r., sygn. akt I CSK 797/19, podlega odrzuceniu?
- V CSK 474/19 2020-05-14Czy zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego w przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego jest dopuszczalne?
- I CZ 19/19 2019-03-06Czy zażalenie na postanowienie odrzucające zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną podlega odrzuceniu jako nieopłacone, jeśli ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oparty jest na tych samych ok…
- V CSK 599/18 2019-07-29Czy zażalenie na rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego zawarte w postanowieniu o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania jest dopuszczalne?
- V CZ 62/13 2013-11-27Czy Sąd Najwyższy powinien rozstrzygnąć zażalenie powoda na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, jeśli Sąd Apelacyjny ponownie odrzucił to samo zażalenie po uchyleniu przez Sąd Najwyższy wcześniejszego postanowi…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 43 KCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 1 pkt 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy