I CSK 681/16
WyrokIzba Cywilna2017-05-09
Skład orzekający: Maria Szulc
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna dotycząca dopuszczalności zbycia udziału w części nieruchomości i jej odłączenia do nowej księgi wieczystej przez jednego ze współwłaścicieli bez zgody pozostałych, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że przedstawione przez skarżącą zagadnienia nie spełniają wymogów przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Wskazano, że Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się w podobnych kwestiach, a argumentacja skarżącej opierała się na wybiórczej interpretacji orzecznictwa i doktryny, pomijając fundamentalną zasadę, że udział we współwłasności dotyczy całej nieruchomości i niedopuszczalne jest rozporządzenie ograniczone przedmiotowo jedynie do jej części.Stan faktyczny
Gmina Miasto R. złożyła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w R. dotyczącego wpisu do księgi wieczystej. Skarga dotyczyła kwestii dopuszczalności zbycia udziału w jednej z kilku geodezyjnie wydzielonych działek wchodzących w skład nieruchomości objętej księgą wieczystą oraz jej odłączenia przez jednego ze współwłaścicieli bez zgody pozostałych. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 681/16 POSTANOWIENIE Dnia 9 maja 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szulc w sprawie z wniosku Gminy Miasto R. przy uczestnictwie E. G. i A. G. o wpis, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 maja 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w R. z dnia 11 maja 2016 r., sygn. akt V Ca (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Skarga kasacyjna jest szczególnym środkiem odwoławczym, którego wymogi określa art. 3984 § 1 i 2 k.p.c. wskazując na jej cechy konstrukcyjne i nakładając na skarżącego obowiązek zawarcia w skardze wniosku o przyjęcie do rozpoznania oraz jego uzasadnienia. Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie, zaś cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie przez
2 skarżącego istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym. W przypadku powołania we wniosku przesłanki określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. należy sformułować zagadnienie prawne oraz przedstawić odrębną, pogłębioną argumentację prawną wskazującą na zaistnienie powołanej okoliczności uzasadniającej przyjęcie skargi do rozpoznania (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151, z dnia 23 listopada 2010 r., II CSK 344/10, nie publ.). Przedstawione zagadnienia nie są zagadnieniami prawnymi w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Skarżąca nie wykazała bowiem, że mają one poważny, uniwersalny i istotny charakter, wywołują zasadnicze kontrowersje lub rozbieżne oceny prawne i nie zostały dotychczas rozstrzygnięte przez Sąd Najwyższy, a ich rozstrzygnięcie jest konieczne zarówno dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, jak i przyczyni się do rozwoju judykatury. W kwestiach opisanych przez skarżącą Sąd Najwyższy wypowiadał się już w uchwałach z dnia 7 kwietnia 2006 r., III CZP 24/06 (OSNC z 2007 r., nr 2, poz. 24) i z dnia 21 marca 2013 r., III CZP 8/13 (OSNC z 2013 r., nr 9, poz. 108) oraz w postanowieniach z dnia 11 lutego 2009 r., V CSK 333/08 (OSN - ZD z 2010 r., Nr B, poz. 33) i z dnia 16 czerwca 2009 r., V CSK 479/08, nie publ.). Znaczną część obszernego uzasadnienia wniosku stanowi polemika z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego zawartym w tych orzeczeniach i w orzeczeniach dotyczących wieczystoksięgowego pojęcia nieruchomości oraz z poglądami dominującej części doktryny, z których skarżąca wybiórczo akceptuje tylko te tezy, które mogą być przydatne na poparcie prezentowanego przez nią stanowiska o dopuszczalności zbycia udziału jedynie w jednej z kilku geodezyjnie wydzielonych działek wchodzących w skład nieruchomości objętej księgą wieczystą i odłączenia z księgi przez jednego ze współwłaścicieli bez zgody pozostałych. Pomija przy tym, że niezależnie od przyjęcia, czy działki wyodrębnione geodezyjnie stanowią część składową nieruchomości, czy są jej częścią i niezależnie od sankcji rozporządzenia udziałem tylko w niektórych działkach (nieważności lub bezskuteczności), udział we współwłasności dotyczy całej nieruchomości i niedopuszczalne jest rozporządzenie ograniczone przedmiotowo jedynie do jej części. Dopuszczalność podziału
3 nieruchomości przez odłączenie jej części do nowej księgi wieczystej i jego uzależnienie wyłącznie od woli właściciela nie budzi wątpliwości w świetle ustalonej wykładni art. 21 u.k.w.h., co nie uchyla art. 199 k.c. w stosunku do nieruchomości pozostającej we współwłasności. Współwłasność jest prawem podlegającym takiej samej ochronie prawnej jak prawo własności, zaś przytoczony przez skarżącą wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 lipca 2015 r., SK 26/14 (OTK-A z 2015 r., nr 7, poz. 101) dotyczy innej sytuacji prawnej; żądanie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości jest bowiem kwalifikowane jako roszczenie cywilnoprawne lub publicznoprawne a uprawnienia byłego właściciela lub jego następcy prawnego nie są łączone z uprawnieniami właścicieli skoro nie dysponuje już prawem własności, nie służą mu roszczenia prawnorzeczowe i nie mają do niego zastosowania przepisy o współwłasności. Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 w zw. z 13 § 2 k.p.c.). aj
Powiązane orzeczenia
- I CSK 1880/22 2022-11-16Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia udziału we współwłasności nieruchomości spełnia wymogi formalne uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- I CSK 743/14 2015-05-19Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważności postępowania lub oczywistej zasadności, aby Sąd Najwyższ…
- IV CSK 481/13 2014-01-30Czy skarga kasacyjna dotycząca sposobu zniesienia współwłasności nieruchomości, która nie spełnia przesłanek istotnego zagadnienia prawnego ani oczywistej zasadności, może zostać przyjęta do rozpoznania?
- I CSK 556/15 2015-12-15Czy skarga kasacyjna dotycząca stwierdzenia nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, oparta na zagadnieniach prawnych związanych z przesłankami zasiedzenia udziału w nieruchomości w związku z jej współposiadani…
- I CSK 123/18 2018-04-16Czy skarga kasacyjna dotycząca stwierdzenia nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, wniesiona przez jednego ze współwłaścicieli, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
Powołane przepisy
art. 3984 § 1art. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 21art. 199 KCart. 3989 § 2§ 1§ 2§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy