I CZ 102/15

Sygn. akt I CZ 102/15 POSTANOWIENIE Dnia 27 listopada 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący) SSN Józef Frąckowiak SSN Katarzyna Tyczka-Rote (sprawozdawca) w sprawie z powództwa D. S. przeciwko M. S. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 listopada 2015 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 22 lipca 2015 r., sygn. akt I ACa 485/14, oddala zażalenie. 2 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 22 lipca 2015 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. odrzucił skargę kasacyjną powoda od wyroku tego Sądu z dnia 24 października 2014 r., jako nieopłaconą. Sąd wyjaśnił, że postanowieniem z dnia 3 lipca 2015 r. powód został zwolniony od opłaty sadowej od skargi kasacyjnej ponad kwotę 1000 zł, a w pozostałym zakresie jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony. Postanowienie to zostało doręczone w odpisie jego pełnomocnikowi w dniu 9 lipca 2015 r., jednak - mimo obowiązku wynikającego z art. 112 ust. 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (jedn. tekst Dz.U. z 2014 r., poz. 1025 ze zm.) – należna cześć opłaty od skargi kasacyjnej (1000 zł) nie została uiszczona w terminie tygodniowym od doręczenia odpisu postanowienia. W zażaleniu na powyższe postanowienie powód zawarł wniosek o rozpoznanie przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 380 k.p.c. niezaskarżalnego odrębnie postanowienia Sądu Apelacyjnego oddalającego częściowo jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym, argumentując, że postanowienie to zostało wydane w wyniku wadliwej oceny możliwości poniesienia przez niego tych kosztów, a w uzasadnieniu postanowienia o odrzuceniu skargi nie zostały zamieszczone argumenty, które spowodowały odmowę przyznania mu całkowitego zwolnienia od kosztów postępowania kasacyjnego, o które wystąpił. We wnioskach skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia odrzucającego jego skargę. Wniósł także o przywrócenie terminu do wniesienia opłaty, której nieuiszczenie spowodowało odrzucenie jego skargi. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zgodnie z art. 380 k.p.c., który ma odpowiednie zastosowanie w postępowaniu zażaleniowym toczącym się przed Sądem Najwyższym (art. 3941 § 3 w zw. z art. 39821k.p.c.), Sąd ten w postępowaniu zażaleniowym, na wniosek strony, rozpoznaje również postanowienia sądu pierwszej instancji, które nie podlegały zaskarżeniu w drodze zażalenia, a miały wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Taki charakter ma postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie oddalające częściowo wniosek powoda o zwolnienie go od opłaty od skargi kasacyjnej, 3 którego bezpośrednią konsekwencją było utrzymanie obowiązku wniesienia części tej opłaty i otwarcie się terminu do jej uiszczenia. Wprawdzie Sąd Apelacyjny nie miał obowiązku uzasadnienia niezaskarżalnego postanowienia o częściowej odmowie zwolnienia powoda od kosztów sadowych, jednak motywy tego rozstrzygnięcia – niezbędne do rozpoznania wniosku o zbadanie prawidłowości tego postanowienia na podstawie art. 380 w zw. z art. 3941 § 3 i art. 39821 k.p.c. przedstawił na żądanie Sądu Najwyższego, w trybie przewidzianym w art. 63 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U. Nr 240, poz. 2052 ze zm.). Zarzut skarżącego, że motywy odmowy zwolnienia od kosztów nie zostały ujawnione i nie poddają się kontroli nie może więc zostać uwzględniony. Jak wynika ze sporządzonego przez Sąd Apelacyjny uzasadnienia postanowienia o odmowie zwolnienia powoda od części kosztów sądowych, przyczyną wydania negatywnego postanowienia było stwierdzenie, że powód osiąga dochody z prowadzonej działalności, w utrzymaniu rodziny pomaga także dorosły syn, a ponad półroczny okres jaki upłynął pomiędzy wydaniem wyroku przez Sąd drugiej instancji a wniesieniem skargi kasacyjnej umożliwiał powodowi zgromadzenie środków wystarczających na niewielką część opłaty od skargi, którą ma obowiązek uiścić. Ocenę tę należy podzielić, tym bardziej, że – jak wynika z treści zażalenia – opłatę tę powód jednak ostatecznie uiścił, skoro do zażalenia załączył dowód wpłaty. W konsekwencji nieuiszczenie należnej części opłaty od skargi kasacyjnej prawidłowo potraktowane zostało przez Sąd Apelacyjny jako podstawa uzasadniająca odrzucenie skargi kasacyjnej. Zażalenie powoda podlegało więc oddaleniu jako nieuzasadnione (art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.). Natomiast wniosek o przywrócenie terminu do opłacenia skargi nie podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy w niniejszym postepowaniu.