I CZ 113/11

Sygn. akt I CZ 113/11 POSTANOWIENIE Dnia 24 listopada 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Antoni Górski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dariusz Dończyk SSN Zbigniew Kwaśniewski w sprawie z powództwa Gminy M., Gminy M. X. i Miasta W. przeciwko Skarbowi Państwa – Ministrowi Środowiska o odszkodowanie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 listopada 2011 r., zażalenia powodów na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 25 maja 2011 r., oddala zażalenie; zasądza od strony powodowej na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa 120 (sto dwadzieścia) zł kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym. Uzasadnienie 2 Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 25 maja 2011 r. odrzucił – jako spóźniony – wniosek powodów Gminy /…/ o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie uzasadnienia wyroku tego Sądu celem wniesienia skargi kasacyjnej. Jednocześnie odrzucono wniosek powodów o doręczenie wyroku Sądu Apelacyjnego z uzasadnieniem. W zażaleniu skarżący wnosił o uchylenie postanowienia o odrzuceniu wniosku o doręczenie wyroku Sądu Apelacyjnego z uzasadnieniem. Skarżący argumentował, że czynności zmierzające do przywrócenia terminu podjął już w dniu rzeczywistego uzyskania wiedzy o zaistniałej w sprawie pomyłce. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3941 § 2 k.p.c., w sprawach, w których przysługuje skarga kasacyjna, zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie, z wyjątkiem postanowień, o których mowa w art. 3981 k.p.c., a także postanowień wydanych w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji. Istotne znaczenie ma zatem rozstrzygnięcie, czy postanowienie w określonym wyżej przedmiocie ma charakter kończącego postępowanie w sprawie. Postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 25 maja 2011 r. o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku Sądu Apelacyjnego z uzasadnieniem, jako niekończące postępowania w sprawie, jest niezaskarżalne. Postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie jest dopiero postanowienie Sądu Apelacyjnego w przedmiocie odrzucenia wniosku o doręczenie wyroku Sądu Apelacyjnego z uzasadnieniem (por. uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów z dnia 31 maja 2000 r., III ZP 1/00, OSNC 2001, nr 1, poz. 1). W zażaleniu na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 25 maja 2011 r. zgłoszony został wniosek w trybie art. 380 w zw. z art. 3941 § 3 i art. 39821 k.p.c., o dokonanie pośredniej kontroli postanowienia o odrzuceniu wniosku o doręczenie wyroku Sądu Apelacyjnego z uzasadnieniem. Takie stanowisko umożliwia zajęcie się merytorycznym aspektem rozważanego zagadnienia, przy czym stwierdzić należy, że wywody powoda 3 zmierzające do wykazania, że Sąd Apelacyjny uchybił przepisom dotyczącym instytucji przywrócenia terminu, są nietrafne. Skarżący przyznał, że w dniu 7 grudnia 2010 r. jako pełnomocnik powodów sporządził wniosek o doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem. Wniosek ten został omyłkowo przesłany wraz z korespondencją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, a po odesłaniu stamtąd – przesłany do Sądu Apelacyjnego. Niedokonanie czynności w terminie, jak również związane z tym komplikacje i niejasności, były efektem uchybienia w pracy personelu kancelarii. W judykaturze panuje zgodność, że brak winy w uchybieniu terminowi oceniany jest z uwzględnieniem okoliczności konkretnej sprawy, przy uwzględnieniu obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Art. 168 § 1 k.p.c. nie rozróżnia stopni winy co oznacza, że nawet lekkie niedbalstwo świadczy o zawinionym niedokonaniu czynności w terminie (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 29 października 1999 r., I CKN 556/98, niepubl., z dnia 8 grudnia 2004 r., I CZ 142/04, niepubl.; z dnia 11 stycznia 2007 r., II CZ 116/06, niepubl., z dnia 26 kwietnia 2007 r., III CZ 22/07, niepubl., z dnia 23 listopada 2005 r., II CZ 103/05, niepubl.). W sytuacji, w której strona jest reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika, przy ustalaniu jej winy w niezachowaniu terminu należy mieć na uwadze działania pełnomocnika, którego obciążają zaniedbania osób, którymi on się posługuje, w tym także personelu kancelarii prawnej (por. postanowienia SN z dnia 12 marca 1999 r., I PKN 76/99, OSNP 2000, Nr 11, poz. 431, z dnia 15 marca 2000 r., II CKN 554/00, niepubl., z dnia 28 października 2004 r., III CZ 93/04, niepubl., z dnia 23 stycznia 2008 r., V CZ 134/07, niepubl.). Odpowiedzialności pełnomocnika nie wyłącza okoliczność, że pełnomocnik strony powodowej, korzystał z obsługi sekretariatu „Kancelarii R. i Partnerzy” jako adwokat „of counsel”. Argumentacja pełnomocnika wskazująca na podjęcie wiedzy o zaistniałej pomyłce dopiero w dniu 11 lutego 2011 r. nie wpływa na okoliczność zaistniałego uchybienia oraz przyczyn jego powstania. Zawinienie pełnomocnika w uchybieniu 4 terminu jest równoznaczne z uchybieniem samej strony, a przy ocenie, czy doszło do zawinionego działania, należy odwoływać się do obiektywnych mierników staranności. Błąd sekretariatu i zatrudnionych pracowników kancelarii jest przejawem zawinionego działania adwokata. Wobec powyższego zażalenie podlega oddaleniu (art. 39814 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.). Postanowienie o kosztach uzasadnia art. 98 § 1 k.p.c. md