I CZ 117/15
PostanowienieIzba Cywilna2016-01-28
Skład orzekający: Mirosław Bączyk, Dariusz Dończyk, Agnieszka Piotrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji może dokonywać merytorycznej oceny uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?Ratio decidendi
Sąd drugiej instancji dokonując wstępnej oceny skargi kasacyjnej bada jedynie jej wymogi formalne i konstrukcyjne, w tym czy zawiera wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania wraz z uzasadnieniem. Sąd ten nie może dokonywać merytorycznej oceny zasadności tego wniosku ani jakości przedstawionych argumentów jurydycznych, gdyż taka ocena należy wyłącznie do kognicji Sądu Najwyższego w ramach przedsądu.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawczyni z powodu nieuzupełnienia braku formalnego, polegającego na nieprawidłowym sformułowaniu i uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Wnioskodawczyni wniosła zażalenie, zarzucając sądowi drugiej instancji naruszenie przepisów proceduralnych i dokonanie merytorycznej oceny wniosku, co wykracza poza jego kognicję.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego, pozostawiając rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego orzeczeniu kończącemu postępowanie.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CZ 117/15 POSTANOWIENIE Dnia 28 stycznia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący) SSN Dariusz Dończyk SSN Agnieszka Piotrowska (sprawozdawca) w sprawie z wniosku E. J., następcy prawnego J. D. przy uczestnictwie M. Ś. o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 stycznia 2016 r., zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 3 września 2015 r., uchyla zaskarżone postanowienie, pozostawiając rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym postępowanie.
2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 3 września 2015 r., Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawczyni wniesioną od postanowienia tego Sądu z dnia 22 lipca 2013 r. z uwagi na nieuzupełnienie braku formalnego, polegającego na prawidłowym sformułowaniu i uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Sąd wskazał, że pismo uzupełniające ten brak jest wewnętrznie sprzeczne i nie zawiera rzeczywistego uzasadnienia, co powoduje, że nie jest spełniony wymóg formalny skargi wskazany w art. 3984 § 2 k.p.c. W zażaleniu na to postanowienie wnioskodawczyni wniosła o jego uchylenie, zarzucając Sądowi Okręgowemu naruszenie art. 3986 § 2 w związku z art. 3984 § 2 k.p.c. przez odrzucenie skargi kasacyjnej mimo prawidłowego wykonania zarządzenia wzywającego do usunięcia braku skargi. Zarzuciła ponadto, że Sąd dokonał merytorycznej oceny zasadności wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej, co pozostaje w wyłącznej kompetencji Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kognicja sądu drugiej instancji, dokonującego wstępnej oceny skargi kasacyjnej obejmuje ocenę, czy skarga kasacyjna została wniesiona od orzeczenia podlegającego zaskarżeniu skargą kasacyjną, przez osobę legitymowaną do jej złożenia, w sprawie, w której skarga jest dopuszczalna z uwagi na jej przedmiot i wartość zaskarżenia, z zachowaniem warunków wskazanych w art. 871, w ustawowym terminie oraz czy skarga spełnia wymogi konstrukcyjne i formalne, a także czy została należycie opłacona. W zależności do wyniku tej wstępnej oceny sąd drugiej instancji albo odrzuca skargę kasacyjną a limine albo wzywa skarżącego do uzupełnienia, poprawienia lub opłacenia skargi. Stosownie do art. 3984 § 2 k.p.c., skarga powinna zawierać wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienie. We wniosku tym skarżący powinien przedstawić przyczynę kasacyjną, przewidzianą w art. 3989 § 1 k.p.c., uzasadniającą postulat przyjęcia skargi do rozpoznania przez Sąd Najwyższy oraz argumenty jurydyczne służące podbudowaniu tezy skarżącego
3 o istnieniu tej przyczyny. Wystarczy przy tym powołanie się na jedną ze wskazanych w przytoczonym przepisie przyczyn. Wbrew stanowisku Sądu Okręgowego, rozpatrywana skarga nie zawiera braków, albowiem spełnia wymóg zamieszczenia w niej wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uzasadnieniem. Skarżąca wskazała na istnienie, jej zdaniem, istotnego zagadnienia prawnego oraz przedstawiła wywód służący uzasadnieniu tego wniosku. Zupełnie inną rzeczą jest natomiast to, czy wywód ten jest prawidłowo skonstruowany, faktycznie świadczy o istnieniu przytoczonej przyczyny kasacyjnej oraz czy przekonuje o potrzebie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Tego rodzaju ocena jest zarezerwowana wyłącznie dla Sądu Najwyższego w ramach przedsądu. Kwestie te nie podlegają natomiast kognicji sądu drugiej instancji. Zażalenie jest więc uzasadnione, stąd na podstawie art. 3941 § 3 w związku z art. 39815 § 1 zdanie pierwsze k.p.c. orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeknie sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie. eb
Powiązane orzeczenia
- III CZ 103/25 2025-06-30Czy sąd drugiej instancji może odrzucić skargę kasacyjną z powodu niewłaściwego uzasadnienia wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, jeśli skarżący powołał się na ustawową podstawę i przedstawił argumenty, które mogą być…
- I CZ 70/14 2014-11-28Czy sąd drugiej instancji, odrzucając skargę kasacyjną z powodu rzekomego braku uzasadnienia wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, prawidłowo ocenił spełnienie wymogów formalnych skargi kasacyjnej?
- II CZ 24/07 2007-04-05Czy sąd drugiej instancji może merytorycznie oceniać uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, czy też ocena ta należy do wyłącznej kompetencji Sądu Najwyższego?
- II CZ 95/11 2011-12-15Czy sąd drugiej instancji, odrzucając skargę kasacyjną, może badać jej merytoryczną zasadność, czy też jego kognicja ogranicza się do badania dopuszczalności skargi w szerokim znaczeniu?
- II CZ 102/11 2011-12-15Czy sąd drugiej instancji może odrzucić skargę kasacyjną z powodu niespełnienia wymogów uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, czy też ocena ta należy wyłącznie do Sądu Najwyższego?
Powołane przepisy
art. 3984 § 2 KPCart. 3986 § 2art. 871art. 3989 § 1 KPCart. 3941 § 3art. 39815 § 1§ 2§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy