I CZ 131/17

PostanowienieIzba Cywilna2017-12-06

Skład orzekający: Maria Szulc, Mirosław Bączyk, Bogumiła Ustjanicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dopuszczalne jest rozszerzenie wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej o odsetki za okres po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji, jeśli w apelacji wartość ta nie obejmowała tych odsetek?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że niedopuszczalne jest rozszerzenie wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej ponad wartość wskazaną pierwotnie w apelacji. Zasada stałości wartości przedmiotu zaskarżenia obowiązuje zarówno w postępowaniu apelacyjnym, jak i kasacyjnym. Rozszerzenie przedmiotu zaskarżenia o wartość odsetek za opóźnienie za dalszy okres po wydaniu wyroku sądu pierwszej instancji narusza tę zasadę.
Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną pozwanych, uznając ją za niedopuszczalną z powodu rozszerzenia wartości przedmiotu zaskarżenia. Pozwani w apelacji wskazali wartość przedmiotu zaskarżenia w kwocie 48.965 zł, a w skardze kasacyjnej już 62.396 zł, doliczając odsetki za okres po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji. Pozwani wnieśli zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanych na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CZ 131/17 POSTANOWIENIE Dnia 6 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szulc (przewodniczący) SSN Mirosław Bączyk (sprawozdawca) SSN Bogumiła Ustjanicz w sprawie z powództwa M. G. przeciwko B. K. i J. A. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 grudnia 2017 r., zażalenia pozwanych na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 22 maja 2017 r., sygn. akt VI ACa (…), oddala zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 22 maja 2017 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną pozwanych wyroku od tego Sądu z dnia 2 grudnia 2016 r., ponieważ była ona niedopuszczalna ze względu na występującą w sprawie możliwą wartość przedmiotu zaskarżenia. Pozwani nie mogli bowiem skutecznie rozszerzyć w skardze zakresu zaskarżenia ponad wartość zaskarżenia wskazaną wcześniej w apelacji (w tym środku odwoławczym wskazano wartość przedmiotu zaskarżenia w kwocie 48.965 zł, a w skardze kasacyjnej już kwotę 62.396 zł). 2 W zażaleniu pozwanych wskazano naruszenie art. 3982 § 1 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c. w zw. z art. 368 § 2 k.p.c. Zdaniem pozwanych, do wartości przedmiotu zaskarżenia, wskazywanego w apelacji, należało jeszcze doliczyć sporne odsetki za czas trwania postępowania od wydania wyroku przez Sąd pierwszej instancji do orzekania przez Sąd odwoławczy. Oznaczało to spełnienie wymagania przewidzianego w art. 3982 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Sąd Okręgowy uwzględnił powództwo powódki o zachowek w zakresie kwoty 100.903,69 zł z odsetkami od 14 marca 2013 r. Pozwani w apelacji zaskarżyli ten wyrok w zakresie zasądzającym kwotę 38.507,69 zł z odsetkami od tej kwoty oraz w zakresie odsetek zasądzonych od kwoty 62.393 zł za okres od dnia 14 marca 2013 r. do dnia 26 czerwca 2015 r. (wartość przedmiotu zaskarżenia wynosiła w apelacji 48.965 zł (38.507,69 + 10.457,21). Apelacja ta została oddalona i pozwani zaskarżyli wyrok Sądu Apelacyjnego w całości skargą kasacyjną. Na wartość przedmiotu zaskarżenia złożyły się kwoty: 38.507,69 zł jako należność główna oraz kwota 23.548,08 jako odsetki ustawowe od kwoty 62.396 za okres od dnia 14 marca 2013 r. do dnia 2 grudnia 2016 r. Z akt sprawy wynika, że wyrok Sądu Okręgowego zapadł w dniu 26 czerwca 2015 r., a wyrok Sądu Apelacyjnego w dniu 2 grudnia 2016 r. Pozwani kwestionowali zatem w skardze kasacyjnej dalsze odsetki za opóźnienie po wydaniu wyroku drugiej instancji, przy czym w apelacji zaskarżeniem objęli okres opóźnienia od dnia 14 marca 2013 r. do dnia 26 czerwca 2015 r. (odsetki za opóźnienie w tym okresie zamykały się w kwocie 10.457,21 zł). Należy podzielić stanowisko Sądu Apelacyjnego dotyczące reguły stałości wartości przedmiotu sporu w toku postępowania w postępowaniu apelacyjnym i postępowaniu kasacyjnym. Pozwani nie mogą zatem rozszerzać w skardze kasacyjnej zakresu zaskarżenia ponad ten wskazany pierwotnie w apelacji. W apelacji – jak wspomniano – wskazano wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 48.965 zł, a w skardze już kwotę 62.055,77 zł. Kwota ta została obliczana właśnie w wyniku rozszerzenia zakresu zaskarżenia na dalszy okres opóźnienia po dniu 26 czerwca 2015 r., tj. po dniu wydania wyroku Sądu Okręgowego. Zgodnie z art. 20 k.c., do wartości przedmiotu sporu nie wlicza się w zasadzie odsetek, 3 w tym odsetek za opóźnienie(art. 481 k.c.). Rozszerzenie przedmiotu zaskarżenia o wartość odsetek za opóźnienie za dalszy okres opóźnienia nie może naruszać wspomnianej zasady stałości wartości przedmiotu zaskarżenia. Nie ma w tym zakresie znaczenia stanowisko skarżących, że od momentu orzeczenia przez Sąd pierwszej instancji do chwili wyrokowania przez Sąd drugiej instancji minęło wiele miesięcy, a taki wpływ czasu w sposób oczywisty wpływa ostatecznie na wysokość zobowiązania pozwanych. Dla biegu postępowania zażaleniowego nie ma oczywiście, znaczenia to, że pozwani uregulowali na rzecz powódki należność objętą zachowkiem (por. pismo powoda z dnia 21 sierpnia 2017 r.). W tej sytuacji Sąd Najwyższy na podstawie art. 3941 § 1 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c. oddalił zażalenie. aj r.g.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3982 § 1 KPCart. 39821 KPCart. 368 § 2 KPCart. 20 KCart. 481 KCart. 3941 § 1 KPCart. 39814 KPC§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy