I CZ 159/11
PostanowienieIzba Cywilna2012-02-03
Skład orzekający: Jan Górowski, Barbara Myszka, Marta Romańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji dotyczące kosztów postępowania pierwszoinstancyjnego, wydane w wyniku orzeczenia reformatoryjnego w postępowaniu apelacyjnym, jest dopuszczalne do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?Ratio decidendi
Zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu przysługuje tylko wtedy, gdy nie były one przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania w pierwszej instancji, wydane w konsekwencji orzeczenia reformatoryjnego w postępowaniu apelacyjnym, nie jest zaskarżalne zażaleniem do Sądu Najwyższego, ponieważ dotyczy ono kosztów, które stanowiły przedmiot rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Powód wniósł zażalenie na postanowienia Sądu Okręgowego dotyczące kosztów postępowania pierwszoinstancyjnego i apelacyjnego. Sąd Okręgowy w wyroku z 5 września 2011 r. zmienił wyrok Sądu Rejonowego, zasądzając koszty postępowania pierwszoinstancyjnego i znosząc wzajemnie koszty postępowania apelacyjnego, stosując art. 100 k.p.c. z uwagi na częściowe uwzględnienie żądań każdej ze stron. Powód zarzucił nieprawidłowe zastosowanie art. 100 k.p.c.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie w części dotyczącej kosztów postępowania pierwszoinstancyjnego, zmienił postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania apelacyjnego, zasądzając od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1.700 zł, oraz zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 300 zł tytułem kosztów postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CZ 159/11 POSTANOWIENIE Dnia 3 lutego 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jan Górowski (przewodniczący) SSN Barbara Myszka SSN Marta Romańska (sprawozdawca) w sprawie z powództwa A. L. przeciwko Powszechnemu Zakładowi Ubezpieczeń S.A. w W. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 3 lutego 2012 r., zażalenia powoda na postanowienie w przedmiocie kosztów procesu zawarte w punkcie I., 2, oraz III. wyroku Sądu Okręgowego z dnia 5 września 2011 r., 1) odrzuca zażalenie w części dotyczącej rozstrzygnięcia o kosztach postępowania pierwszoinstancyjnego; 2) zmienia zaskarżone postanowienie w pkt III w ten sposób, że zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1.700 (tysiąc siedemset) zł tytułem kosztów postępowania apelacyjnego; 3) zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 300 (trzysta) zł tytułem kosztów postępowania zażaleniowego.
2 Uzasadnienie Wyrokiem z 5 września 2011 r. Sąd Okręgowy uwzględnił w przeważającej części apelację powoda oraz w całości apelację pozwanego i zmienił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego, postanowieniem zawartym w punkcie I. 2., zasądzając 2.917 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania pierwszoinstancyjnego, zaś postanowieniem zawartym w punkcie III zniósł wzajemnie pomiędzy stronami koszty postępowania apelacyjnego. Jako podstawę rozstrzygnięcia o koszach postępowania w drugiej instancji wskazał on art. 100 k.p.c. w zw. z art. 391 k.p.c., uzasadniając jego zastosowanie częściowym uwzględnieniem żądań zgłoszonych w postępowaniu apelacyjnym przez każdą ze stron. W zażaleniu na te postanowienia powód zarzucił nieprawidłowe zastosowanie art. 100 zd. 2 k.p.c. pomimo okoliczności, że pozwany uległ co do żądań powoda niemal w całości, ewentualnie zaś niezastosowanie art. 100 zd. 1 in fine k.p.c. przez brak dokonania stosunkowego rozdzielenia kosztów postępowania. Na tej podstawie skarżący wniósł o zmianę postanowienia zawartego w punkcie I.2. przez zasądzenie na jego rzecz od pozwanego dodatkowo kwoty 790 zł oraz postanowienia zawartego w punkcie III przez zasądzenie na jego rzecz od pozwanego kwoty 1.700 zł oraz o zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W części dotyczącej postanowienia zawartego w punkcie I.2. wyroku z 2 września 2011 r. zażalenie jest niedopuszczalne i podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3941 § 1 pkt 2 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienia sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania w pierwszej instancji wydane w konsekwencji orzeczenia reformatoryjnego w postępowaniu apelacyjnym nie zalicza się do orzeczeń zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego, dotyczy ono bowiem kosztów, które stanowiły przedmiot rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji
3 (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 26 stycznia 2011 r., IV CZ 103/10, nie publ. oraz z 12 maja 2011 r., III CZ 22/11, nie publ.). W odniesieniu natomiast do drugiego z zaskarżonych postanowień, zażalenie jest zasadne. Zgodnie z konsekwentnym stanowiskiem Sądu Najwyższego, koszty postępowania ustalane są stosownie do zakresu, w jakim uwzględnione zostało żądanie powoda zgłoszone w sprawie, nie zaś jedynie w odniesieniu do treści rozstrzygnięcia wydanego w danej instancji (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z 3 grudnia 2010 r., I CZ 120/10, nie publ. oraz z 16 lutego 2011 r., II CZ 203/10, nie publ.). Zgodnie z ostatecznym wynikiem postępowania, ustalonym wyrokiem Sądu Okręgowego z 5 września 2011 r., powód uzyskał całość dochodzonej należności głównej (20.000 zł) oraz odsetki naliczane od 2 maja 2005 r. Pozwany, w wyniku uwzględnienia apelacji, wygrał natomiast sprawę jedynie co do zmiany początkowej daty naliczania odsetek: z 9 kwietnia 2004 r. na 2 maja 2005 r. W konsekwencji, sprawa w przeważającej mierze została wygrana przez powoda, co wykluczało możliwość zastosowania art. 100 zd. 1 in principio k.p.c. i wzajemne zniesienie na tej podstawie kosztów postępowania apelacyjnego pomiędzy stronami. Stopień uwzględnienia roszczeń obu stron uzasadnia natomiast obciążenie strony pozwanej obowiązkiem zwrotu na rzecz powoda kosztów postępowania apelacyjnego w łącznej kwocie 1.700 zł, na którą składa się: 500 zł tytułem opłaty od apelacji oraz 1.200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego stosownie do § 13 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.). Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 373 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. oraz art. 39815 § 1 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. orzeczono jak w postanowieniu, o kosztach postępowania rozstrzygając na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. i art. 108 § 2 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. oraz § 13 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia
4 przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Powiązane orzeczenia
- III CZ 49/10 2010-11-19Czy zażalenie na postanowienie o kosztach postępowania pierwszoinstancyjnego, zawarte w wyroku sądu drugiej instancji, podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 394¹ § 1 pkt 2 k.p.c.?
- IV CZ 60/10 2010-09-24Czy zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji o kosztach procesu przed sądem pierwszej instancji, wydane w następstwie wyroku reformatoryjnego?
- III CZ 22/11 2011-05-12Czy zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji dotyczące kosztów postępowania pierwszoinstancyjnego zawarte w wyroku sądu drugiej instancji?
- V CZ 77/12 2013-01-30Czy zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji dotyczące kosztów postępowania pierwszoinstancyjnego, które były już przedmiotem rozpoznania przez sąd pierwszej instancji?
- IV CZ 45/11 2011-09-29Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji dotyczące kosztów procesu poniesionych przed sądem pierwszej instancji jest dopuszczalne do Sądu Najwyższego?
Powołane przepisy
art. 100 KPCart. 391 KPCart. 100art. 3941 § 1 pkt 2 KPCart. 373 KPCart. 397 § 2 KPCart. 39815 § 1 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 98 § 1 KPCart. 108 § 2 KPCart. 391 § 1 KPCart. 39821 KPC
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy