I CZ 52/15

PostanowienieIzba Cywilna2015-07-23

Skład orzekający: Jan Górowski, Antoni Górski, Agnieszka Piotrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd może samodzielnie zmienić kwalifikację środka odwoławczego wniesionego przez profesjonalnego pełnomocnika wbrew jego oznaczeniu i treści, jeśli nie jest to oczywista niedokładność?
Ratio decidendi
Sąd nie może samodzielnie zmieniać kwalifikacji środka odwoławczego wniesionego przez profesjonalnego pełnomocnika wbrew jego oznaczeniu i treści, nawet jeśli wniesiono środek niewłaściwy. Mylne oznaczenie pisma procesowego, o którym mowa w art. 130 § 1 zd. drugie k.p.c., nie obejmuje sytuacji, gdy profesjonalny pełnomocnik dokonuje niewłaściwego wyboru środka zaskarżenia. W takim przypadku pismo powinno być rozpoznane zgodnie z jego oznaczeniem i treścią.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy sprostował usterkę wpisu w księdze wieczystej. Pełnomocnik wnioskodawcy wniósł apelację od postanowienia sądu pierwszej instancji. Sąd Rejonowy potraktował apelację jako zażalenie i odrzucił ją po terminie. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie na to postanowienie. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną od postanowienia sądu drugiej instancji. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienia i umorzył postępowanie, uznając, że traktowanie apelacji jako zażalenia było naruszeniem zasady skargowości.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienia sądów niższych instancji oraz postanowienie Sądu Rejonowego i umorzył postępowanie wywołane wydaniem tych orzeczeń.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CZ 52/15 POSTANOWIENIE Dnia 23 lipca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jan Górowski (przewodniczący) SSN Antoni Górski (sprawozdawca) SSN Agnieszka Piotrowska w sprawie z urzędu przy uczestnictwie […] A. […] w W., R. O., U. G.-O. i […] P. Sp. z o.o. w L. o sprostowanie usterki wpisu w dziale II, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 23 lipca 2015 r., zażalenia uczestnika […] P. Sp. z o.o. w L. na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 6 października 2014 r., sygn. akt IV Cz […], uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 3 lipca 2014 r., syg. IV Cz […] i postanowienie Sądu Rejonowego w W. z dnia 25 lutego 2014 r. Dz. Kw. nr […] i umarza postępowanie wywołane wydaniem tych orzeczeń; pozostawia rozstrzygnięcie o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie. 2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 29 listopada 2013 r. Sąd Rejonowy w W. sprostował usterkę wpisu z dnia 13 lutego 2003 r. wykreślając w dziale II księgi wieczystej Kw. […] wpisy dotyczące uczestników postępowania R. O. i U. G.-O. oraz utrzymał w mocy wpis dokonany w dniu 28 września 2012 r. Postanowienie Sądu Rejonowego zaskarżył pełnomocnik wnioskodawcy apelacją, którą Sąd zarządzeniem z dnia 7 stycznia 2014 r. potraktował, jako zażalenie w przedmiocie sprostowania usterki wpisu dokonanego w dniu 13 lutego 2003 r. Sąd Rejonowy w W. postanowieniem z dnia 25 lutego 2014 r. zażalenie to odrzucił, jako wniesione po terminie. Od powyższego postanowienia skarżący wniósł zażalenie, które Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 3 lipca 2014 r. oddalił. Postanowienie to skarżący zaskarżył skargą kasacyjną, którą Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 6 października 2014 r. odrzucił, jako niedopuszczalną. W zażaleniu na to postanowienie skarżący wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Stosownie do art. 130 § 1 zdanie drugie k.p.c. mylne oznaczenie przez stronę pisma procesowego lub inne oczywiste niedokładności nie stanowią przeszkody do nadania pismu biegu i rozpoznania go w trybie właściwym. W orzecznictwie Sądu Najwyższego podkreśla się jednak, że wniesienie przez uczestnika działającego za pośrednictwem profesjonalnego pełnomocnika innego środka odwoławczego niż właściwy nie może być uznane za mylne oznaczenie pisma procesowego w rozumieniu tego przepisu, gdyż w razie dokonania niewłaściwego wyboru środka zaskarżenia nie chodzi jedynie o samo błędne 3 oznaczenie pisma, w związku z czym nie jest dopuszczalne odmienne jego traktowanie niż określił to sam skarżący (post. SN z 17 stycznia 2003 r., I CZ 190/02, BSN 2003, Nr 10, s. 41; por. też post. SN z 12 grudnia 2000 r., V CZ 110/00, OSNC 2001, Nr 7-8, poz. 105). Zatem, w sprawie, w której strona jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika sąd nie może samodzielnie dokonywać zmiany kwalifikacji wnoszonych przez niego pism procesowych czy środków odwoławczych wbrew ich wyraźnej treści i oznaczeniu (por. postanowienie S N. z dnia 38 lipca 2004 r., III CZ 52/04, niepubl.). Pismo skarżącego nazwane apelacją powinno być więc rozpoznane zgodnie z jego określeniem i treścią, tym bardziej, że - wbrew stanowisku Sądu - wybór tej formy środka zaskarżenia był prawidłowy. Traktując ten środek jako zażalenie, Sąd w rezultacie, poczynając od postanowienia z dnia 25 lutego 2014 r., procedował z urzędu, z naruszeniem zasady skargowości. Postępowanie Sądów obu instancji było zatem w tej części niedopuszczalne procesowo i podlegało umorzeniu, jako bezprzedmiotowe (art. 355 § 1 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. oraz art. 39815 § 1 k.p.c. w zw. z art. 39819 i art. 39821 k.p.c. aw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 130 § 1art. 355 § 1art. 391 § 1 KPCart. 39815 § 1 KPCart. 39819art. 39821 KPC§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy