I CZ 72/14

PostanowienieIzba Cywilna2014-11-14

Skład orzekający: Józef Frąckowiak, Irena Gromska-Szuster, Dariusz Zawistowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji może uchylić wyrok sądu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, jeśli sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy lub nie przeprowadził postępowania dowodowego w pełnym zakresie?
Ratio decidendi
Sąd drugiej instancji może wydać wyrok kasatoryjny jedynie w przypadkach określonych w art. 386 § 2 i 4 k.p.c. Konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego, nawet w znaczącym zakresie, nie uzasadnia uchylenia zaskarżonego apelacją wyroku i przekazania sprawy z tego powodu do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji. Sąd pierwszej instancji rozpoznał istotę sprawy, jeśli rozpoznał żądanie pozwu głównego i powództwo wzajemne merytorycznie, po dokonaniu niezbędnych ustaleń faktycznych, z uwzględnieniem żądań i stanowiska stron.
Stan faktyczny
Powódka wniosła powództwo o zapłatę. Sąd Okręgowy wydał wyrok uwzględniający powództwo. Sąd Apelacyjny uchylił wyrok Sądu Okręgowego w części i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że Sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy i nie przeprowadził postępowania dowodowego w pełnym zakresie. Powódka wniosła zażalenie na wyrok Sądu Apelacyjnego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CZ 72/14 POSTANOWIENIE Dnia 14 listopada 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Józef Frąckowiak (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) w sprawie z powództwa M. Y. przeciwko J. G. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 listopada 2014 r., zażalenia powódki na wyrok Sądu Apelacyjnego z dnia 7 marca 2014 r., uchyla zaskarżony wyrok. UZASADNIENIE 2 Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 7 marca 2014 r. uchylił w części wyrok Sądu Okręgowego w W. z dnia 13 kwietnia 2011 r. (pkt I a i c) i w tym zakresie przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w W. do ponownego rozpoznania, uznając, że Sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy i nie przeprowadził postępowania dowodowego „w pełnym zakresie". W zażaleniu powódka zarzuciła naruszenie art. 386 § 1 w zw. z art. 39821 i art. 39815 k.p.c., art. 217 § 2 w zw. z art. 391§ 1, art. 386 § 6 i art. 39821 k.p.c., art. 386 § 4 k.p.c. oraz art. 382 i art. 233 § 1 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. W oparciu o te zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 386 k.p.c. Sąd drugiej instancji może wydać wyrok kasatoryjny jedynie w przypadkach określonych w § 2 i 4, a zatem pomijając przypadek nieważności postępowania, w sytuacji nierozpoznania przez sąd pierwszej instancji istoty sprawy lub w razie stwierdzenia potrzeby przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości. Konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego, nawet w znaczącym zakresie, nie uzasadnia uchylenia zaskarżonego apelacją wyroku i przekazania sprawy z tego powodu do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji. Nie uzasadniało zatem wydania zaskarżonego zażaleniem wyroku stwierdzenie, że Sąd Okręgowy nie przeprowadził postępowania dowodowego „ w pełnym zakresie", obejmującym istotne i sporne okoliczności. Decydujące znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia zażalenia miała zatem ocena, czy Sąd Okręgowy wydając w dniu 13 kwietnia 2011 r. wyrok uwzględniający nieomal w całości powództwo o zapłatę, nie rozpoznał istoty sprawy. Z tego punktu widzenia wymaga uwzględnienia, że postępowanie poprzedzające wydanie wyroku z dnia 13 kwietnia 2011 r. toczyło się ponad 5 lat, a w jego toku Sąd Okręgowy oddalił zarzut braku jurysdykcji krajowej i przeprowadził postępowanie dowodowe obejmujące w szczególności zawnioskowane przez powódkę dowody z dokumentów. W oparciu o nie przyjął, że pozwany i K. I. zawarli umowę zlecenia, której pozwany nie wykonał należycie oraz skuteczny był przelew wierzytelności wynikającej z tej umowy, dokonany pomiędzy K. I. i powódką. Sąd Okręgowy nie uwzględnił również zarzutu przedawnienia podniesionego przez pozwanego. Uznał za niezasadne i oddalił z tego powodu powództwo wzajemne. 3 Nie ulega zatem wątpliwości, że Sąd Okręgowy rozpoznał żądanie pozwu głównego i powództwo wzajemne merytorycznie, po dokonaniu w jego ocenie niezbędnych ustaleń faktycznych, z uwzględnieniem żądań i stanowiska stron. Uwzględniając powyższe brak jest podstaw do podzielenia oceny Sądu Apelacyjnego, że Sąd Okręgowy nie rozpoznał istoty sprawy. Z tych względów zażalenie było uzasadnione i zaskarżony wyrok podlegał uchyleniu na podstawie art. 394 § 3 w zw. z art. 39815 § 1 k.p.c.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 386 § 1art. 39821art. 39815 KPCart. 217 § 2art. 391§ 1art. 386 § 6art. 39821 KPCart. 386 § 4 KPCart. 382art. 233 § 1art. 391 § 1 KPCart. 386 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy