I CZ 9/82
PostanowienieIzba Cywilna1982-03-04
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o uznanie orzeczenia sądu zagranicznego o rozwodzie powinien zostać odrzucony, jeśli istnieje prawomocne orzeczenie polskiego sądu w tej samej sprawie?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że brak warunków do uznania orzeczenia sądu zagranicznego, w tym istnienie prawomocnego orzeczenia polskiego sądu w tej samej sprawie, stanowi podstawę do oddalenia wniosku, a nie jego odrzucenia. Odrzucenie wniosku w takiej sytuacji jest nieważnością postępowania. Sąd Najwyższy podkreślił, że art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. nie ma zastosowania w przypadku wniosku o uznanie orzeczenia sądu zagranicznego.Stan faktyczny
Krzysztof K. uzyskał wyrok rozwodowy w Stanach Zjednoczonych, a następnie również w Polsce. Wystąpił o uznanie amerykańskiego wyroku rozwodowego na terenie PRL. Sąd Wojewódzki odrzucił wniosek, powołując się na istnienie prawomocnego orzeczenia polskiego sądu w tej samej sprawie. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Wojewódzkiego.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN W. Kuryłowicz (spr.).Sędziowie SN: Zb. Trybulski, A. Wielgus.SentencjaSąd Najwyższy Izba Cywilna i Administracyjna po rozpoznaniu w dniu 4 marca 1932 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Krzysztofa K. o uznanie orzeczenia sądu zagranicznego na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w W. z dnia 3 października 1931 r. postanawia:uchylić zaskarżone postanowienie.Uzasadnienie faktyczneKrzysztof K., od 1973 r. zamieszkały w C., uzyskał - na podstawie prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego Okręgu C., stan Illinois, z dnia 16 lipca 1979 r. - orzeczenie rozwodu swojego małżeństwa, zawartego 3 lutego 1973 r. w W. z Wiolettą B. Małżeństwo to zostało z kolei rozwiązane przez orzeczenie rozwodu - również z powództwa Krzysztofa K. - prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 1 stycznia 1980 r. We wniosku z dnia 3.9.1981 r. Krzysztof K. wystąpił o uznanie za skuteczny na obszarze PRL wyroku Sądu Okręgowego Okręgu C. z dnia 16.7.1979 r. Sąd Wojewódzki odrzucił wniosek wobec prawomocnego orzeczenia rozwodu małżeństwa wnioskodawcy przez Sąd polski, stosownie do art. 1146 § 1 pkt 4 zdanie pierwsze k.p.c. w zw. z art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.Uzasadnienie prawneRozpoznając zażalenie wnioskodawcy na powyższe postanowienie, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Uznanie orzeczenia sądu zagranicznego następuje pod warunkami określonymi w art. 1146 k.p.c.Brak tych warunków (choćby jednego z nich) stanowi o oddaleniu wniosku, nie zaś o jego odrzuceniu, także gdy dotyczy to warunków przewidzianych w pkt 4 przepisu § 1 art. 1146 k.p.c. Art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. nie ma w przypadku w ogóle zastosowania.Rozpoznanie wniosku wymagało zatem zachowania bytu określonego w art. 1143 k.p.c., orzeczone zaś odrzucenie wniosku nastąpiło w warunkach nieważności postępowania z art. 368 pkt 4 k.p.c., co uzasadnia uchylenie zaskarżonego postanowienia zgodnie z art. 397 i 383 § 2 k.p.c.Z tych też względów należało orzec jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 77/06 2006-07-05Czy uznanie zagranicznego orzeczenia o rozwodzie jest wyłączone, jeśli sprawa została wcześniej wszczęta przed polskim sądem, nawet jeśli był on niewłaściwy miejscowo?
- I CR 415/90 1990-08-23Czy orzeczenie sądu zagranicznego o rozwodzie może zostać uznane w Polsce, jeśli strona pozwana była pozbawiona możności obrony swoich praw w postępowaniu zagranicznym i orzeczenie to jest sprzeczne z podstawowymi zasada…
- IV CR 478/79 1980-09-01Czy wyrok sądu zagranicznego orzekający rozwód może zostać uznany w Polsce, jeśli nie zostało wykazane, że pozwany miał rzeczywistą możliwość obrony swoich praw, w szczególności poprzez skuteczne doręczenie odpisu pozwu…
- IV CR 116/80 1980-07-05Czy wyrok rozwodowy sądu zagranicznego powinien zostać uznany w Polsce, jeśli pozwana nie otrzymała skutecznego zawiadomienia o procesie i nie miała możliwości obrony swoich praw?
- II CR 849/74 1975-02-06Czy polski sąd powinien uznać wyrok rozwodowy wydany przez sąd zagraniczny, gdy pozwany twierdzi, że nie został prawidłowo powiadomiony o postępowaniu, a sąd zagraniczny stwierdził, że powiadomienie było prawidłowe?
Powołane przepisy
art. 1146 § 1 pkt 4art. 199 § 1 pkt 2 KPCart. 1146 KPCart. 1143 KPCart. 368 pkt 4 KPCart. 397§ 1 pkt 4§ 1 pkt 2§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.