I CZ 99/13
PostanowienieIzba Cywilna2013-11-08
Skład orzekający: Barbara Myszka, Grzegorz Misiurek, Agnieszka Piotrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy roszczenie o zaniechanie naruszeń prawa własności nieruchomości, oparte na art. 222 § 2 k.c., stanowi roszczenie majątkowe, którego wartość przedmiotu zaskarżenia decyduje o dopuszczalności skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że roszczenie o zaniechanie naruszeń prawa własności nieruchomości, zgłoszone na podstawie art. 222 § 2 k.c., należy do kategorii powództw o świadczenie i należy je ocenić jako majątkowe. Kryterium podziału roszczeń na majątkowe i niemajątkowe jest rodzaj chronionego interesu strony. Roszczenie majątkowe zmierza do realizacji prawa lub uprawnienia mającego bezpośredni wpływ na stosunki majątkowe stron.Stan faktyczny
Powodowie domagali się zaniechania naruszeń prawa własności ich nieruchomości oraz zwrotu kosztów wykonania zastępczego. Sąd pierwszej instancji oddalił powództwo, a następnie Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną powodów z uwagi na niedopuszczalną wartość przedmiotu zaskarżenia. Powodowie wnieśli zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powodów, uznając je za niezasadne.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CZ 99/13 POSTANOWIENIE Dnia 8 listopada 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Myszka (przewodniczący) SSN Grzegorz Misiurek SSN Agnieszka Piotrowska (sprawozdawca) w sprawie z powództwa A. Ł. i L. Ł. przeciwko E. P. i in. , o zaniechanie naruszeń i zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 listopada 2013 r., zażalenia powodów na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 17 grudnia 2012 r., oddala zażalenie. UZASADNIENIE
2 Powodowie […] w pozwie skierowanym przeciwko […], domagali się, powołując się na treść art. 140 k.c. i art. 222 § 2 k.c. oraz wskazując wartość przedmiotu sprawy na kwotę 2.500 złotych (k. 2 ), zakazania pozwanym przechodzenia przez budynek mieszkalny powodów, położony na działce nr 573/1 przy ul. K. 7 b w P., w celu wejścia do budynku mieszkalnego położonego przy ul. K. 7a, oraz zasądzenia od pozwanych solidarnie na rzecz powodów 1.670 zł tytułem zwrotu kosztów wykonania zastępczego w postaci wybudowania studni na działce powodów. W apelacji, wniesionej od wyroku Sądu Rejonowego w P., oddalającego powództwo w całości, powodowie wskazali wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 1.670 złotych (k. 389 akt). Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2012 roku Sąd Okręgowy w W. odrzucił skargę kasacyjną powodów wniesioną od wyroku tego Sądu z dnia 27 lipca 2012 roku, oddalającego apelację powodów, wskazując w uzasadnieniu, że skarga jest niedopuszczalna z uwagi na wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekraczającą 50.000 złotych. W zażaleniu na to postanowienie, powodowie, zarzucając naruszenie art. 3982 § 1 k.p.c., art. 25 k.p.c. oraz art. 140, 144 i 222 § 2 k.c. wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarżący nietrafnie kwestionują w zażaleniu dokonaną przez Sąd Okręgowy ocenę ich żądania o zakazanie naruszania prawa własności nieruchomości, przysługującego powodom (opartego o art. 222 § 2 k.c.), jako roszczenia majątkowego. Kryterium podziału roszczeń na majątkowe (które mogą mieć charakter pieniężny lub niepieniężny) oraz niemajątkowe jest rodzaj interesu strony chronionego określonym roszczeniem. Żądanie ma charakter majątkowy wówczas, gdy zmierza do realizacji prawa lub uprawnienia mającego bezpośredni wpływ na stosunki majątkowe stron, przy czym takimi sprawami mogą być zarówno sprawy o świadczenie, jak i o ustalenie albo o ukształtowanie prawa lub stosunku
3 prawnego. Prawami majątkowymi są wszelkie prawa wywodzące się bezpośrednio ze stosunków prawnych, obejmujących ekonomiczne interesy stron i służące ochronie tych interesów majątkowych. Niemajątkowe są natomiast np. prawa stanu, prawa służące ochronie dóbr osobistych oraz niemajątkowych stosunków rodzinnych. Powodowie domagali się ochrony przysługującego im prawa własności nieruchomości, na treść którego składają się prawa i obowiązki majątkowe. Z treści pozwu czy apelacji nie wynika natomiast, aby dochodzili oni w drodze niniejszego procesu ochrony ich praw niemajątkowych (np. sprecyzowanych przez powodów dóbr osobistych).Roszczenie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i o zaniechanie naruszeń własności nieruchomości, zgłoszone na podstawie art. 222 § 2 k.c., należy do kategorii powództw o świadczenie (por. postanowienie SN z dnia 21 marca 1997 r., II CZ 25/97, nie publ.) i ocenić je należy jako majątkowe (por. postanowienie SN z dnia 13 listopada 2003 r., IV CK 306/03,niepubl., postanowienie SN z dnia 19 grudnia 2002 r., V CZ 162/02, nie publ.). W niniejszej sprawie powodowie określili w pozwie wartość przedmiotu sporu na kwotę 2.500 zł, a we wniesionej apelacji wskazali wartość przedmiotu zaskarżenia na 1.670 zł. Podzielić więc należy ocenę Sądu Okręgowego, że skoro wartość przedmiotu zaskarżenia nie przewyższa 50.000 złotych, skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w świetle art. 3982 §1 zdanie 1 k.p.c. W tym stanie rzeczy, zażalenie powodów, podlegało, jako niezasadne, oddaleniu na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c. es
Powiązane orzeczenia
- II CZ 64/18 2018-11-23Czy roszczenie negatoryjne o nakazanie zamurowania otworu okiennego i usunięcia rury PCV, oparte na art. 222 § 2 k.c., ma charakter majątkowy, co wpływa na dopuszczalność skargi kasacyjnej?
- I CZ 64/07 2007-05-25Czy roszczenie negatoryjne właściciela nieruchomości o nakazanie usunięcia z nieruchomości sąsiedniej krzewów ograniczających dostęp światła do budynku ma charakter sprawy o prawa majątkowe w rozumieniu art. 398^2 § 1 k.…
- III CZ 14/17 2017-04-13Czy skarga kasacyjna w sprawie o ochronę własności, w której wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi sześć tysięcy złotych, jest niedopuszczalna z uwagi na przekroczenie progu wartościowego określonego w art. 398^2 § 1 k.p…
- II CZ 87/14 2015-01-28Czy sprawa o nakazanie przywrócenia stanu nieruchomości zgodnego z prawem przez usunięcie podłączenia do przewodów kominowych oraz zakazanie dalszych naruszeń prawa własności, której wartość przedmiotu sporu określono na…
- II CZ 37/18 2018-09-13Czy skarga kasacyjna w sprawie o zaniechanie i nakazanie, opartej na art. 144 k.c. dotyczącej immisji, jest dopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niska?
Powołane przepisy
art. 140 KCart. 222 § 2 KCart. 3982 § 1 KPCart. 25 KPCart. 140art. 3982 §1art. 3941 § 3 KPCart. 39814 KPC§ 2§ 1§1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy