I K 1585/51

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia A. Bachrach. Sędziowie: J. Majewski (sprawozdawca), J. Dorsz. Prokurator: W. Bednarz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Edwarda M. i Władysława T. oskarżonych z art. 215 § 1 k.k., po rozpoznaniu założonych przez oskarżonych rewizji od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Zielonej Górze z dnia 26 września 1951 r., na podstawie art. 375, 383 pkt 3 i art. 388 k.p.k., uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Sądowi Wojewódzkiemu w Zielonej Górze do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneRewizje oskarżonych zarzucają, między innymi, zaskarżonemu wyrokowi obrazę art. 6 i 339 k.p.k. wskutek ograniczenia rozprawy jedynie do kwestii wymiaru kary w wyniku błędnego przyjęcia, że sąd powszechny jest związany w sensie art. 392 k.p.k. orzeczeniem Najwyższego Sądu Wojskowego, o ile Sąd ten, uchylając wyrok, przekaże sprawę do ponownego rozpoznania sądowi wojewódzkiemu zamiast wojewódzkiemu sądowi rejonowemu.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd prawny:Rewizje oskarżonych zawierają zarzut, który ma znaczenie tak dalece istotne, że ustalenie jego zasadności ma decydujące znaczenie dla sprawy. Tym zarzutem jest zarzut obrazy art. 6 i 339 k.p.k. w wyniku uznania przez Sąd pierwszej instancji, iż jest on związany orzeczeniem Najwyższego Sądu Wojskowego w sensie art. 392 k.p.k.Skoro Sąd stanął na tym stanowisku, bezprzedmiotowe są w pewnym sensie dalsze zarzuty rewizji, w szczególności zarzut błędnej kwalifikacji prawnej, błędnej oceny okoliczności faktycznych, przyjętych za podstawę wyroku, a nawet oparty na przepisie art. 371 pkt 4 k.p.k. zarzut wymierzenia kary zbyt surowej i rażąco niewspółmiernej do przypisanych oskarżonym czynów, gdyż wysokość kary wiąże się ściśle z przyjętą przez Sąd kwalifikacją prawną. Nie można bowiem pominąć, że wspomniane zarzuty są logiczną konsekwencją zasadniczego stanowiska Sądu Wojewódzkiego i zarówno ocena okoliczności faktycznych, jak i kwalifikacja prawna została przyjęta przez Sąd z wyroku Najwyższego Sądu Wojskowego, którego stanowisko Sąd Wojewódzki uznał za wiążące i wobec tego nie wyraził samodzielnego poglądu co do winy oskarżonych oraz kwalifikacji prawnej ich czynów. Należy zatem rozważyć, czy pogląd Sądu Wojewódzkiego jest zasadny.Wyrok Sądu Wojewódzkiego pomija istotną okoliczność, że w sprawie niniejszej postępowanie toczyło się na podstawie nowego aktu oskarżenia. Nie można uznać za możliwe powstanie takiej sytuacji prawnej, w której sąd w całkowicie nowym postępowaniu, opartym na nowo wniesionym akcie oskarżenia, był związany jakimikolwiek ustaleniami innego sądu (art. 6 k.p.k.). Nie można również uznać za trafny pogląd Sądu Wojewódzkiego, uznający wyrok Najwyższego Sądu Wojskowego za wiążący w sensie art. 392 k.p.k. Sąd pomija, że w sprawie niniejszej toczyło się, jak już wspomniano, nowe postępowanie (nowy akt oskarżenia), chociażby zatem już z tego względu brak jest jakiejkolwiek podstawy prawnej do przyjęcia, by Sąd pierwszej instancji mógł być związany jakimikolwiek ustaleniami innego sądu jako sądu rewizyjnego. Prowadziłoby to w istocie do pozbawienia oskarżonego orzeczenia pierwszej instancji.Przekazanie zaś sprawy przez sąd wojskowy w myśl art. 30 k.p.k. wiąże jedynie sąd powszechny w przedmiocie właściwości sądu, który rozpoznaje sprawę od początku według przepisów k.p.k.Z powyższych względów należało orzec jak w sentencji.