I KR 265/77
WyrokIzba Cywilna1977-01-20
Pełny tekst orzeczenia
Uzasadnienie faktyczneW sprawie niniejszej przedmiotem kradzieży były (obok walut zagranicznych i innych papierów wartościowych w postaci bonów i czeków) towary wycenione w dolarach USA, których specyfikacja zresztą nie była możliwa, gdyż sklep był rozliczany jedynie wartościowo. W konsekwencji wartość braków towarowych spowodowanych kradzieżą mogła być ustalona jedynie w oparciu o wyniki pokradzieżowego remanentu i to w dolarach USA. W tej sytuacji, przy ustalaniu wartości zagarniętego mienia w polskiej walucie nie można było opierać się na cenach detalicznych skradzionych towarów. Należało zatem dążyć do ustalenia wartości rynkowej tychże towarów. Jedynym możliwym sposobem było zastosowanie przelicznika określonego w decyzji Dyrektora Przedsiębiorstwa Eksportu Wewnętrznego "Pewex" z dnia 7 lipca 1975 r. na 105 zł za 1 dolara USA, a mającego zastosowanie w II półroczu 1975 r. przy ustalaniu w złotych obiegowych wartości niedoborów, szkód i strat zawinionych lub nieuzasadnionych.Wprawdzie przelicznik ten przeznaczony jest w zasadzie tylko dla dokonywania wewnętrznych rozliczeń między Dyrekcją "Pewexu" a jego pracownikami, lecz podstawę jego wyliczenia stanowi średnia wartość rynkowa towarów eksportu wewnętrznego sprzedawanych w sklepach tego przedsiębiorstwa. Został on zatem ustalony w oparciu o tę samą zasadę jaka powszechnie obowiązuje w postępowaniu karnym przy określaniu wartości zagarniętego mienia społecznego i dlatego należy podzielić stanowisko Sądu Wojewódzkiego, który przelicznikiem posłużył się przy ustalaniu wartości towarów skradzionych przez oskarżonych na szkodę "Pewexu".Wątpliwości natomiast może budzić przyjęcie przez Sąd przy obliczaniu wartości skradzionych dewiz i innych papierów wartościowych opiewających na waluty zagraniczne przelicznika 49.80 zł za 1 dolar USA. Sąd Wojewódzki, stosując ten przelicznik, powołał się na obwieszczenie Prezesa NBP z 1 stycznia 1961 r. (M. P. 1961 r. Nr 1 poz. 12) oraz aktualną w dniu kradzieży tabelę kursową. Sąd nie dostrzegł jednak, że określony w wyżej powołanym Obwieszczeniu Prezesa NBP sposób obliczania wartości dewiz i pieniędzy zagranicznych na złote obiegowe dotyczy walut będących przedmiotem przestępstw dewizowych. Natomiast brak jest podstaw do stosowania tych samych zasad przy obliczaniu wartości zagarniętego mienia społecznego. Wartość ta winna bowiem być wyliczona w oparciu o jednolite zasady niezależnie od tego czy przedmiotem zagarnięcia są towary (wycenione w dolarach), czy też wartości dewizowe.
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.